{"id":101598,"date":"2025-01-16T18:41:05","date_gmt":"2025-01-16T18:41:05","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=101598"},"modified":"2025-01-16T18:41:05","modified_gmt":"2025-01-16T18:41:05","slug":"bbc-danimarka-heq-dore-nga-groenlanda-vendosin-vete-per-kerkesen-e-trump","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2025\/01\/16\/bbc-danimarka-heq-dore-nga-groenlanda-vendosin-vete-per-kerkesen-e-trump\/","title":{"rendered":"BBC: Danimarka heq dor\u00eb nga Groenlanda? \u201cVendosin vet\u00eb p\u00ebr k\u00ebrkes\u00ebn e Trump\u201d"},"content":{"rendered":"<p><strong>Nga Laura Gozzi, BBC<\/strong><\/p>\n<p>Kryeministrja e Danimark\u00ebs, Mette Frederiksen, i tha Donald Trump se i takon Groenland\u00ebs t\u00eb vendos\u00eb vet\u00eb p\u00ebr t\u00eb ardhmen e saj.<\/p>\n<p>Presidenti i zgjedhur i SHBA-s\u00eb shkaktoi trazira jav\u00ebn e kaluar n\u00eb Kopenhag\u00eb dhe Nuuk, kryeqyteti i Groenland\u00ebs, kur sinjalizoi se SHBA d\u00ebshironte t\u00eb merrte ishullin e madh arktik, i cili \u00ebsht\u00eb nj\u00eb territor autonom i Danimark\u00ebs.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb telefonat\u00eb 45-minut\u00ebshe t\u00eb m\u00ebrkur\u00ebn, Frederiksen i tha Trump se Danimarka ishte e p\u00ebrgatitur t\u00eb rriste p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb e saj p\u00ebr sigurin\u00eb n\u00eb Arktik.<\/p>\n<p>Ajo p\u00ebrs\u00ebriti edhe deklaratat e kryeministrit t\u00eb Groenland\u00ebs, Mute Egede, i cili s\u00eb fundmi tha se Grenlanda nuk ishte n\u00eb shitje.<\/p>\n<p>Trump nuk reagoi publikisht ndaj telefonat\u00ebs. Sidoqoft\u00eb, ai ripostoi n\u00eb llogarin\u00eb e tij TruthSocial nj\u00eb sondazh t\u00eb vitit 2019 q\u00eb tregoi se 68% e groenlandez\u00ebve mb\u00ebshtesin pavar\u00ebsin\u00eb nga Danimarka.<\/p>\n<p>Referendumi p\u00ebr pavar\u00ebsin\u00eb mendohet t\u00eb jet\u00eb n\u00eb plan dhe Danimarka ka th\u00ebn\u00eb se do t\u00eb respektoj\u00eb \u00e7do rezultat.<\/p>\n<p>Kur ishte president her\u00ebn e par\u00eb, Trump tha se donte t\u00eb blinte Groenland\u00ebn. Kur Frederiksen e quajti propozimin &#8220;absurd&#8221;, ai anuloi papritur nj\u00eb udh\u00ebtim n\u00eb Danimark\u00eb.<\/p>\n<p>Qeveria daneze tha se n\u00eb bised\u00ebn e saj telefonike me Trump, Frederiksen theksoi gjithashtu se: &#8220;Kompanit\u00eb daneze kontribuojn\u00eb n\u00eb rritjen dhe vendet e pun\u00ebs n\u00eb SHBA, dhe se BE dhe SHBA kan\u00eb nj\u00eb interes t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt n\u00eb forcimin e tregtis\u00eb&#8221;.<\/p>\n<p>Jav\u00ebn e kaluar, Trump k\u00ebrc\u00ebnoi Danimark\u00ebn me tarifa t\u00eb larta n\u00ebse vendi nuk hiqte dor\u00eb nga Groenlanda.<\/p>\n<p>Sugjerimi ndezi kambanat e alarmit midis drejtuesve t\u00eb industris\u00eb daneze, pasi SHBA \u00ebsht\u00eb tregu i dyt\u00eb m\u00eb i madh i eksportit t\u00eb Danimark\u00ebs dhe \u00e7do tarif\u00eb e synuar do t\u00eb kishte nj\u00eb ndikim t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm n\u00eb ekonomin\u00eb daneze.<\/p>\n<p>T\u00eb enjten, Frederiksen do t\u00eb mbaj\u00eb at\u00eb q\u00eb media daneze e quajti nj\u00eb &#8220;takim krize&#8221; me lider\u00ebt e biznesit, duke p\u00ebrfshir\u00eb CEO t\u00eb gjigantit t\u00eb birr\u00ebs Carlsberg dhe gjigantin farmaceutik Novo Nordisk, q\u00eb prodhon ila\u00e7e p\u00ebr obezitetin dhe diabetin, t\u00eb njohura n\u00eb SHBA.<\/p>\n<p>Ajo gjithashtu do t\u00eb pres\u00eb nj\u00eb takim t\u00eb jasht\u00ebzakonsh\u00ebm t\u00eb K\u00ebshillit t\u00eb Politik\u00ebs s\u00eb Jashtme me an\u00ebtar\u00eb nga i gjith\u00eb parlamenti.<\/p>\n<p>An\u00ebtarja e parlamentit groenlandez, Aaja Chemnitz, tha se ishte e k\u00ebnaqur me q\u00ebndrimin e Frederiksen se \u00e7do vendim p\u00ebr Groenland\u00ebn duhet t\u00eb merret nga groenlandez\u00ebt.<\/p>\n<p>N\u00eb fillim t\u00eb k\u00ebsaj jave, Egede tha se qeveria e tij ishte gati t\u00eb fillonte nj\u00eb dialog me administrat\u00ebn e ardhshme t\u00eb Trump.<\/p>\n<p>Por deputeti i opozit\u00ebs, Rasmus Jarlov, tha se ai nuk e miratoi qasjen e Frederiksen.<\/p>\n<p>Duke shkruar n\u00eb X, ai tha: &#8220;\u00cbsht\u00eb krejt\u00ebsisht e papranueshme q\u00eb [Frederiksen] t\u00eb heq\u00eb dor\u00eb nga t\u00eb drejtat e Danimark\u00ebs mbi Groenland\u00ebn dhe ta l\u00ebr\u00eb sovranitetin vet\u00ebm mbi vet\u00ebqeverisjen [groenlandeze] kur ajo bisedon me Presidentin e Shteteve t\u00eb Bashkuara.&#8221;<\/p>\n<p>Komentet e Trump dhe vizita e djalit t\u00eb tij n\u00eb Groenland\u00eb jav\u00ebn e kaluar shkaktuan shqet\u00ebsim t\u00eb madh n\u00eb Danimark\u00eb. E p\u00ebrballur me mund\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb zem\u00ebruar at\u00eb q\u00eb ajo e quajti vazhdimisht &#8220;aleati m\u00eb i ngusht\u00eb i Danimark\u00ebs&#8221;, Frederiksen i mati fjal\u00ebt e saj duke theksuar t\u00eb drejt\u00ebn e Groenland\u00ebs p\u00ebr vet\u00ebvendosje.<\/p>\n<p>Hans Redder, redaktori politik i TV2, tha se fakti q\u00eb Trump kishte l\u00ebn\u00eb m\u00ebnjan\u00eb 45 minuta p\u00ebr nj\u00eb telefonat\u00eb me Frederiksen tregon se &#8220;kjo gj\u00ebja e Groenland\u00ebs \u00ebsht\u00eb me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb di\u00e7ka q\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00eb mendjen e Trump &#8211; nuk \u00ebsht\u00eb thjesht nj\u00eb mendim kalimtar&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Laura Gozzi, BBC Kryeministrja e Danimark\u00ebs, Mette Frederiksen, i tha Donald Trump se i takon Groenland\u00ebs t\u00eb vendos\u00eb vet\u00eb p\u00ebr t\u00eb ardhmen e saj. Presidenti i zgjedhur i SHBA-s\u00eb shkaktoi trazira jav\u00ebn e kaluar n\u00eb Kopenhag\u00eb dhe Nuuk, kryeqyteti i Groenland\u00ebs, kur sinjalizoi se SHBA d\u00ebshironte t\u00eb merrte ishullin e madh arktik, i cili &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":101599,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[38],"tags":[],"class_list":["post-101598","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-bota"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/101598","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=101598"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/101598\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":101600,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/101598\/revisions\/101600"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/101599"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=101598"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=101598"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=101598"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}