{"id":118738,"date":"2025-07-11T09:30:47","date_gmt":"2025-07-11T09:30:47","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=118738"},"modified":"2025-07-11T09:30:47","modified_gmt":"2025-07-11T09:30:47","slug":"vilhelme-vranari-rrugetimi-letrar-dhe-publicistik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2025\/07\/11\/vilhelme-vranari-rrugetimi-letrar-dhe-publicistik\/","title":{"rendered":"Vilhelme Vranari, rrug\u00ebtimi letrar dhe publicistik&#8230;"},"content":{"rendered":"<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>INTERVIST\u00cb ME SHKRIMTAREN SHUM\u00cbDIMENSIONALE VILHELME VRANA HAXHIRAJ (VI)<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>EKSKLUZIVE<\/strong>\u00a0NGA\u00a0<strong>G\u00cbZIM MARKU<\/strong><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-117835\" src=\"https:\/\/rdnews.al\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/ggg.jpg\" alt=\"\" width=\"123\" height=\"128\" \/><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">N\u00eb k\u00ebt\u00eb pjes\u00eb p\u00ebrmbyll\u00ebse t\u00eb intervist\u00ebs son\u00eb me shkrimtaren e njohur Vilhelme Vrana Haxhiraj, ndalemi te disa prej aspekteve m\u00eb thelb\u00ebsore q\u00eb kan\u00eb sh\u00ebnuar rrug\u00ebtimin e saj letrar dhe publicistik. P\u00ebrmes p\u00ebrgjigjeve t\u00eb saj, ajo na fton t\u00eb kuptojm\u00eb emocionet e p\u00ebrkthimit t\u00eb fjal\u00ebs s\u00eb saj p\u00ebrtej kufijve gjuh\u00ebsor\u00eb e kulturor\u00eb, t\u00eb ndiejm\u00eb dometh\u00ebnien e vler\u00ebsimeve dhe titujve q\u00eb ka marr\u00eb, si dhe t\u00eb ndjekim momentet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme q\u00eb kan\u00eb p\u00ebrcaktuar k\u00ebt\u00eb karrier\u00eb t\u00eb gjat\u00eb e t\u00eb pasur. Shkrimtarja Haxhiraj, nj\u00eb prej z\u00ebrave m\u00eb t\u00eb spikatur t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb bashk\u00ebkohore shqiptare, ndan me ne reflektime mbi marr\u00ebdh\u00ebnien e saj me median, mbi autor\u00ebt q\u00eb e kan\u00eb frym\u00ebzuar nd\u00ebr vite dhe mbi njer\u00ebzit q\u00eb kan\u00eb qen\u00eb krah saj n\u00eb k\u00ebt\u00eb udh\u00ebtim krijues.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>GM: Fakti q\u00eb veprat tuaja jan\u00eb p\u00ebrkthyer n\u00eb disa gjuh\u00eb t\u00eb huaja tregon nj\u00eb vler\u00ebsim nd\u00ebrkomb\u00ebtar t\u00eb krijimtaris\u00eb suaj. Si ndiheni kur mendoni se mesazhet dhe emocionet q\u00eb keni p\u00ebrcjell\u00eb arrijn\u00eb zemra lexuesish n\u00eb gjuh\u00eb dhe kultura t\u00eb ndryshme?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">VVH:<strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><em>Eh, sikur t\u00eb ishte e v\u00ebrtet\u00eb. At\u00ebher\u00eb do t\u00eb vdisja e qet\u00eb.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>I nderuar, ata shkrimtar\u00eb shqiptar\u00eb\u00a0q\u00eb jan\u00eb p\u00ebrkthyer, vler\u00ebsuar dhe vazhdojn\u00eb t\u00eb p\u00ebrzgjidhen nga kritika politike vendase dhe ajo bot\u00ebrore, vijn\u00eb nga ato familje q\u00eb u b\u00ebn\u00eb spiune t\u00eb t\u00eb huajve,italian\u00eb, gjerman\u00eb, jugosllav\u00eb, rus\u00eb,kinez\u00eb dhe llafograf\u00ebt q\u00eb i b\u00ebjn\u00eb hosana shovinizmit greko-sllav\u00eb. Jan\u00eb pik\u00ebrisht ata q\u00eb u b\u00ebn\u00eb ur\u00eb e vig\u00eb e komunizmit dhe idealit marksist- leninist, duke shitur djali baban\u00eb,v\u00ebllai shiti v\u00ebllan\u00eb dhe motr\u00ebn, gruja spiub noi burrin. Ata jan\u00eb t\u00eb paskrupulltit, servil\u00ebt, puthador\u00ebt, pluhur shkund\u00ebsit e palltove t\u00eb idhujve delirant\u00eb, t\u00eb pakarakter\u00ebt, q\u00eb e shesin moralin lir\u00eb, vet\u00ebm p\u00ebr t\u2019u p\u00ebrkthyer n\u00eb\u00a0tribunat letrare evropiane dhe bot\u00ebrore.\u00a0<strong>Ata jan\u00eb disa emra t\u00eb p\u00ebrve\u00e7\u00ebm t\u00eb Realizmit Socialist, t\u00eb piketuar q\u00eb n\u00eb embrion, si t\u00eb paarritsh\u00ebm n\u00eb kulmet letrare apo t\u00eb shkencave t\u00eb ndryshme<\/strong>.P\u00ebr disa si un\u00eb, thon\u00eb,nga na doli kjo p\u00ebrpara duke na u b\u00ebr\u00eb ferr\u00eb n\u00ebp\u00ebr k\u00ebmb\u00eb?! Si shum\u00eb t\u00eb tjer\u00eb, un\u00eb jam e\u00a0<strong>p\u00ebrjashtuar dhe e anashkaluar nga listat e shkrimtar\u00ebve t\u00eb pas viteve\u201990<\/strong>, sepse kam \u201c<u>nj\u00eb t\u00eb shkuar t\u00eb damkosur nga lufta klasore, jam nj\u00eb e huaj e neveritshme p\u00ebr neokomunizmin barbar\u201d<\/u>.Un\u00eb nuk kam smir\u00eb, ndaj nuk urrej, nuk mallkoj, nuk them pse fitoi ai apo ky, por ia l\u00eb koh\u00ebs q\u00eb t\u00eb gjykoj\u00eb dhe t\u00eb vendos\u00eb drejt\u00ebsi. Lexo pak vargje nga nj\u00eb prej tri poezive fituese t\u00eb \u201c\u00c7mimit t\u00eb I- Nd\/komb\u00ebtar Gj. K.Sk\u00ebnderbeu\u201d, Itali-2009.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong><em>Rikthim n\u00eb vite!<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong><em>&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;..<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>M\u00eb rikthe, pluhurin t\u2019ia heq,<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Historis\u00eb son\u00eb t\u00eb mohuar,<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>M\u00eb rikthe, bot\u00ebn ta ndreq,<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>pam\u00ebshirsh\u00ebm transformuar.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>M\u00eb rikthe dhe do ta shoh\u00ebsh,<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>ashp\u00ebr a \u00ebmb\u00ebl do t\u00eb t\u2019i tregoj,<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>t\u00eb dy an\u00ebt e medaljes<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>historis\u00eb\u2026do t\u2019ia zbuloj\u2026<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>M\u00eb rikthe dhe m\u00eb gjyko<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>e m\u00eb thuaj: -Ku kam gabuar?<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Po deshe mos m\u00eb prano\u2026,<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>koha ka p\u00ebr t\u00eb na gjykuar! -Vivra<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Kur mos t\u00eb ket\u00eb asnj\u00eb trash\u00ebgimtar\u00eb t\u00eb diktatur\u00ebs komuniste n\u00eb nivelet e larta shtet\u00ebrore, kulturore dhe shkencoree akademike t\u00eb vendit,ndoshta do t\u00eb vij\u00eb nj\u00eb dit\u00eb q\u00eb shkrimtar\u00ebt bashk\u00ebkohor\u00eb t\u00eb shihen me lente t\u00eb past\u00ebr, pa ambicje, pa smir\u00eb dhe pa urrejtje klasore.Kjo \u00ebsht\u00eb p\u00ebr gjith\u00eb plejad\u00ebn e shkrimtar\u00ebve pas vitit 1990.Un\u00eb e di se e drejta do t\u00eb triumfoj\u00eb nj\u00eb dit\u00eb, por un\u00eb nuk do t\u00eb jem. F\u00ebmij\u00ebt dhe nip\u00ebrit e mi do t\u00eb thon\u00eb: \u201c\u00a0<strong>E njohu bota shqiptare n\u00ebn\u00ebn, apo gjyshen ton\u00eb, q\u00eb i ka dh\u00ebn\u00eb pa kursim shoq\u00ebris\u00eb, familjes dhe demokracis\u00eb.\u201d<\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-117925\" src=\"https:\/\/rdnews.al\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Vilhelme-2-300x157.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"157\" srcset=\"https:\/\/rdnews.al\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Vilhelme-2-300x157.jpg 300w, https:\/\/rdnews.al\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Vilhelme-2.jpg 640w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>N\u00eb Rumani jan\u00eb p\u00ebrkthyer dy librat e mi: \u201cRr\u00ebnj\u00ebt\u201d\u00a0<\/strong>v\u00ebllim poetik dhe novela<strong>\u00a0\u201cMamaja<\/strong>\u201d q\u00eb jan\u00eb mir\u00ebpritur nga kritika rumune. I jam mir\u00ebnjoh\u00ebse mikut tim,\u00a0<strong>z.Baki Ymerit\u00a0<\/strong>q\u00eb mbajti dhe po mban gjall\u00eb shqiptarizmin e\u00a0\u00a0rilindasve, ku nj\u00ebri prej tyre ishte i ati,\u00a0<strong>Ajvaz Voka<\/strong>\u00a0dhe n\u00ebna e tij,\u00a0<strong>Aurelia Graur Voka,<\/strong>\u00a0t\u00eb cil\u00ebve u kam kushtuar librin studimor \u201c<em><u>Bashk\u00eb n\u00eb Dashuri dhe Atdhetariz\u00ebm<\/u><\/em><strong>\u201d.\u00a0<\/strong><em><u>Aurelia Graur, nuk kishte gjak shqiptari por u m\u00ebsoi f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb saj, gjuh\u00ebn e bukur shqipe, i edukoi ta duan atdheun e tyre.Dhe\u00a0djali i tyre, 16 vje\u00e7ar, Sk\u00ebnder Voka ia fali jet\u00ebn lidhjes me tok\u00ebn e t\u00eb par\u00ebve pellazg\u00eb. Nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb hynte dhe dilte n\u00eb kufirin shqiptar -jugosllav, p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb librat e gjuh\u00ebs shqipe, e\u00a0\u00a0rr\u00ebmbyen uj\u00ebrat e vrullshme t\u00eb Drinit t\u00eb Zi.<\/u><\/em><strong>\u00a0<\/strong>Jam p\u00ebkthyer n\u00eb greqisht me nj\u00eb v\u00ebllim poetik \u201c<strong>Rikthim n\u00eb vite\u201d.<\/strong>\u00a0Nuk di se cili p\u00ebrkthyes i anglishtes do t\u00eb marr\u00eb p\u00ebrsip\u00ebr qoft\u00eb dhe nj\u00eb nga librat e mij e ta p\u00ebrkthej\u00eb n\u00eb at\u00eb gjuh\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare,do t\u00eb jem e lumtur.\u00a0Nuk di q\u00eb do t\u00eb kem nj\u00eb fat t\u00eb till\u00eb!!!<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>GM: Krijimtaria juaj \u00ebsht\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb disa antologji, si n\u00eb nivel komb\u00ebtar ashtu edhe nd\u00ebrkomb\u00ebtar. Si e keni p\u00ebrjetuar k\u00ebt\u00eb p\u00ebrfshirje dhe \u00e7far\u00eb dometh\u00ebnie ka pasur p\u00ebr ju kjo p\u00ebrvoj\u00eb?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">VVH:\u00a0Krijimtaria ime \u00ebsht\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb\u00a0<strong>n\u00eb 28 antologji si brenda dhe jasht\u00eb trojeve arb\u00ebrore<\/strong>\u00a0dhe n\u00eb disa antologji. Un\u00eb ve\u00e7oj\u00a0<strong>antologjin\u00eb bot\u00ebrore, \u201cPremio Internazionale ( 2010-2012) Prione-Firence<\/strong>. ku poezia\u00a0<strong>ime \u201cSa do t\u00eb doja\u201d<\/strong>\u00a0n\u00eb gjuh\u00eb italiane, lexohet\u00a0<em><u>bashk\u00eb 204 autor\u00eb nga e gjith\u00eb Bota. E \u00e7\u2019r\u00ebnd\u00ebsi ka kjo?<\/u><\/em><strong>!<\/strong>\u00a0Por k\u00ebto poezi n\u00eb antologjit\u00eb, jan\u00eb aq pak p\u00ebr njohje bot\u00ebrore sa p\u00ebr t\u00eb th\u00ebn\u00eb,<strong>\u00a0\u201cASPAK<\/strong>\u201d K\u00ebt\u00eb e thot\u00eb me dhembje\u00a0<strong>Dr.Mujo Bu\u00e7papa- m\u00eb 2009:<\/strong>\u00a0\u201cProza e saj ka\u00a0<em><u>p\u00ebrmasat e nj\u00eb drame globale.<\/u><\/em>\u00a0P\u00ebrmes let\u00ebrsis\u00eb ajo\u00a0<em><u>ka rib\u00ebr\u00eb shpirtin e humbur t\u00eb njeriut dhe t\u00eb kombit shqiptar.<\/u><\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">\u201c<em>N\u00ebse vepra e Vilhelme Vranari (Haxhiraj) do t\u00eb ishte p\u00ebrkthyer n\u00eb gjuh\u00ebt kryesore nd\u00ebrkomb\u00ebtare<strong>, at\u00ebher\u00eb bota do t\u00eb njihte let\u00ebrsin\u00eb dhe artin e saj trondit\u00ebs.<\/strong>\u00a0Ve\u00e7 pa frik\u00eb mund t\u00eb them se proza e saj\u00a0<strong>\u00ebsht\u00eb e nj\u00eb niveli europian dhe bot\u00ebror<\/strong>.\u00a0Un\u00eb mund ta vler\u00ebsoj shkrimtaren shqiptare Vranari si\u00a0\u00a0<strong>Herta Mulerin<\/strong>, e cila fitoi \u00e7mimin Nob\u00ebl p\u00ebr let\u00ebrsin\u00eb 2009<\/em>\u00a0&#8230;.\u201d<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Bota njeh vet\u00ebm poezit\u00eb e mia t\u00eb p\u00ebrkthyera n\u00eb anglisht apo italisht, me t\u00eb cilat jam paraqitur n\u00eb konkurse letrare. Sikur t\u00eb p\u00ebrkthehej edhe nj\u00eb novel\u00eb e vog\u00ebl, si \u201c<strong>\u00c7mimi i Dualizmit<\/strong>\u201d; \u201c<strong>Kurth<\/strong>\u201d; \u201c<strong>Gjykim pas vdekjes<\/strong>\u201d; \u201capo librat me proz\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr;\u201c\u00a0<strong>Simfoni shpirti<\/strong>\u201d,\u201c<strong>Dashuria plagoset\u00a0\u00a0po nuk burgoset<\/strong>\u201d q\u00eb e njeh lexuesin me, \u201c<strong>Letra nga Ferri\u201d<\/strong>\u00a0ose 2 librat e fundit; novela \u201c<strong>Ng\u00eb\u00e7 hakmarr\u00ebs<\/strong>\u201d dhe romani \u201c<strong>Ai dhe Ajo, \u2018\u00c7mendura<\/strong>\u201d, t\u00eb cilat jan\u00eb trajtuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb m\u00eb t\u00eb thell\u00eb, shum\u00eb filozofike. K\u00ebto dhe sa libra t\u00eb tjer\u00eb, po t\u00eb p\u00ebrktheheshin p\u00ebr lexuesin e huaj, n\u00eb gjuh\u00ebn angleze,do t\u00eb realizohet ajo q\u00eb ka th\u00ebn\u00eb Dr.Mujo Bu\u00e7papa dhe bota do njihte tragjedit\u00eb e nj\u00eb kombi t\u00eb p\u00ebr\u00e7ar\u00eb, t\u00eb cunguar, t\u00eb nd\u00ebshkuar dhe t\u00eb mohuar nga njer\u00ebz t\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtit gjak dhe rac\u00eb q\u00eb flasin nj\u00eb gjuh\u00eb.\u00a0<strong>Askush nuk e z\u00eb n\u00eb goj\u00eb k\u00ebt\u00eb Genocid shfaros\u00ebs brenda llojit, si ka ndodhur n\u00eb Shqip\u00ebri<\/strong>.\u00a0<strong>Me gjith\u00eb ndryshimet e 34 viteve tranzicion<\/strong>, ne jemi p\u00ebrs\u00ebri t\u00eb ndar\u00eb n\u00eb dy grupe armike t\u00eb nj\u00ebri-tjetrit.Aq urrejtje dhe neveri kan\u00eb p\u00ebr ish t\u00eb p\u00ebrndjekurit, sa as emrin e njer\u00ebzve t\u00eb vlerave t\u00eb k\u00ebsaj shtrese, nuk e kan\u00eb futur n\u00ebp\u00ebr listat, si psh.\u00a0Kur shkruajn\u00eb p\u00ebr shkrimtar\u00ebt modern shqiptar\u00eb,\u00a0<em><u>t\u00eb perskutuarit p\u00ebrjashtohen.\u00a0<\/u><\/em>Po k\u00ebrkoja di\u00e7ka n\u00eb internet dhe m\u00eb b\u00ebri p\u00ebrshtypje q\u00eb\u00a0<em><u>Kas\u00ebm Trebeshina<\/u><\/em>\u00a0dramaturgu i madh nuk zihej n\u00eb goj\u00eb.Jan\u00eb po ato lista t\u00eb klasifikuara nga Realizmi Socialist. Ata q\u00eb ishin dje,ata jan\u00eb sot dhe po ata do t\u00eb jen\u00eb edhe nes\u00ebr&#8230;Ndaj pak r\u00ebnd\u00ebsi ka p\u00ebrfshirja n\u00eb antologji. Shqiptar\u00ebt e diaspor\u00ebs nuk kan\u00eb lobin e tyre q\u00eb t\u00eb ngrehin njer\u00ebzit e vlerave komb\u00ebtare, por lobojn\u00eb p\u00ebr shkrimtar\u00ebt e huaj q\u00eb e kan\u00eb vendosur veten n\u00eb Panteon.\u00a0<em>Nuk kam d\u00ebgjuar q\u00eb t\u00eb ngrihen disa simpatizant\u00eb t\u00eb nj\u00eb shkrimtari bashk\u00ebkohor dhe t\u00eb thon\u00eb p\u00ebrse nuk e njeh bota letrare \u201cX\u201d shkrimtar? Kjo ndodh se vlerat artistike, edukative apo progresive t\u00eb nj\u00eb letrari fshihen mes faqeve, paragrafeve dhe sa e sa librave q\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb koh\u00eb t\u00eb lexohen dhe analizohen. Vet\u00ebm k\u00ebshtu ndryshon opinioni i let\u00ebrsis\u00eb shqiptare, t\u00eb cil\u00ebn edhe shkrimtar\u00ebt e p\u00ebrk\u00ebdhelur t\u00eb diktatur\u00ebs Hoxhiane apo fituesit e veprave t\u00eb Realizmit Socialist, shkrimtarin modern t\u00eb pas viteve \u201990, me p\u00ebrbuzje dhe n\u00ebnvleft\u00ebsim, e quajn\u00eb \u201cProvincial\u201d kurse let\u00ebrsin\u00eb e tij e em\u00ebrtojn\u00eb\u201cProvinciale\u201d. Ata nuk i l\u00eb hunda t\u00eb kullosin bar t\u00eb fresk\u00ebt, sepse jan\u00eb m\u00ebsuar t\u00eb ushqehen me bim\u00ebn e krisjes, q\u00eb mbolli komunizmi sllav<strong>. N\u00eb konkursin evropian t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb shqipe shkojn\u00eb disa emra tab<\/strong><\/em><strong><em>\u00fc qysh n\u00eb koh\u00ebn e Djallit t\u00eb paudh\u00eb<\/em><\/strong><em>.\u00a0<u>Ndaj koha dhe\u201cDemokracia\u201dk\u00ebrkon nj\u00eb<\/u>\u00a0<u>kritik\u00eb bashk\u00ebkohore q\u00eb t\u00eb ndaj\u00eb shapin nga sheqeri. Duhet t\u00eb ballafaqohen veprat e Realizmit Socialist me veprat letrare t\u00eb pavarura , jasht\u00eb politik\u00ebs, iedeologjizmave t\u00eb majta, t\u00eb diktuara nga politika, at\u00ebher\u00eb do t\u00eb vihen n\u00eb dukje vlerat e v\u00ebrteta reale.<\/u>Tek ne kjo nuk do t\u00eb ndodh\u00eb, sepse idhujt,nuk hidhen kurr\u00eb posht\u00eb. Pa e lexuar nuk e njohin librin si p\u00ebrmbajtje apo synim, se jan\u00eb t\u00eb ideopolitizuar deri n\u00eb at\u00eb mas\u00eb, sa brohorasin e \u00e7irren kot, se \u201cX\u201d person ia vlen t\u00eb jet\u00eb ALFA, sepse k\u00ebshtu thon\u00eb t\u00eb gjith\u00eb&#8230;Kjo \u00ebsht\u00eb si th\u00ebnia: \u201cHa,ha,ha krushqit dhe Ha,ha, ha edhe nusja!<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-118739\" src=\"https:\/\/rdnews.al\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/w-300x183.png\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"183\" srcset=\"https:\/\/rdnews.al\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/w-300x183.png 300w, https:\/\/rdnews.al\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/w-768x468.png 768w, https:\/\/rdnews.al\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/w.png 830w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>GM: Puna juaj krijuese \u00ebsht\u00eb shp\u00ebrblyer me shum\u00eb \u00e7mime t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme, mes t\u00eb cilave spikat titulli Mjeshtre e Madhe e Pen\u00ebs. \u00c7far\u00eb ndjesie sjell p\u00ebr nj\u00eb autor nj\u00eb vler\u00ebsim i till\u00eb?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">VVH<em>:<\/em>\u00a0P\u00ebr mua \u00e7do vler\u00ebsim, qoft\u00eb dhe nj\u00eb fjal\u00eb e mir\u00eb, nj\u00eb analiz\u00eb apo nj\u00eb krahasim me pena t\u00eb d\u00ebgjuara, m\u00eb jep k\u00ebnaq\u00ebsi shpirt\u00ebrore dhe ndihem mir\u00eb psikologjikisht. Kjo p\u00ebr t\u00eb vetmen arsye, se let\u00ebrsia ime i sh\u00ebrbeka dikujt. Kurse vler\u00ebsimi institucional, si\u00a0<strong><em>nga Presidenti, Qeveria, Bashkia, Lidhja e shkrimtar\u00ebve, Akademia Shqiptaro Amerikane,\u00a0<\/em><\/strong><em>apo ajo\u00a0<\/em><strong><em>Indiane, merr kuptim tjet\u00ebr vler\u00ebsues, tejet madhor.\u00a0<\/em><\/strong>N\u00eb raste t\u00eb tilla un\u00eb futem si nj\u00eb vler\u00eb nd\/komb\u00ebtare n\u00eb kolan\u00ebn e let\u00ebrsis\u00eb shqipe, por q\u00eb t\u00eb pranohet me\u00a0 spirt bardh\u00ebsi, kur e ardhmja ndoshta do t\u00eb zhduk\u00eb urrejtjen klasore. At\u00ebher\u00eb do t\u00eb d\u00ebgjohet emri, kur t\u00eb thon\u00eb,\u00a0<strong>na ishte nj\u00eb her\u00eb nj\u00eb shkrimtare q\u00eb u rilind nga hiri i saj si Feniksi.<\/strong>\u00a0Po k\u00ebshtu gjith\u00eb \u00e7mimet jasht\u00eb vendit kan\u00eb vlera t\u00eb jasht\u00ebzakoshme, se ndikojn\u00eb pozitivisht n\u00eb krijimtari. N\u00ebse n\u00eb nj\u00eb vep\u00ebr letrare, lexuesi nuk gjen veten e tij diku t\u00eb strukur n\u00ebp\u00ebr faqet, paragrafet dhe rreshtate tij, at\u00ebher\u00eb ai e v\u00ebrtit librin tutje pa interes, se i duket i i pavler\u00eb. Un\u00eb e kam th\u00ebn\u00eb shum\u00eb m\u00eb her\u00ebt dhe e p\u00ebrs\u00ebris:<em>\u201cNjeriut q\u00eb i mungon liria vetjake, ngjet me nj\u00eb vend t\u00eb pushtuar e t\u00eb sklla\u00ebruar nga i huaji!\u201d.<\/em>Kjo bot\u00eb e mistershme,e cila pasqyrohet m\u00eb s\u00eb miri nga shum\u00eb faktor\u00eb, po mbi t\u00eb gjitha \u00ebsht\u00eb n\u00eb vart\u00ebsi t\u00eb kultur\u00ebs individuale, komb\u00ebtare, apo globale. N\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb till\u00eb njer\u00ebzit klasifikohen jo vet\u00ebm si individ por dhe si grupime idesh, interesash q\u00eb parashtron realiteti q\u00eb jeton. Ka shum\u00eb njer\u00ebz q\u00eb kan\u00eb nj\u00eb bagazh kulturor e shkencor n\u00eb sh\u00ebrbim t\u00eb kombit dhe njer\u00ebzimit, por t\u00eb till\u00ebt fatkeqsisht anashkalohen, natyrisht jo pa shkak.\u00a0<em>\u201cBota nuk i ka Elitat dhe i nxjerr\u00eb nga dheu njer\u00ebzit e famsh\u00ebm, i ringjall\u00eb, i nderon duke i vendosur n\u00eb Panteonin e kombit t\u00eb vet, pavar\u00ebsisht se \u00e7\u2019rac\u00eb jan\u00eb, \u00e7\u2019ngjyr\u00eb kan\u00eb apo \u00e7far\u00eb gjuhe flasin. Kurse ne i kemi elitat e kombit dhe i varrosim p\u00ebr s\u00eb gjalli ose u nxjerrim eshtrat nga varri q\u00eb t\u2019i diskriminojm\u00eb, edhe pas vdekjes, megjith\u00ebse e dim\u00eb q\u00eb i vdekuri nuk mund t\u00eb marr\u00eb, as t\u00eb jap\u00eb dhe s\u2019mund t\u00eb b\u00ebj\u00eb asgj\u00eb.<\/em>Nj\u00eb shembull i till\u00eb \u00ebsht\u00eb\u00a0<strong>At\u00eb Gjergj Fishta,\u00a0<\/strong>t\u00eb cilin\u00a0<strong>\u201cT\u00eb pafet\u00eb antikomb\u00ebtar\u00eb, e nxor\u00ebn nga varri dhe eshtrat e tij i hodh\u00ebn n\u00eb uj\u00ebrat e lumit Drin.<\/strong>\u00a0Nj\u00eb krim sikur ky elitar ishte pa atdhe, jo vet\u00ebm i mohuan vlerat e tij atdhetare, gjuh\u00ebsore, letrare, por i zhduk\u00ebn varrin,\u00a0<em><u>pasaport\u00ebn identitetit komb\u00ebtar<\/u><\/em>. Pas leximit t\u00eb librit studimor, \u201c<strong>Elitat e mohuara, krenari Komb\u00ebtare<\/strong>\u201d<strong>-2019<\/strong>, ku kam p\u00ebrjet\u00ebsuar 90 figurat m\u00eb t\u00eb shquara t\u00eb kombit, apo \u201c<strong>Ng\u00ebr\u00e7 hakmarr\u00ebs<\/strong>\u201d-2024, lexuesi do t\u00eb shprehet: \u201c<em>N\u00eb k\u00ebt\u00eb novel\u00eb gjej veten edhe un\u00eb, edhe ti, edhe ai tjetri, sepse t\u00eb gjith\u00eb qytetar\u00ebve t\u00eb k\u00ebtij vendi t\u00eb lasht\u00eb u ka mungur liria,e cila \u00ebsht\u00eb shum\u00ebdimensionale\u201d Vivra.<\/em>\u00a0Pavar\u00ebsisht analizave, fjal\u00ebve apo epiteteve t\u00eb bukura me vlera sip\u00ebrore,un\u00eb jam de mbetem Vilhelme Vrana Haxhiraj, e patjet\u00ebrsuar pasi me krijimtarin\u00eb time autentike t\u00eb pahuajtur nga askush,\u00a0<u>por e nd\u00ebrtuar fal\u00eb p\u00ebrvoj\u00ebs jetike, m\u00eb b\u00ebri t\u00eb jem kjo q\u00eb jam sot, VETVETJA.<\/u><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong><em>Duke mdjekur me dhembje fatin e shum\u00eb njer\u00ebzve t\u00eb shquar q\u00eb shkrin jet\u00ebn , dijen dhe pasurin\u00eb p\u00ebr kombin,\u00a0<\/em><\/strong>pas 40 vitesh (1950-1990) me p\u00ebrjetime t\u00eb dhimbshme dhe vuajtje \u00e7njer\u00ebzore, kisha humbur besimin tek e ardhmja e ve\u00e7an\u00ebrisht besimin n\u00eb vetvete dhe isha m\u00ebse e bindur, se kurr\u00eb nuk do t\u00eb b\u00ebja di\u00e7ka t\u00eb vyer. Gjithsesi u krijuan kushtet dhe un\u00eb fillova t\u00eb shkruaj. Nuk besoja se mendimet e mia, apo idet\u00eb do t\u00eb pranoheshin nga lexuesit dhe kritika e mir\u00ebfillt\u00eb do t\u00eb\u00a0<em><u>citonte paragrafe t\u00eb t\u00ebra vlerash<\/u><\/em>, duke i krahasuar me penat m\u00eb t\u00eb\u00a0\u00a0d\u00ebgjuara t\u00eb rangut letrar bot\u00ebror. \u00c7mimet letrare komb\u00ebtare \u00e7el\u00ebn rrug\u00eb e \u00e7mimeve jasht\u00eb trojeve shqiptare.P\u00ebr mua ishin sa t\u00eb befasishme dhe me po aq vlera<strong>.\u201c\u00c7mimi P. Marko<\/strong>\u201d, ose \u201c\u00a0<strong>Poezia e mir\u00ebinterpretuar<\/strong>\u201d,nuk b\u00ebn\u00eb ndonj\u00eb buj\u00eb, ngel\u00ebn t\u00eb ngujuara brenda n\u00eb rrethin vicioz t\u00eb qytetit Vlor\u00eb. Buj\u00eb b\u00ebri botimi i trilogjis<strong>\u00eb \u201cV\u00ebshtroni Meduz\u00ebn\u201d (2005, 2006, 2007),\u00a0<\/strong>ku vlera pati\u00a0<strong>fjala e Ministrit<\/strong>\u00a0t\u00eb Kultur\u00ebs,\u00a0<strong>Z. Bujar Leskaj<\/strong>\u00a0n\u00eb pranin\u00eb e shum\u00eb autor\u00ebve m\u00eb n\u00eb z\u00eb,\u00a0<em>La\u00e7o,Bubani, Butka, Klosi, Zeqo, Spahiu, Londo,Hasko, Xhema, Sulkuqi, Pren\u00e7i, F. Sina, Kostreci, M. Xhepa, R. Arbana<\/em>\u00a0dhe autoritete vendore t\u00eb Vlor\u00ebs etj&#8230;N\u00eb mediat bot\u00ebrore e paraqiti\u00a0<strong>Dr.Fatmir Terziu<\/strong>,me titull: \u201c<strong>Romane historike psiko-sociale.- 2008\u201d<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">P\u00ebr<strong>\u00a0trilogjin\u00eb<\/strong>\u00a0u shkruajt\u00ebn 26 analiza nga autor\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm. Edhe pse ishte nj\u00eb\u00a0<strong>Sag\u00eb, e para e k\u00ebtij lloji n\u00eb let\u00ebrsin\u00eb shqipe, nj\u00eb Let\u00ebrsi Ndryshe, Realiz\u00ebm Real<\/strong>, nuk i dhan\u00eb \u00e7mim<em>. Pas\u00a0<\/em><strong><em>\u00c7mimit t\u00eb I Nd\/komb\u00ebtar\u201c Gj. Kastrioti Skanderbeg\u201d-Torino-Itali<\/em><\/strong>, nisa t\u00eb marr\u00eb \u00e7mime si\u00a0<strong>komb\u00ebtare e Nd\/komb\u00ebtare.\u00a0<\/strong><strong>Vilhelme Vrana Haxhiraj,\u00a0<\/strong>e vler\u00ebsuar nga\u00a0kritika e mir\u00ebfillt\u00eb\u00a0\u00a0<strong><u>me 33 \u00e7mime komb\u00ebtare dhe nd\/komb\u00ebtare<\/u>.<\/strong>\u00a0<em>E mir\u00ebnjohur si shkrimtare shum\u00ebdimensionale, moderne e bashk\u00ebkohore q\u00eb ka sjell\u00eb nj\u00eb Let\u00ebrsi Ndryshe t\u00eb Realizmit Real<strong>, lexuesit ka dhuruar 63 botime thuajse n\u00eb t\u00eb gjitha gjinit\u00eb letrare<\/strong>,poezi,skic\u00eb, tregim, novel\u00eb, roman, trilogji,ese publicistik\u00eb,\u00a0 studime historike-filozofike dhe let\u00ebrsi p\u00ebr f\u00ebmij\u00eb, \u00ebsht\u00eb vler\u00ebsuar\u00a0<u>nga Presidenti i Republik\u00ebs n\u00eb 100 vjetorin e Pavar\u00ebsis\u00eb Komb\u00ebtare<\/u>, me: *<strong>Urdhrin\u201cMjeshtre e Madhe\u201d<\/strong>\u00a0dhe<strong>\u00a0me \u201cMedalje Ari<u>\u201d.<\/u><\/strong><u>\u00a0<\/u><\/em><em><u>*Senati i Akademis\u00eb Shqiptare Amerikane t\u00eb Shkencave dhe Arteve<\/u><\/em><em>,\u00a0<u>me seli n\u00eb New York, i dha titullin\u00a0<strong>\u201cAkademike m\u00eb, 30 tetor, 2018, me t\u00eb drejta t\u00eb plota.<\/strong><\/u>\u00a0*\u201c<strong>Ikon\u00eb e Let\u00ebrsis\u00eb Bot\u00ebrore t\u00eb avancuar<\/strong>,\u201d nga Akademia e Shkencave, Let\u00ebrsis\u00eb dhe Arteve Indiane, m\u00eb,\u00a0<u>25 maj,2020.<\/u>\u00a0*\u201c<strong>Nderi i Kombit<\/strong>\u201d, i jep\u00a0<u>Unioni i Shqiptar\u00ebve t\u00eb Bukureshtit -8.3.2023.\u00a0<\/u>Fiton \u201c<strong>Kuror\u00ebn e Art\u00eb t\u00eb \u00c7mimit t\u00eb I-Nd\/komb\u00ebtar \u201cGj. K.Sk\u00ebnderbeu\u201d-<\/strong><u>Torino-Itali,<\/u>\u00a018 prill 2009. *Fiton \u201c<strong>Pena e Kristalt\u00eb\u201d- mars, 2014<\/strong>, n\u00eb Suedi. *<u>E vetmja shqiptare mes\u00a0<strong>205 fituesve t\u00eb \u00e7mimit t\u00eb par\u00eb<\/strong>, nga e gjith\u00eb bota, \u00ebsht\u00eb futur n\u00eb antologjin\u00eb poetike<\/u>,\u00a0<strong>\u201cPremio Internazionale di Poesia\u201d (2010 -2012) Firence-(MS)-Italia<\/strong>, etj&#8230;<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>GM: Cilat jan\u00eb momentet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme n\u00eb karrier\u00ebn tuaj letrare?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">VVH<em>: \u201cKur skllavi shk\u00ebputi zinxhir\u00ebt e skllav\u00ebris\u00eb, rilind p\u00ebr s\u00eb dyti.\u201d<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>\u00c7astet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme n\u00eb jet\u00ebn e njeriut jan\u00eb pak m\u00eb specifike se sa krijimtaria. Karrira letrare vjen si pasoj\u00eb e k\u00ebtyre \u00e7asteve t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme jetike&#8230;Meq\u00eb jan\u00eb th\u00ebn\u00eb gjat\u00eb intervist\u00ebs, p\u00ebr mua \u00e7ast m\u00eb pikant ka qen\u00eb\u00a0<strong><u>dashuria e par\u00eb me Fitim Haxhiraj,<\/u><\/strong>\u00a0me t\u00eb cilin krijova familje. G\u00ebzimi m\u00eb i madh q\u00eb l\u00eb vrag\u00eb n\u00eb jet\u00eb \u00ebsht\u00eb\u00a0<strong><u>lindja e vajz\u00ebs<\/u><\/strong>\u00a0e pas 8 vitesh\u00a0<strong><u>ardhja n\u00eb jet\u00eb e djalit<\/u><\/strong><u>\u00a0ton\u00eb<\/u>\u00a0. Me 2 f\u00ebmij\u00eb si yje, u plot\u00ebsova si n\u00ebn\u00eb.\u00a0Sivjet festojm\u00eb\u00a0<strong><u>60 vjetorin e martes\u00ebs<\/u><\/strong>, me t\u00eb p\u00ebrpjetat dhe t\u00eb tat\u00ebpjetat, ne ec\u00ebm n\u00eb drit\u00eb apo err\u00ebsir\u00eb, n\u00eb shi e n\u00eb bor\u00eb, her\u00eb ngr\u00ebn\u00eb dhe her\u00eb pa ngr\u00ebn\u00eb, por ne ia dol\u00ebm. Pik\u00eb kulminante ishte<strong>\u00a0<u>Diplomimi m\u00eb 1975<\/u><\/strong>, pas nj\u00eb ndalese prej 9 vitesh. Fitorja e konkursit t\u00eb vajz\u00ebs\u00a0<u>son\u00eb Ermelind\u00ebs, n\u00eb Insitutin e Lart\u00eb t\u00eb Arteve<\/u>. Ishte\u00a0<strong>fitorja m\u00eb e madhe e ne t\u00eb dyve<\/strong>. Ajo ishte\u00a0\u00a0tejet e talentuar, ndaj i ati i kushtoi jet\u00ebn q\u00eb ajo t\u00eb b\u00ebhej nj\u00eb violon\u00e7liste me em\u00ebr. Fal talentit t\u00eb saj, ajo zuri vendin e par\u00eb\u00a0\u00a0mes gjith\u00eb konkurent\u00ebve n\u00eb ver\u00ebn e vitit 1985. Pas vdekjes s\u00eb Diktatorit at\u00eb e pranuan t\u00eb paraqitej n\u00eb konkurs,t\u00eb cilin e kreu me sukses.\u00a0<strong>Viti 1990 p\u00ebr mua ishte nj\u00eb rilindje nga hiri i trupit tim t\u00eb zhuritur n\u00eb flak\u00ebt e ferrit komunist.<\/strong>\u00a0<strong>Kur<\/strong>\u00a0<strong>n\u00eb dit\u00ebn e par\u00eb, pas 23 vitesh mohimi, hyra n\u00eb klas\u00eb, n\u00eb or\u00ebn e par\u00eb p\u00ebr t\u00eb dh\u00ebn\u00eb l\u00ebnd\u00ebn time, gjeografin\u00eb.<\/strong>\u00a0N\u00eb at\u00eb \u00e7ast para nx\u00ebn\u00ebsve nj\u00eb rr\u00ebqethje trupore m\u00eb kaploi n\u00eb gjith\u00eb qenien time, shkaktoi vegimet e nj\u00eb jete t\u00eb mundimshme, t\u00eb ndrydhur, t\u00eb p\u00ebrbaltur, t\u00eb mohuar dhe t\u00eb denigruar. Ndihesh si nj\u00eb e huaj e jo si shtetase shqiptare. I r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm \u00ebsht\u00eb \u00e7asti\u00a0<strong>, kur n\u00eb Vlor\u00eb, n\u00eb<\/strong>\u00a0<strong>em\u00ebr t\u00eb gruas demokrate, un\u00eb e mohuara e diktatur\u00ebs,\u00a0\u00a0p\u00ebrsh\u00ebndeta n\u00eb mbylljen e fitores s\u00eb Demokracis\u00eb m\u00eb 31 mars, 1992<\/strong>. P\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb\u00a0<strong>mosh\u00ebn 47 vje\u00e7e<\/strong>,\u00a0<strong>u d\u00ebgjua fjala ime e lir\u00eb, ku shpreha mendimet e mia t\u00eb pavarura p\u00ebr vlerat e demokracis\u00eb dhe t\u00eb gruas<\/strong>. Me vlera ishte, q\u00eb un\u00eb e harruara e koh\u00ebs s\u00eb eg\u00ebr, themelova<strong>\u00a0Lidhjen Demokratike t\u00eb Gruas<\/strong>\u00a0Vlor\u00eb, m\u00eb, 6 shkurt,1992. Brenda nj\u00eb kohe t\u00eb shkurt\u00ebr\u00a0<u>thirra Konferenc\u00ebn e Par\u00eb mbar\u00eb Komb\u00ebtare\u00a0<\/u>t\u00eb\u00a0<strong><u>LDG.- 25 n\u00ebtor,1992<\/u><\/strong>. Ishte nj\u00eb suksesi poamohuesh\u00ebm. M\u00eb 3-5\u00a0<strong>mars 1993<\/strong>, un\u00eb me dy zonja drejtuam\u00a0<strong>Kongresin e par\u00eb t\u00eb LDGSh.<\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Pas rigjetjes s\u00eb vetes sime t\u00eb humbur n\u00eb brazdat e koh\u00ebs,vjen radha e let\u00ebrsis\u00eb.<strong>\u00a0Botimi i par\u00eb poetik,\u00a0<\/strong>edhe pse nuk mund ta krahasoj me veprat e m\u00ebvonshme n\u00eb disa gjini,\u00a0<strong>ai ka vler\u00ebn Nr.1,<\/strong>\u00a0sepse me at\u00eb u thye akulli q\u00eb kishte ngrir\u00eb mendimet e mia dhe nuk e\u00a0<strong>lejonin trurin\u00a0<\/strong>t\u00eb zgjohej nga gjumi letargjik i detyruar.\u00a0<strong>Numri -1- \u00ebsht\u00eb fillimi i di\u00e7kaje<\/strong>. Ai lib\u00ebr \u00e7eli rrug\u00ebn e botimve t\u00eb nj\u00ebpasnj\u00ebshme q\u00eb po shkojn\u00eb drejt Nr.70 dhe libri i fundit pati t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn jehon\u00eb si i pari.M\u00eb pas \u00e7do botim u b\u00eb si di\u00e7ka q\u00eb pritej e nuk kishte m\u00eb t\u00eb papritura.\u00c7aste t\u00ebpapritura jan\u00eb \u00c7mimet\u00a0si brenda dhe jasht\u00eb kufij\u00ebve\u00a0<strong>kan\u00eb qen\u00eb stimulese, rritje prestigji dhe morali<\/strong>. Kan\u00eb pasur ndikim pozitiv, tek un\u00eb, te familja dhe lexuasit. Titujt e th\u00ebn\u00eb m\u00eb sip\u00ebr nga Presidenti i Republik\u00ebs , Akademia Amerikane, Akademia Indiane, Itali Suedi, Rumani etj.. si dhe Medaljet.jan\u00eb prestigjioze dhe kan\u00eb vlera monumntale.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Medalje ari argjendi, bronzi dhe bakri, kan\u00eb qen\u00eb vler\u00ebsime t\u00eb papritura p\u00ebr mua. K\u00ebto vler\u00ebsime jan\u00eb tregues i nj\u00eb pune si krijuese me nj\u00eb let\u00ebrsi bashk\u00ebkohore dhe moderne. Mir\u00ebnjohje p\u00ebr gjith\u00eb institucinet q\u00eb kan\u00eb vler\u00ebsuar krijimtarin\u00eb time sado e vonuar&#8230;!<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>GM: Si do ta p\u00ebrshkruanit n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb p\u00ebrmbledh\u00ebse krijimtarin\u00eb tuaj letrare dhe publicistike p\u00ebr lexuesit q\u00eb ende nuk e kan\u00eb zbuluar?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">VVH:\u00a0<strong><em>Ka nj\u00eb ndryshim cil\u00ebsor midis let\u00ebrsis\u00eb dhe publicistik\u00ebs.\u00a0<\/em><\/strong><em>Puna ime 27 vje\u00e7are si krijuese, \u00ebsht\u00eb autentike, shum\u00eb e pasur n\u00eb disa drejtime letrare, si publicistik\u00eb, ese, poezi, proz\u00eb e shkurt\u00ebr dhe e gjat\u00eb, studime, analiza. N\u00eb t\u00ebr\u00ebsi jan\u00eb larmi gjinish, me tematika dhe rrahje problematikash nga m\u00eb t\u00eb ndryshmet.\u00a0<u>Krijimtaria ime \u00ebsht\u00eb si nj\u00eb zinxhir q\u00eb shtrihet n\u00eb tri koh\u00eb, dje,sot dhe nes\u00ebr. Un\u00eb shprehem se, e sotmja trondit\u00ebse, nuk m\u00eb le t\u00eb harroj t\u00eb djeshmen tragjike dhe t\u00eb parashikoj t\u00eb nes\u00ebrmen dilem\u00eb.<\/u>\u00a0Sepse jo \u00e7do jet\u00eb i p\u00ebrket vet\u00ebm nj\u00eb epoke kohore. Ka shum\u00eb njer\u00ebz n\u00eb bot\u00eb q\u00eb jeta e tyre u p\u00ebrket dy shekujve. Po marr\u00eb shembull veten, familjar\u00ebt e mi,q\u00eb jeta jon\u00eb shtrihet n\u00eb sehk. XX dhe shek XXI. P\u00ebrjashtim b\u00ebjn\u00eb t\u00eb dy nip\u00ebrit tan\u00eb dhe mbesa q\u00eb i p\u00ebrkasin vet\u00ebm shek XXI. At\u00ebhere them, se e sotmja \u00ebsht\u00eb ajo koh\u00eb q\u00eb lidh t\u00eb djeshmen me t\u00eb nes\u00ebrmen. Nuk ka t\u00eb sotme pa shkuar dhe nuk ka t\u00eb nes\u00ebrme pa t\u00eb sotmen. P\u00ebrsa parashtrova kjo tregon se nj\u00eb epok\u00eb historike nuk ngjet me tjetr\u00ebn, as dita e sotme nuk ngjet me t\u00eb djeshmen. Si pasoj\u00eb \u00e7do njeri n\u00eb veprimtarin\u00eb e tij nuk paraqet t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn gj\u00eb p\u00ebr \u00e7do dit\u00eb apo etap\u00eb kohore. Nj\u00eb tem\u00eb n\u00eb publicistik\u00eb \u00ebsht\u00eb tejet e ve\u00e7ant\u00eb, se secila rreh nj\u00eb problem nd\u00ebrsa t\u00eb gjitha s\u00eb bashku, edhe pse heterogjene ato paraqesin aktualitetin me t\u00eb mirat dhe t\u00eb k\u00ebqijat e tij.<u>Nj\u00eb publicistik\u00eb apo nj\u00eb ese e paanshme, e cila v\u00eb n\u00eb dukje dob\u00ebsit\u00eb e politik\u00ebs, t\u00eb pushtetit, drejt\u00ebsis\u00eb apo diplomacis\u00eb pse jo dhe q\u00ebndrimin ndaj padrejt\u00ebsive, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb zile e fort\u00eb ting\u00eblluese q\u00eb ndihmon p\u00ebr ata vesh q\u00eb e d\u00ebgjojn\u00eb.<\/u>\u00a0 Kurse let\u00ebrsia t\u00eb b\u00ebn\u00eb t\u00eb mendohesh se ku ka goditur shkrimtari, \u00e7far\u00eb ka dashur t\u00eb pasqyroj\u00eb, \u00e7far\u00eb plag\u00ebsh t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb kritikon. Let\u00ebrsin\u00eb filozofike e kupton ai lexues q\u00eb shkakun dhe pasoj\u00ebn e rrjedhshm\u00ebris\u00eb s\u00eb ngjarjes e kupton sipas bot\u00ebkuptimit dhe kultur\u00ebs s\u00eb tij. Sa i lidhur \u00ebsht\u00eb ai me problemet sociale dhe sa e r\u00ebndojn\u00eb nd\u00ebrgjegjjen e tij, apo sa i dhemb shpirti p\u00ebr fenomenet e pak\u00ebndshme q\u00eb d\u00ebmtojn\u00eb kombin, t\u00eb pasqyrurua bukur apo dhemsh\u00ebm nga autori. Jeta njer\u00ebzore ka shum\u00eb xhepa e labirinte t\u00eb err\u00ebta, t\u00eb cilat k\u00ebrkojn\u00eb njer\u00ebz dshamir\u00ebs q\u00eb t\u2019i zb\u00ebrthejn\u00eb, t\u2019i v\u00ebn\u00eb n\u00eb dukje q\u00eb shoq\u00ebria t\u00eb shikoj\u00eb se ku \u00e7alon mentaliteti i tij personal. Let\u00ebrsia e rrit njeriun intelektual, individualisht, si personalitet dhe njeri i ditur. Mendoj se aq sa dije kam dhe sa kam mundur, p\u00ebrmes\u00a0<u>let\u00ebrsis\u00eb sime me mbi 63 vepra<\/u>, jam treguar shum\u00eb tolerante n\u00eb dh\u00ebnie shembujsh pozitiv q\u00eb duhen adhuruar. At\u00eb q\u00eb nuk kam mundur apo arritur vet e kam p\u00ebciell mes librave t\u00eb mi. Nj\u00eb k\u00ebshill\u00eb e mir\u00eb apo nj\u00eb roman i arrir\u00eb, nuk matet me asnj\u00eb shkoll\u00eb, sepse p\u00ebrmes let\u00ebrsis\u00eb njeriu arrin nivelin m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb arsyetimit dhe gjykimit.Nuk po sugjeroj mbi\u00a0<strong><u>50 novelat dhe m\u00ebse 23 romaneve<\/u><\/strong>\u00a0q\u00eb n\u00eb faqet e tyre ndeshesh\u00a0<u>me 75 a\u00a0 m\u00eb shum\u00eb ndodh<\/u><\/em><em><u>\u00ec, mes t\u00eb cilave njihesh dhe me mjaft\u00eb tragjedi<\/u><\/em><em><u>.<\/u><\/em><em>\u00a0Po sikur njer\u00ebzit e pak\u00ebnaqur nga jeta,apo t\u00eb paplot\u00ebsuar si individualitete, t\u00eb lexonin \u201c<strong>Simfoni shpirti<\/strong>\u201d,ku g\u00eblojn\u00eb e l\u00eb\u00e7isin \u00ebmb\u00ebl n\u00eb gjuh\u00ebn e bukur shqipe,\u00a0<strong>50 skica letrare<\/strong>, jam e bindur se do t\u00eb shpreheshin optimist dhe nga shpirti do t\u00eb buronin fjal\u00ebt si gurrat tona t\u00eb pashtershme:-\u00a0<u>Jeta qenka e bukur, po nuk e paskemi njohur&#8230;, mendon i gjori njeri. Ndaj jeta duhet jetuar sido q\u00eb t\u00eb vjen. N\u00eb k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr ligj\u00ebron natyra \u00ebnd\u00ebrr, flet bukuria p\u00ebrrallore me relieve t\u00eb admirueshme, ligj\u00ebrojn\u00eb uj\u00ebvarat, shush\u00ebrin flladi pranveror apo p\u00ebrk\u00ebdhel \u00ebmb\u00ebl briza detare, syri endet n\u00ebp\u00ebr pyje, livadhe, kodra, male hijer\u00ebnd\u00eb apo gjire deti magjike dhe ti lexues ndalon e pyet<\/u>\u00a0<u>:-si nuk i kam vn\u00eb re k\u00ebto mrekulli t\u00eb vendit tim?!<\/u>\u00a0Po nuk njohe k\u00ebto hijeshi, nuk e dashuron vendin t\u00ebnd i cili \u00ebsht\u00eb burim simfonive \u00eb vendit tim, t\u00eb pashkruara n\u00eb asnj\u00eb pentagram! Por q\u00eb t\u00eb shkruash nj\u00eb let\u00ebrsi t\u00eb lir\u00eb, t\u00eb pavaruar, duhet t\u00eb jesh nj\u00eb person pa komplikacione politike apo ideore. Pavar\u00ebsia e mendimit \u00ebsht\u00eb primare n\u00eb nj\u00eb let\u00ebrsi t\u00eb mir\u00ebfillt\u00eb bashk\u00ebkohore dhe moderne. Pa k\u00ebto cil\u00ebsi asnj\u00eb shkrimtar apo i \u00e7do profesioni, nuk mund t\u00eb jet\u00eb vetvetja.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>GM: Cili \u00ebsht\u00eb raporti juaj me median dhe si e vler\u00ebsoni aktualitetin e saj n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">VVH:<strong>\u00a0<\/strong>Media \u00ebsht\u00eb pushtet i kat\u00ebrt, ndaj ka shum\u00eb vlera, por varet se sa pavar\u00ebsi ka politika. Shtetet e zhvilluara e kan\u00eb k\u00ebrkuar me kurajo dhe me forc\u00eb k\u00ebt\u00eb t\u00eb drejt\u00eb legjitime, si liria e medias dhe e shtypit qysh shekuj m\u00eb par\u00eb. Jo m\u00eb kot u b\u00eb problem n\u00eb Parlamentin anglez k\u00ebrkesa e\u00a0<strong>Xhon Milton<\/strong>\u00a0p\u00ebr t\u00eb drejt\u00ebn e shtypit, i cili m\u00eb\u00a0<strong>1644 botoi librin Aeropagjitika<\/strong>, ku tregon shkaqet dhe arsyen pse liria e shtypit \u00ebsht\u00eb nj\u00eb e drejt\u00eb legjitime e domosdoshme p\u00ebr zhvillimin e kombeve. Porse duhet t\u00eb kemi t\u00eb qart\u00eb se q\u00eb t\u00eb k\u00ebrkosh lirin\u00eb e medias, s\u00eb pari duhet t\u00eb kesh lirin\u00eb e shprehjes s\u00eb mendimit dhe t\u00eb fjal\u00ebs s\u00eb lir\u00eb. Q\u00eb t\u00eb fitosh k\u00ebto t\u00eb drejta duhet t\u00eb kesh fituar lirin\u00eb vetjake, t\u00eb kesh pavar\u00ebsi ekonomike, vullnetin dhe kurajon n\u00eb marrjen e vendimeve pa ndikimin e askujt.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Lind pyetja<em>:- Po kur media e ka vler\u00ebn e duhur?<\/em>\u00a0N\u00ebse media luan rolin e saj q\u00eb paraqet realitetin real t\u00eb nj\u00eb shoq\u00ebrie apo shteti, at\u00ebher\u00eb, do t\u2019u hiqja kapelen gjith\u00eb gazetar\u00ebve, publicist\u00ebve, analist\u00ebve, politikolog\u00ebve dhe \u00e7do qytetari q\u00eb mund t\u00eb shfaq idet\u00eb e tij lidhur me mbar\u00ebvajtjen e nj\u00eb shoq\u00ebrie me t\u00eb drejta t\u00eb barabartan\u00eb t\u00eb gjitha fushat e jet\u00ebs, at\u00eb e p\u00ebrg\u00ebzoj. Por kur medja mban an\u00ebn e Partis\u00eb politike n\u00eb pushtet, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb antivlera ka mbytur vler\u00ebn, kur korrupsioni i organizuar, i mbarsur me krime monstruoze, trafiqe klandestine fitimprur\u00ebse, kur papun\u00ebsia mat rrug\u00ebt e p\u00ebrbaltura, ku varf\u00ebria dhe niveli i ul\u00ebt jetik nxit largimin e t\u00eb rinjve q\u00eb po boshatisin atdheun nga forca e re pun\u00ebtore, nga inteligjenca dhe nga specialist\u00ebt, p\u00ebr \u00e7far\u00eb i duhet medias nj\u00eb propagand\u00eb pro shkaktar\u00ebve t\u00eb shkat\u00ebrrimit t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb apo t\u00eb mohimit t\u00eb nd\u00ebrgjegjjes komb\u00ebtare?! Kjo pakic\u00eb fodulle\u00a0dhe arrogante, ka krijuar nj\u00eb shtres\u00eb huligan\u00ebsh e vet\u00ebquajtur\u00a0<strong>\u201cAristokracia e Re<\/strong>\u201d q\u00eb vepron me ligjin e rrug\u00ebs, ku banditi ka marr\u00eb pasaport\u00eb diplomatike, tituj shkencor dhe diploma t\u00eb marra me katapult nga fillorja n\u00eb disa universitete pa dh\u00ebn\u00eb asnj\u00eb provim, ky \u00ebsht\u00eb krim\u00a0social i pa justifikuesh\u00ebm. Media drit\u00ebshkurt\u00ebr, i ngre n\u00eb qiell t\u00eb pafet\u00eb duke u b\u00ebr\u00eb hosana.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">\u00c7far\u00eb mund t\u00eb fitoj\u00eb lexuesi apo teleshikuesi, kur sa hap syt\u00eb, ndez televizorin dhe ndeshet me kronik\u00ebn e zez\u00eb? Ka gazetar\u00eb investigativ\u00eb q\u00eb v\u00ebn\u00eb p\u00ebrball\u00eb tragjedis\u00eb edhe shkakun pse ndodhi.Por jo t\u00eb gjith\u00eb jan\u00eb kaq t\u00eb p\u00ebrgjegjsh\u00ebm dhe t\u00eb nd\u00ebrgjegjsh\u00ebm. Media e drejt\u00ebp\u00ebrdrejt\u00eb, pa dorashka, pa ndikime ideologjike, por thjesht\u00eb n\u00eb interesin komb\u00ebtar, luan v\u00ebrtet rolin e saj n\u00eb krijimin e niveleve t\u00eb mir\u00ebpeshuara n\u00eb analiza dhe gjykime q\u00eb balanca t\u00eb mos anoj\u00eb n\u00eb asnj\u00ebrin krah. Nj\u00eb media e till\u00eb ndihmon s\u00eb pari individin, shoq\u00ebrin\u00eb, shtetin, zbatimin e ligjeve dhe integrimin komb\u00ebtar. Un\u00eb kam relata t\u00eb mira me mediat, si t\u00eb shkruara dhe elektronike, sepse pa ato idet\u00eb e mia apo puna ime krijuese do t\u00eb ngelej shterp\u00eb dhe e panjohur. Shkruaj n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb kontinentet dhe jam e mir\u00ebpritur si nga stafet e tyre dhe nga lexuesi.Si nj\u00ebsi mat\u00ebse vlejn\u00eb komentet, analizat dhe shum\u00eb prej tyre m\u00eb quajn\u00eb publiciste nacionaliste. Kjo nuk m\u00eb p\u00eblqen, seps eun\u00eb flas p\u00ebr realitein e zymt\u00eb. Jeta nuk \u00ebsht\u00eb ekran vlerash t\u00eb paqena, jeta \u00ebsht\u00eb p\u00ebrdit\u00ebsia q\u00eb jeton \u00e7do qytetar ose shumica e shqiptar\u00ebve me t\u00eb ardhura t\u00eb pakta.P\u00ebr kurajon dhe ballafaqimin me fenomenet negative, i falenderoj t\u00eb gjitha mediat,\u00a0<strong>si Fjala e Lir\u00eb, Zemra Shqiptare, Universiteti i Tetov\u00ebs<\/strong>,\u00a0<strong>Kuvendi, Dielli, Nacional, Tribuna Shqiptare<\/strong>, Bota e Gruas Shqiptare,\u00a0<strong>Voal<\/strong>,\u00a0q\u00eb kan\u00eb p\u00ebrciell refleksoione ndaj krijimtaris\u00eb dhe publicistik\u00ebs sime dhe kan\u00eb shpalosur vlerat q\u00eb u vijn\u00eb n\u00eb ndihm\u00eb gjith\u00eb trojve etnike shqiptare.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>GM: Nga let\u00ebrsia shqipe dhe ajo bot\u00ebrore, cil\u00ebt jan\u00eb autor\u00ebt q\u00eb do t\u00eb ve\u00e7onit si m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishmit apo m\u00eb me ndikim p\u00ebr ju?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">VVH:<em>\u00a0<\/em>Jam shprehur m\u00eb sip\u00ebr se kam lexuar qysh her\u00ebt n\u00eb mosh\u00ebn 9 vje\u00e7are. M\u00eb ka p\u00eblqyer t\u00eb lexoja let\u00ebrsin\u00eb e huaj, kryesisht novelat dhe romanet e verdh\u00eb ( t\u00eb ndaluara ).<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Qysh kur rastisa romanin \u201c<strong>Dy t\u00eb vdekur n\u00eb nj\u00eb qivur\u201d,<\/strong>\u00a0fillova t\u00eb jem nj\u00eb lexuese e etur p\u00ebr t\u00eb m\u00ebsuar nga bota dhe p\u00ebr t\u00eb njohur t\u00eb panjohurat e t\u00eb path\u00ebnat e mohuara p\u00ebr ne shqipar\u00ebt. Q\u00eb t\u00eb mos m\u00eb b\u00ebrtiste mamaja, lexoja net\u00ebve n\u00ebn jorgan, deri sa kapitesha e m\u00eb zinte gumi. P\u00ebrmes let\u00ebrsis\u00eb lexuesi njeh vende, kultura, karaktere dhe tradita t\u00eb ndryshme t\u00eb popujve t\u00eb tjer\u00eb. Nd\u00ebrkoh\u00eb gjeja edhe veten t\u00eb strukur diku mes reshtave apo paragrafeve. Kur shkrimtar\u00ebt e m\u00ebdhenj, mjesht\u00ebr t\u00eb pen\u00ebs, b\u00ebnin p\u00ebrshkrime t\u00eb tilla q\u00eb, mua m\u00eb \u00e7onin n\u00eb nj\u00eb bot\u00eb tjet\u00ebr magjike, m\u00eb dukej sikur kisha qen\u00eb n\u00eb ato vende, kisha baritur mbi l\u00ebndina,kisha sh\u00ebtitur step\u00ebn ruse t\u00eb ngrir\u00eb nga bora, kisha fjetur e qet\u00eb pran\u00eb gurgullim\u00ebs s\u00eb lumenj\u00ebve.E zhytur n\u00eb lexim m\u00eb dukej sikur kam g\u00ebrmuar p\u00ebr t\u00eb gjetur patate n\u00eb gulag\u00ebt e mbuluar nga bora e Siberis\u00eb s\u00eb larg\u00ebt dhe tejet t\u00eb ftoht\u00eb. \u00c7udi,m\u00eb pas futesha n\u00eb \u201cIzb\u00eb\u201d q\u00eb t\u00eb ngrohja duart dhe shpirtin e akullt e t\u00eb mardhur f\u00ebmij\u00ebnor. Ulesha pran\u00eb zjarrit bubulak, ku n\u00ebn nj\u00eb ndri\u00e7im t\u00eb zbeht\u00eb dhe t\u00eb mek\u00ebt, lexoja shkrimtar\u00ebt e m\u00ebdhenj rus,( jo sovjetik)si,\u00a0<em><u>Pushkini, Gogoli, Ana Ahmetova, Leon Tolstoi, Esenin, \u00c7ehovi, Turgeniev, Past\u00ebrnak, Solzhenicini,<\/u><\/em>\u00a0i cili i takonte viteve \u201970, t\u00eb shek XX. Kan\u00eb kaluar nga 50 deri n\u00eb 70 vite q\u00eb i kam lexuar dhe m\u00eb duken t\u00eb fresk\u00ebta, si\u00a0<em>,<u>Evgjeni Onjegin, Dashuria e par\u00eb, Ana Karenina, Doktor Zhivago, Nj\u00eb dit\u00eb e Ivan Desinovi\u00e7it<\/u><\/em>\u00a0etj.\u00a0<u>M\u00eb pas<\/u>\u00a0kam lexuar\u00a0<em><u>Gollsuorth, Xhejms Xhois,Gi de Mopasan, Stendal, Balzak, Mishel Xevako, Aleksand\u00ebr Dyma (i riu),Elsa Triole, Stefan Zvajg, Erih Maria Remark, Aeksand\u00ebr Dyma (Ati), Ni\u00e7e, Frojdi, Heminguej, Teodor Drajzer, G\u00ebte, Shiler, Kafka, EdgarAlan Poe, Louis Borghes,Lorka, Tagora,\u00a0Gabriel Garsia Markes, Alber Kamy. Kurse\u00a0Alighierin, Virgjilin, Shekspirin, Homerin, Omar Khajamin, Saadiun, etj, i njoha n\u00eb shkoll\u00ebn e mesme dhe n\u00eb universite<\/u>t\u00a0<u>.<\/u><\/em>M\u00eb pas femr\u00ebs i dalin shum\u00eb probleme q\u00eb jan\u00eb m\u00eb par\u00ebsore se leximi.Porse me let\u00ebrsin\u00eb shqipe kam filluar m\u00eb von\u00eb. Gjat\u00eb etapave t\u00eb arsimimit fillova t\u00eb zgjeroja njohurit\u00eb me literatur\u00ebn shqipe n\u00eb programet didaktike. Jam ushqyer mend\u00ebrisht dhe artisikisht me let\u00ebrsin\u00eb e vjet\u00ebr shqipe, me<em>\u00a0<u>Hasan Zyko Kamberin<\/u>,me autor\u00ebt\u00a0<\/em>e Rilindjes Komb\u00ebtare,si<em>:\u00a0<u>Naimi, Samiu, \u00c7ajupi<\/u>,<\/em>let\u00ebrsia arb\u00ebreshe<em>,\u00a0<u>De Rada, Gavril Dara i riu<\/u>\u00a0etj&#8230;M\u00eb p\u00eblqen let\u00ebrsia e viteve 1930, nj\u00eb let\u00ebrsi moderne, e lir\u00eb\u00a0\u00a0e refomuar, si\u00a0<u>Faik Konica, Gjergj Fishta, Fan Noli, Lasgush Poradeci, Mitrush Kuteli,Ernest Koliqi,\u00a0Arshi Pipa, Isuf Luzaj<\/u>,\u00a0<strong>t\u00eb cilin e kam idhull t\u00eb mendimit filozofik<\/strong>. Madje studiova veprat e tij n\u00eb shqip dhe botova librin\u201d<strong>Rruga filozofike e Prof.dr.Isuf Luzajt<\/strong>\u201d.Nga let\u00ebrsia e huaj m\u00eb p\u00eblqen\u00a0<strong><u>Gabriel Garsia Markes<\/u><\/strong><u>.<\/u>\u00a0Kurse romani i pa\u00eb q\u00eb kam lexuar nga let\u00ebrsia shqipe,ishte, \u201c<u>Sikur t\u00eb isha djal\u00eb\u201d<\/u><strong>i Haki St\u00ebrmillit,<\/strong>i cili \u00ebsht\u00eb ngritur kund\u00ebr dhun\u00ebs ndaj gruas.Nga let\u00ebrsia e\u00a0<strong>Realizmit Socialist<\/strong>\u00a0ve\u00e7oj\u00a0<strong>Ali Asllanin, Kas\u00ebm Trebeshin\u00ebn, Xhevahir Spahiun, Odhise Grillon, Ali Podrimjen, Petro Markon, Jakov Xox\u00ebn, Arshi Pip\u00ebn, Lasgush Poradecin Mitrush Kutelin\u00a0<\/strong>e gjith\u00eb autor\u00ebt e mohar q\u00eb jan\u00eb anashkalur nga trysnia politike dhe t\u00eb mohur nga ideologjizmat, me t\u00eb cilat nuk i lidhte asgj\u00eb.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Ne t\u00eb dy (<strong>un\u00eb dhe Fitimi),\u00a0<\/strong>megjith\u00ebse e filluam jet\u00ebn bashk\u00ebshortore dhe krijuam familjen nga hi\u00e7i,nga gjilp\u00ebra, pa sht\u00ebpi, un\u00eb pa pun\u00eb, kishim vet\u00ebm teshat e trupit. Kur na dhan\u00eb nj\u00eb dhom\u00eb, na u duk sikur na dhuruan nj\u00eb pasuri p\u00ebrrallore. Gjithsesi kishim nj\u00eb streh, ku nuk na zinte, as shiu, as bora, as ngricat e stuhit\u00eb dim\u00ebrore. Edhe i nxehti me temperaturat zhurit\u00ebse t\u00eb korrik-gushtit, ishte i duruesh\u00ebm n\u00eb at\u00eb dhom\u00eb pa diell. Megjith\u00eb varf\u00ebrin\u00eb, Fitimi bleu100 libra t\u00eb nj\u00eb biblioteke t\u00eb vog\u00ebl, kryesisht t\u00eb ndaluara. K\u00ebshtu nis\u00ebm t\u00eb krijonim kultur\u00ebn letrare t\u00eb familejs son\u00eb t\u00eb re dhe t\u00eb varf\u00ebr. Sot \u00ebsht\u00eb nj\u00eb bibliotk\u00eb e pasur e ndar\u00eb n\u00eb dy pjs\u00eb. Studimet apo librat q\u00eb kan\u00eb l\u00ebn\u00eb shum\u00eb vrag\u00eb tek un\u00eb dhe u rikthehem her\u00eb pas here, i mbaj n\u00eb nj\u00eb k\u00ebnd me 5 rafte mbi kompjuter.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>GM: Keni nj\u00eb karrier\u00eb t\u00eb shk\u00eblqyer n\u00eb fush\u00ebn e let\u00ebrsis\u00eb, si n\u00eb aspektin cil\u00ebsor ashtu edhe n\u00eb at\u00eb sasior. Kush jan\u00eb ata persona q\u00eb ju kan\u00eb mb\u00ebshtetur gjat\u00eb k\u00ebtij rrug\u00ebtimi dhe q\u00eb do t\u00eb d\u00ebshironit t\u2019i fal\u00ebnderonit?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">VVH:<strong>\u00a0<\/strong>Mund t\u00eb kesh talent sa t\u00eb duash, por pa patur nj\u00eb shtys\u00eb, nj\u00eb p\u00ebrkrahje morale, q\u00eb t\u00eb t\u00eb vendos p\u00ebrball\u00eb aft\u00ebsit\u00eb krijuese, nuk b\u00ebn dot asgj\u00eb.\u00a0<strong>Nj\u00eb nxitje t\u00eb till\u00eb ia kam p\u00ebr falenderim bashk\u00ebshortit tim, Fitim Haxhiraj, i cili mohoi dhe sakrifiko veten dhe iu p\u00ebkushtua menaxhimit t\u00eb letrsis\u00eb sime.<\/strong>N\u00eb rrug\u00ebn e bukur, fisnike dhe t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb krijimtaris\u00eb kam pasur\u00a0<strong><em>fatin t\u00eb kem shum\u00eb miq t\u00eb mir\u00eb, t\u00eb shquar n\u00eb let\u00ebrsi e dashamir\u00ebs n\u00eb analiza dhe kritika<\/em><\/strong>. Familja ime, bashk\u00ebshorti me f\u00ebmij\u00ebt dhe familjet e tyre m\u00eb kan\u00eb p\u00ebrkrahur tej mase, duke m\u00eb leht\u00ebsuar ngarkesat familjare.\u00a0Njeriu q\u00eb m\u00eb zgjati dor\u00ebn e tij t\u00eb ngroht\u00eb, si redaktor, si njoh\u00ebs i mir\u00ebfillt\u00eb i let\u00ebrsis\u00eb,ka qen\u00eb\u00a0<strong>Prof. Odhise Grillo<\/strong>.Pas tij kam punuar me akademik,\u00a0<em><u>Prof.dr. Adriatik Kallullin. Dr.Mujo Bu\u00e7papa, Prof.dr. Fatmir Terziu, Akademik,Prof. Dr.Eshref Ymeri, m\u00ebsuesja e talentuar e gjuh\u00ebs shqipe, ish kolege dhe redaktore e dor\u00ebshkrimeve t\u00eb mia, znj.Lejla Gorishti<\/u>,\u00a0<\/em>mediat e shkruara dhe Online, komentuesit e panum\u00ebrt, si dhe lexuesit si kritik\u00eb t\u00eb paansh\u00ebm. Nuk jan\u00eb vet\u00ebm k\u00ebta zot\u00ebrinj, por mbi\u00a0<strong><em><u>100 personalitete t\u00eb kualifikuar<\/u><\/em><\/strong>, shkrimtar\u00eb dhe kritik\u00eb q\u00eb m\u00eb kan\u00eb ndihmuar me mbi\u00a0<strong>370 analiza t\u00eb librave t\u00eb mi<\/strong>. Kritikat apo vler\u00ebsimet e tyre, kan\u00eb b\u00ebr\u00eb q\u00eb un\u00eb t\u00eb realizoja veten dhe t\u00eb formoja individualitetin tim si shkrimtare. Jan\u00eb pik\u00ebrisht k\u00ebta personalitete t\u00eb kultur\u00ebs komb\u00ebtare q\u00eb kan\u00eb b\u00ebr\u00eb dhe b\u00ebjn\u00eb q\u00eb, emri im edhe pse n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb madhe, t\u00eb d\u00ebgjohet si brenda dhe jasht\u00eb atdheut.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">I nderuar z. G\u00ebzim, q\u00eb analizat e vler\u00ebsimet e tyre t\u00eb mos humbisnin dhe t\u00eb ngeleshin n\u00ebp\u00ebr vragat e koh\u00ebs, i mblodha t\u00eb gjitha dhe sot jan\u00eb krijuar tri libra me analiza, kritika dhe vler\u00ebsime nga mbi 100 autor\u00eb p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebt jam shprehur qysh n\u00eb titull;\u00a0<strong><em>\u201cMir\u00ebnjoja, virtyt i kujtes\u00ebs\u201d.\u00a0<\/em><\/strong><em>shpreh mir\u00ebjohje P\u00ebr redaktor\u00ebt, p\u00ebr kopertinat dhe ilustrimet: Piktori i Popullit<u>, Nestor Jonuzi<\/u>; piktori\u00a0<u>Lec Shkreli<\/u>; disenjatori\u00a0<u>Gjergj Spathari<\/u>; piktori\u00a0<u>Luan Vrioni<\/u>\u00a0dhe disenjatori\u00a0<u>Jorgo Saqellari<\/u>. Nderim dhe mir\u00ebnjohje p\u00ebr Botuesit e krijmtaris\u00eb sime t\u00eb vonuar, si, ShB. Jeuzalem;\u00a0<strong>ShBToena,<\/strong>\u00a0me President e drejtor (<strong>Z. Fatmir e Irena To\u00e7i ), Omska 1, (Luan Pengili<\/strong>),\u00a0<strong>ShB.Extra<\/strong>\u00a0(<strong>Rezart Ekmek\u00e7i),<\/strong>\u00a0<strong>ShB. Nacional\u00a0<\/strong>(<strong>Botues,\u00a0<u>Dr. Mujo Bu\u00e7papa<\/u><\/strong>) dhe\u00a0<strong>ShB Europrint<\/strong>\u00a0me botuesin\u00a0<strong>(Vladimir Gaba<\/strong>), si dhe bashk\u00ebpun\u00ebtoren time t\u00eb mrekullueshme, lidhur me ci\u00ebsin\u00eb e botimeve,\u00a0<strong>Blerina Ndreu!<\/strong>\u00a0Mir\u00ebnjohje p\u00ebr gjith\u00eb analist\u00ebt q\u00eb kan\u00eb dh\u00ebn\u00eb mendimin e tyre, si dhe mediat q\u00eb kan\u00eb pasqyruar krijmtarin\u00eb time!<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong><em>N\u00eb vend t\u00eb epilogut:<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong><em>Si mir\u00ebnjohje e jet\u00ebs po them pak rreshta.<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Mes pasiguris\u00eb s\u00eb jet\u00ebs, me gjith\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb q\u00eb na dhuroi koha bastarde, po me mir\u00ebkuptim, toleranc\u00eb, dashuri, z\u00ebnka e p\u00ebrqafime e me vullnet, ne kijuam familjen ton\u00eb bashk\u00eb me trash\u00ebgimtar\u00ebt tan\u00eb.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Un\u00eb Vivra ,banore e dy shekujve jam e lumtur q\u00eb Kanina me Vlor\u00ebn, t\u00eb cilat m\u00eb dhuruan vuajtjet m\u00eb \u00e7njer\u00ebzore, jan\u00eb pik\u00ebrisht k\u00ebto dy qytete, q\u00eb m\u00eb b\u00ebn kjo q\u00eb jam sot. Ve\u00e7se nuk do t\u00eb isha\u00a0<strong>\u201cAskush<\/strong>\u201d,n\u00ebse nuk do t\u00eb kisha mb\u00ebshtetjen e nj\u00eb bashk\u00ebshorti si\u00a0<strong>Fitim Haxhiraj<\/strong>\u00a0dhe familjen time t\u00eb mrekullueshme. Pa k\u00ebta, t\u00eb shtrenjt\u00ebt e mi, si dhe miqt\u00eb ngado q\u00eb jan\u00eb, emri im dhe vepra ime nuk do t\u00eb kalonte as\u00a0<strong>Ur\u00ebn e Mifolit<\/strong>, as\u00a0<strong>Qaf\u00ebn e Llogarait<\/strong>\u00a0dhe as\u00a0<strong>Ur\u00ebn e Peshk\u00ebpis\u00eb<\/strong>. I jam mir\u00ebnjoh\u00ebse p\u00ebrjet\u00ebsisht Fitimit, si\u00a0\u00a0bashk\u00ebudh\u00ebtar i sakrificave tona t\u00eb paimagjinueshme!<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Nga ne t\u00eb dy lind\u00ebn dy trash\u00ebgimtar\u00eb\u00a0<strong>Ermelinda\u00a0<\/strong>dhe\u00a0<strong>Vladimiri.<\/strong>\u00a0Vajza kreu Institutin e Lart\u00eb t\u00eb Arteve p\u00ebr Violon\u00e7el , ku u dashurua dhe m\u00eb 1991 u martua me Trompistin dhe kompozitorin e\u00a0e talentuar shkodran<strong>, Lek Spathari<\/strong>. Ata na kan\u00eb dhuruar nj\u00eb nip dhe nj\u00eb mbes\u00eb,\u00a0<strong>Ivo<\/strong>\u00a0dhe\u00a0<strong>Bianca,<\/strong>\u00a0t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb krijuar familjet e tyre dhe jetojn\u00eb e punojn\u00eb n\u00eb Itali.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">10.08.2015 &#8211; Raini me n\u00ebna Vilin e gjysh Timin, q\u00eb k\u00ebrkon t\u00eb luaj\u00eb me drerat e Parkut Nacional, Llogara<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Trash\u00ebgimtari i familjes son\u00eb,\u00a0<strong>Vladimiri<\/strong>\u00a0ka kryer dy universitete ,(gjuh\u00eb angleze dhe juridik). \u00cbsht\u00eb martuar me ekonomisten\u00a0<strong>Rezarta Merkaj<\/strong>, t\u00eb cil\u00ebt na ka\u00eb falur dhurat\u00ebn m\u00eb t\u00eb vyer dhe m\u00eb t\u00eb bukur, nj\u00eb nip t\u00eb shtrenjt\u00eb<strong>,\u00a0\u00a0Rainhardin<\/strong>, t\u00eb cilit qysh n\u00eb mosh\u00eb 5 vje\u00e7are i p\u00eblqente t\u00eb b\u00ebhej\u00a0<strong>Ornitolog<\/strong>. Dashuria p\u00ebr natyr\u00ebn dhe studimi p\u00ebr zogjt\u00eb, b\u00ebri q\u00eb , qysh n\u00eb mosh\u00ebn 11 vje\u00e7 u b\u00eb an\u00ebtar i\u00a0<strong>Shoqat\u00ebs p\u00ebr Mbrojtjen e Shpend\u00ebve t\u00eb Rrall\u00eb<\/strong>\u00a0dhe sot n\u00eb prag t\u00eb 13 vjetorit t\u00eb lindjes, \u00ebsht\u00eb njoh\u00ebs i gjith\u00eb shpend\u00ebve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. M\u00eb g\u00ebzon fakti q\u00eb, si ne t\u00eb moshuarit, f\u00ebmij\u00ebt dhe dy nip\u00ebrit me mbes\u00ebn, jan\u00eb t\u00eb arsimuar! Faleminderit Zotit dhe atyre q\u00eb u b\u00ebn\u00eb t\u00eb mbar\u00eb!\u00c7\u2019duam m\u00eb shum\u00eb ne t\u00eb dy si prind\u00ebr, kur g\u00ebzojm\u00eb pasurin\u00eb apo thesarin m\u00eb t\u00eb \u00e7muar n\u00eb bot\u00eb, dy f\u00ebmij\u00eb me bashk\u00ebshort\u00ebt e tyre dhe nip\u00ebrit dhe mbes\u00ebn! Ishim dy n\u00eb fillim, m\u00eb pas u b\u00ebm\u00eb.\u00a0<strong>Tani jemi 5 familje dhe b\u00ebhemi 11 persona<\/strong>.<br \/>\n<strong>Qofshi t\u00eb lumtur dhe me jet\u00eb t\u00eb gjat\u00eb t\u00eb shtrenjt\u00ebt e mi! N\u00ebna Vili.<\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong><em>T\u00eb nderuar lexues, si kritik\u00eb t\u00eb paansh\u00ebm, ju falenderoj q\u00eb m\u00eb keni ndjekur nd\u00ebr vite!<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Kjo\u00a0<em><u>intervist\u00eb ekskluzive<\/u><\/em>\u00a0<em><u>ngjet si nj\u00eb rr\u00ebfim i qenies sime<\/u><\/em>, apo si\u00a0<em><u>nj\u00eb bised\u00eb me vetveten<\/u><\/em>, megjith\u00ebse pyetjet e men\u00e7ura i ka formuluar,\u00a0<strong>z. G\u00ebzim Marku<\/strong>, i cili jeton dhe punon n\u00eb Angli. K\u00ebt\u00eb bised\u00eb t\u00eb thell\u00eb, kon\u00e7ize\u00a0\u00a0do ta botoj si lib\u00ebr m\u00eb vete, pasi aty \u00ebsht\u00eb rrjedha e nj\u00eb jete plot vuajtje, zhg\u00ebnjime dhe fitore. \u00c7do njeri n\u00eb mosh\u00eb time b\u00ebn bilancin e jet\u00ebs q\u00eb shkoi, duke kthyer shikimin pas nd\u00ebr vite. Pik\u00ebrisht n\u00eb k\u00ebto pak faqe q\u00eb flasin me gjuh\u00ebn e shpirtit dhe meditojn\u00eb pa pushim, p\u00ebr at\u00eb koh\u00eb t\u00eb vrazhd\u00ebt q\u00eb nuk ka kthim pas, m\u00ebsojm\u00eb shum\u00eb. N\u00eb k\u00ebt\u00eb rrug\u00ebtim t\u00eb p\u00ebrjetuar nd\u00ebr koh\u00eb, p\u00ebrballen me sa e sa t\u00eb kund\u00ebrta,si:\u00a0<em>e mira me t\u00eb keqen, e sh\u00ebmtuara me t\u00eb bukur\u00ebn, pasuria me varf\u00ebrin\u00eb, drejt\u00ebsia me padrejt\u00ebsin\u00eb, e v\u00ebrteta me g\u00ebnjeshtr\u00ebn, iluzioni me realitetin<\/em>\u00a0dhe jeta me vdekjen, t\u00eb vilat ecin bashk\u00eb n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtat shina. Dhe ky rr\u00ebfim i \u00e7ilt\u00ebr \u00ebsht\u00eb realiteti jetik i pamohuesh\u00ebm q\u00eb ka p\u00ebrjetuar njer\u00ebzimi n\u00eb shekuj.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em><u>K jo bised\u00eb e qet\u00eb, pa shtojca, pa smir\u00eb, pa mllefe dhe pa hakmarrje, po, q\u00eb vet\u00ebm dhuron mir\u00ebkuptim, toleranc\u00eb, bashk\u00ebpunim dhe ndjek rrug\u00ebn e synimeve drejt mir\u00ebsis\u00eb, m\u00eb p\u00ebrket mua<\/u><\/em>.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Kjo q\u00eb flet jam Un\u00eb, \u00ebsht\u00eb z\u00ebri nd\u00ebrgjegjjes sime t\u00eb lodhur, e cila nuk gabon n\u00eb v\u00ebrtet\u00ebsin\u00eb e fakteve.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong><em>E mbi gjith\u00e7ka, jam Un\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb nj\u00eb jet\u00eb, \u201cJETA IME\u201d!!!<\/em><\/strong><strong><em><br \/>\n<\/em><\/strong><strong><em>Shpreh mir\u00ebnjohjen time p\u00ebr stafin e \u201cZemra Shqiptare\u201d dhe z. G\u00ebzim Marku !<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Konsiderata! Vilhelme Vrana Haxhiraj-Vivra.<\/em><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><em>Vlor\u00eb, 19.05. 2025<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>INTERVIST\u00cb ME SHKRIMTAREN SHUM\u00cbDIMENSIONALE VILHELME VRANA HAXHIRAJ (VI) EKSKLUZIVE\u00a0NGA\u00a0G\u00cbZIM MARKU N\u00eb k\u00ebt\u00eb pjes\u00eb p\u00ebrmbyll\u00ebse t\u00eb intervist\u00ebs son\u00eb me shkrimtaren e njohur Vilhelme Vrana Haxhiraj, ndalemi te disa prej aspekteve m\u00eb thelb\u00ebsore q\u00eb kan\u00eb sh\u00ebnuar rrug\u00ebtimin e saj letrar dhe publicistik. P\u00ebrmes p\u00ebrgjigjeve t\u00eb saj, ajo na fton t\u00eb kuptojm\u00eb emocionet e p\u00ebrkthimit t\u00eb fjal\u00ebs s\u00eb &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":118740,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[42],"tags":[],"class_list":["post-118738","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-kulture"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118738","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=118738"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118738\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":118741,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118738\/revisions\/118741"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/118740"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=118738"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=118738"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=118738"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}