{"id":120338,"date":"2025-08-02T10:38:54","date_gmt":"2025-08-02T10:38:54","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=120338"},"modified":"2025-08-02T10:39:35","modified_gmt":"2025-08-02T10:39:35","slug":"nga-vlora-ne-gjader-nje-shekull-ndikimesh-dhe-heshtjesh-diplomatike","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2025\/08\/02\/nga-vlora-ne-gjader-nje-shekull-ndikimesh-dhe-heshtjesh-diplomatike\/","title":{"rendered":"Nga Vlora n\u00eb Gjad\u00ebr: Nj\u00eb shekull ndikimesh dhe heshtjesh diplomatike!"},"content":{"rendered":"<p><strong>Nga Alba KEPI<\/strong><\/p>\n<p>105 vite nga Traktati i Tiran\u00ebs<\/p>\n<p>Ekziston nj\u00eb dat\u00eb q\u00eb n\u00eb kujtes\u00ebn historike shqiptare ka pesh\u00ebn e \u00e7lirimit dhe n\u00eb diplomacin\u00eb italiane dometh\u00ebnien e nj\u00eb t\u00ebrheqjeje t\u00eb heshtur: 2 gusht 1920. At\u00eb dit\u00eb, me Traktatin e Tiran\u00ebs, Italia njohu zyrtarisht pavar\u00ebsin\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb, duke u t\u00ebrhequr nga Vlora. Ishte nj\u00eb akt q\u00eb mbylli nj\u00eb faqe pushtimi dhe e sh\u00ebnoi Shqip\u00ebrin\u00eb si shtet t\u00eb lir\u00eb e sovran.<\/p>\n<p>Sot, 2 gusht 2025, m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb shekull m\u00eb von\u00eb, marr\u00ebdh\u00ebnia Italo-Shqiptare rikthehet n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb v\u00ebmendjes. Jo me bajoneta, por me kampe pritjeje p\u00ebr emigrant\u00eb. Kryeministrja italiane Giorgia Meloni dhe kryeministri shqiptar Edi Rama kan\u00eb n\u00ebnshkruar nj\u00eb marr\u00ebveshje dypal\u00ebshe t\u00eb diskutueshme, q\u00eb parashikon nd\u00ebrtimin dhe menaxhimin nga Italia t\u00eb dy qendrave n\u00eb territorin shqiptar p\u00ebr migrant\u00ebt. Objektet, n\u00eb Gjader dhe Sh\u00ebngjin, financohen dhe drejtohen nga autoritetet italiane.<\/p>\n<p>Nj\u00eb shekull m\u00eb par\u00eb, t\u00ebrheqja nga Vlora ishte interpretim i respektit ndaj sovranitetit shqiptar. Sot, marr\u00ebveshja Rama\u2013Meloni shihet nga shum\u00eb si nj\u00eb rikthim i form\u00ebs s\u00eb re t\u00eb protektoratit, megjith\u00ebse e mbuluar me termin \u201cbashk\u00ebpunim strategjik\u201d. Italia, n\u00ebp\u00ebrmjet k\u00ebsaj marr\u00ebveshjeje, e zgjat p\u00ebrtej Adriatikut politik\u00ebn e saj t\u00eb parandalimit migrator, duke e zhvendosur p\u00ebrtej kufijve t\u00eb saj detyrimin ligjor p\u00ebr trajtimin e k\u00ebrkesave p\u00ebr azil.<\/p>\n<p>Por, me \u00e7far\u00eb kosto?<br \/>\nNga kujtesa historike te paqart\u00ebsit\u00eb e sotme!<br \/>\nN\u00eb 1920-n, rezistenca popullore shqiptare i detyroi trupat italiane t\u00eb largoheshin nga Vlora. Traktati garantoi:<br \/>\n\u2022 njohjen e sovranitetit shqiptar,<br \/>\n\u2022 t\u00ebrheqjen e plot\u00eb t\u00eb ushtris\u00eb italiane,<br \/>\n\u2022 heqjen dor\u00eb nga protektorati i shpallur n\u00eb vitin 1917,<br \/>\n\u2022 ruajtjen vet\u00ebm t\u00eb ishullit t\u00eb Sazanit.<\/p>\n<p>N\u00eb 2024\u20132025, marr\u00ebveshja Rama\u2013Meloni:<br \/>\n\u2022 nuk u votua paraprakisht n\u00eb asnj\u00eb parlament komb\u00ebtar para firm\u00ebs n\u00eb Rom\u00eb m\u00eb 6 n\u00ebntor 2023<br \/>\n\u2022 u kritikua nga organizata nd\u00ebrkomb\u00ebtare si UNHCR dhe nga Gjykata e Strasburgut,<br \/>\n\u2022 po perceptohet si nj\u00eb kompromis i rreziksh\u00ebm i sovranitetit shqiptar, i prezantuar si bashk\u00ebpunim miq\u00ebsor.<\/p>\n<p>Aty ku dikur festohej vet\u00ebvendosja, sot vihet n\u00eb dyshim balanca e fuqis\u00eb mes dy vendeve.<\/p>\n<p>Diplomaci apo var\u00ebsi?<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria e Zogut, n\u00eb vitin 1920, dilte nga nj\u00eb luft\u00eb dhe fitonte njohjen nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Shqip\u00ebria e Ram\u00ebs, n\u00eb vitin 2025, paraqitet si tok\u00eb tranziti p\u00ebr kriz\u00ebn migratore evropiane, nj\u00eb laborator ligjor q\u00eb p\u00ebrfiton nga ekspozimi, por humb kontrollin real mbi nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb territorit t\u00eb vet.<\/p>\n<p>Kryeministri Rama e ka mbrojtur marr\u00ebveshjen si akt p\u00ebrgjegj\u00ebsie rajonale. Por \u00ebsht\u00eb legjitime t\u00eb shtrohet pyetja:<\/p>\n<p>Kush e paguan koston politike dhe morale?<\/p>\n<p>Shoq\u00ebria civile shqiptare nuk u pyet. Mediat nuk kan\u00eb akses n\u00eb kampet. Dhe Italia, q\u00eb n\u00eb 1920 largohej nga Vlora p\u00ebr t\u00eb shmangur p\u00ebrplasjen, sot zhvendos p\u00ebrtej kufirit t\u00eb saj p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb p\u00ebr azilk\u00ebrkuesit.<\/p>\n<p>Traktati i vitit 1920 ishte fryt i nj\u00eb disfat\u00eb ushtarake, por edhe i nj\u00eb reflektimi t\u00eb matur politik. Ai sh\u00ebnoi nj\u00eb fillim t\u00eb ri n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet mes dy vendeve, mbi baz\u00ebn e respektit t\u00eb nd\u00ebrsjell\u00eb.<\/p>\n<p>Marr\u00ebveshja Rama\u2013Meloni, e n\u00ebnshkruar n\u00eb koh\u00eb paqeje, rrezikon t\u00eb krijoj\u00eb nj\u00eb asimetriz\u00ebm t\u00eb ri diplomatik. Jo me arm\u00eb, por me ligje dhe ndihma t\u00eb kusht\u00ebzuara. N\u00eb t\u00eb dy rastet, n\u00eb qend\u00ebr \u00ebsht\u00eb sovraniteti shqiptar: dikur p\u00ebr ta fituar, sot p\u00ebr ta ruajtur.<\/p>\n<p>N\u00ebse historia ka ndonj\u00eb m\u00ebsim, ai \u00ebsht\u00eb ky:<br \/>\nAto q\u00eb n\u00ebnshkruhen sot me dyer t\u00eb mbyllura, nes\u00ebr do t\u00eb gjykohen me drit\u00ebn e nd\u00ebrgjegjes historike.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Alba KEPI 105 vite nga Traktati i Tiran\u00ebs Ekziston nj\u00eb dat\u00eb q\u00eb n\u00eb kujtes\u00ebn historike shqiptare ka pesh\u00ebn e \u00e7lirimit dhe n\u00eb diplomacin\u00eb italiane dometh\u00ebnien e nj\u00eb t\u00ebrheqjeje t\u00eb heshtur: 2 gusht 1920. At\u00eb dit\u00eb, me Traktatin e Tiran\u00ebs, Italia njohu zyrtarisht pavar\u00ebsin\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb, duke u t\u00ebrhequr nga Vlora. Ishte nj\u00eb akt q\u00eb &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":105281,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44],"tags":[],"class_list":["post-120338","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-editorial"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120338","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=120338"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120338\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":120340,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120338\/revisions\/120340"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/105281"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=120338"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=120338"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=120338"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}