{"id":12944,"date":"2022-05-19T21:20:21","date_gmt":"2022-05-19T21:20:21","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=12944"},"modified":"2022-05-19T21:20:21","modified_gmt":"2022-05-19T21:20:21","slug":"krichbaum-pas-takimit-me-ramen-nuk-do-te-bashkepunojme-me-pd-ne-nese-i-kthehet-te-djeshmes","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2022\/05\/19\/krichbaum-pas-takimit-me-ramen-nuk-do-te-bashkepunojme-me-pd-ne-nese-i-kthehet-te-djeshmes\/","title":{"rendered":"Krichbaum pas takimit me Ram\u00ebn: Nuk do t\u00eb bashk\u00ebpunojm\u00eb me PD-n\u00eb n\u00ebse i kthehet t\u00eb djeshmes"},"content":{"rendered":"<p><strong>Deutsche Welle: Sot n\u00eb Bundestag ju hodh\u00ebt iden\u00eb e nj\u00eb modeli t\u00eb ri p\u00ebr vendet q\u00eb jan\u00eb m\u00eb af\u00ebr BE-s\u00eb, por nuk mund ose nuk duan t\u00eb jen\u00eb an\u00ebtare t\u00eb BE-s\u00eb. A \u00ebsht\u00eb kjo p\u00ebrgjigja juaj ndaj propozimit t\u00eb fundit t\u00eb presidentit francez Macron p\u00ebr krijimin e nj\u00eb formacioni t\u00eb ri politik p\u00ebrtej BE-s\u00eb?<\/strong><\/p>\n<p>Gunther Krichbaum: Sigurisht q\u00eb ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb edhe me sugjerimet e zotit Macron dhe mendoj se do t\u00eb ishte pozitive q\u00eb Gjermania dhe Franca  t\u00eb bashk\u00ebpunojn\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim. Sfondi \u00ebsht\u00eb se vendet q\u00eb duhet t\u00eb pranohen sot jan\u00eb pak m\u00eb larg standardeve t\u00eb Bashkimit Evropian sesa ishin dikur vendet kandiduese si Finlanda, Republika \u00c7eke ose Sllovakia. Pra, t\u00eb mos e g\u00ebnjejm\u00eb veten: sa i p\u00ebrket Ukrain\u00ebs \u2013 dhe un\u00eb do t\u00eb doja q\u00eb Ukrain\u00ebs t\u2019i jepej statusi i kandidatit \u2013 procesi i an\u00ebtar\u00ebsimit do t\u00eb k\u00ebrkoj\u00eb dekada. Kjo \u00ebsht\u00eb arsyeja pse \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme q\u00eb ne t\u00eb ofrojm\u00eb nj\u00eb perspektiv\u00eb t\u00eb besueshme evropiane, nj\u00eb model p\u00ebr vendet q\u00eb nuk duan ose nuk mund t\u00eb b\u00ebhen an\u00ebtar\u00eb t\u00eb Bashkimit Evropian.<\/p>\n<p><strong>Cilat vende keni parasysh konkretisht?<\/strong><\/p>\n<p>P\u00ebr shembull, vendet e Zon\u00ebs Ekonomike Evropiane (EEA), si Lihtenshtajni, Zvicra, Norvegjia, Islanda dhe Britania e Madhe. K\u00ebto vende nuk duan t\u00eb b\u00ebhen an\u00ebtar\u00eb t\u00eb Bashkimit Evropian. Por duhet t\u00eb kemi edhe nj\u00eb model p\u00ebr vendet q\u00eb ende nuk jan\u00eb an\u00ebtar\u00eb t\u00eb BE-s\u00eb. Por kjo ide duhet elaboruar. P\u00ebr mua \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme q\u00eb ky model t\u00eb kuptohet si nj\u00eb stacion p\u00ebrgjat\u00eb rrug\u00ebs drejt Bashkimit Evropian. K\u00ebto vende do t\u00eb mund ta vendosin vet\u00eb, n\u00ebse duan t\u00eb an\u00ebtar\u00ebsohen apo  preferojn\u00eb t\u00eb q\u00ebndrojn\u00eb aty p\u00ebrgjithmon\u00eb, si\u00e7 jan\u00eb vendet e EEA, t\u00eb cilat nuk synojn\u00eb t\u00eb an\u00ebtar\u00ebsohen. N\u00eb k\u00ebt\u00eb rast do t\u00eb kishim nj\u00eb an\u00ebtar\u00ebsim t\u00eb asociiuar. Ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb model q\u00eb n\u00ebnkupton q\u00eb n\u00eb titull se k\u00ebto vende i p\u00ebrkasin q\u00eb tani BE-s\u00eb. Ky an\u00ebtar\u00ebsim i asociuar mund t\u00eb zgjerohet p\u00ebr shembull me pjes\u00ebmarrje n\u00eb tregun e p\u00ebrbashk\u00ebt, ose me pjes\u00ebt e kapitujve q\u00eb jan\u00eb t\u00eb hapur ose q\u00eb jan\u00eb p\u00ebrmbyllur. E mundshme \u00ebshts\u00eb nj\u00eb pjes\u00ebmarrje n\u00eb tregun e brendsh\u00ebm, ose bashkim doganor. Ky model ende duhet t\u00eb elaborohet, por mendoj se \u00ebsht\u00eb nj\u00eb perspektiv\u00eb e besueshme evropiane.<\/p>\n<p><strong>Ju nuk e p\u00ebrmend\u00ebt Ballkanin Per\u00ebndimor. A do t\u00eb ishin edhe vendet Ballkanit Per\u00ebndimor pjes\u00eb e k\u00ebtij modeli?<\/strong><\/p>\n<p>Preferoj t\u00eb flas p\u00ebr Evrop\u00ebn Juglindore ose p\u00ebr vendet e Ballkanit e jo p\u00ebr Ballkanin Per\u00ebndimor. Aty ka vende si Sllovenia dhe Kroacia, t\u00eb cilat tashm\u00eb jan\u00eb an\u00ebtare t\u00eb Bashkimit Evropian, vende, me t\u00eb cilat tashm\u00eb po negociojm\u00eb, si Serbia dhe Mali i Zi, vende q\u00eb jan\u00eb ante portas (duke hyr\u00eb , sh\u00ebn.i red.), pra, drejt \u00e7eljes s\u00eb negociatave t\u00eb an\u00ebtar\u00ebsimit, t\u00eb cilat, si\u00e7 e dini, jan\u00eb Shqip\u00ebria dhe Maqedonia e Veriut. Ka edhe vende si Kosova dhe Bosnja e Hercegovina, t\u00eb cilave nuk mund t\u2019u  jepet asnj\u00eb perspektiv\u00eb garantuese p\u00ebr momentin. Pra, kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me gjendje t\u00eb ndryshme. Pra ky model vlen edhe p\u00ebr shtetet e Ballkanit, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb edhe ato t\u00eb marrin di\u00e7ka gjat\u00eb procesit t\u00eb negociatave dhe t\u2019u jepet sinjali: Ju do t\u00eb hyni n\u00eb BE, edhe pse kjo mund t\u00eb zgjas\u00eb ca. M\u00eb lejoni t\u2019ju kujtoj se vendi i fundit q\u00eb iu bashkua BE-s\u00eb, Kroacia, kishte negociuar 8 vjet e gjysm\u00eb me BE.<\/p>\n<p><strong>Ju sot pat\u00ebt nj\u00eb takim me kryeministrin e Shqip\u00ebris\u00eb, Edi Rama. Cili ishte q\u00ebllimi i k\u00ebtij takimi?<\/strong><\/p>\n<p>Ky takim kishte p\u00ebr q\u00ebllim q\u00eb zoti Rama t\u00eb njihej me kryetarin e CDU-s\u00eb dhe t\u00eb grupit parlamentar t\u00eb CDU\/CSU-s\u00eb, Friedrich Merz. Por n\u00eb takim merrnin pjes\u00eb edhe shoq\u00ebrues t\u00eb kahersh\u00ebm t\u00eb proceseve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, si p\u00ebr shembull Joe Wadephul dhe un\u00eb. Rama e ftoi Friedrich Merz-in t\u00eb vinte n\u00eb Shqip\u00ebri ose t\u00eb b\u00ebnte nj\u00eb udh\u00ebtim n\u00eb vendet e Ballkanit. Dhe ai jo vet\u00ebm q\u00eb \u00ebsht\u00eb i hapur dhe i interesuar, por e ka n\u00eb plan t\u00eb vizitoj\u00eb rajonin. Biseduam edhe p\u00ebr progresin e reformave n\u00eb vend, t\u00eb cilin personalisht e konsideroj t\u00eb dalluar. Le t\u00eb kujtojm\u00eb k\u00ebtu reform\u00ebn n\u00eb drejt\u00ebsi, vettingun. Pra, kan\u00eb l\u00ebvizur shum\u00eb gj\u00ebra n\u00eb nj\u00eb drejtim pozitiv vitet e fundit. N\u00ebse nuk do t\u00eb ishte k\u00ebshtu, nuk do t\u00eb pranoim \u00e7eljen e negociatave. Q\u00eb k\u00ebto kan\u00eb vonuar, p\u00ebr k\u00ebt\u00eb nuk e ka fajin Shqip\u00ebria, por bllokada e Bullgaris\u00eb ndaj Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut. Dhe ne mund t\u2019i b\u00ebjm\u00eb thirrje Bullgaris\u00eb q\u00eb t\u2019i zgjidh\u00eb mosmarr\u00ebveshjet n\u00eb planin dypal\u00ebsh, sepse ato nuk kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me negociatat e an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb Bashkimin Evropian.<\/p>\n<p><strong>Zoti Rama ka th\u00ebn\u00eb se n\u00ebse Bullgaria nuk e heq bllokad\u00ebn ndaj Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut, ai do t\u00eb k\u00ebrkoj\u00eb shk\u00ebputjen. A e mb\u00ebshtesni ju k\u00ebt\u00eb?<\/strong><\/p>\n<p>Ne si grup parlamentar kemi marr\u00eb vendim q\u00eb k\u00ebto dy vende t\u00eb jen\u00eb s\u00eb bashku. Por kam p\u00ebrshtypjen se Bullgaria \u00ebsht\u00eb duke l\u00ebvizur. Kjo \u00ebsht\u00eb p\u00ebrshtypja ime tani. Shpresoj shum\u00eb se mund ta kap\u00ebrcejm\u00eb edhe k\u00ebt\u00eb penges\u00eb.<\/p>\n<p><strong>Dhe s\u00eb fundi, doja t\u2019ju pyesja p\u00ebr situat\u00ebn brenda Partis\u00eb Demokratike n\u00eb Shqip\u00ebri. Grupi juaj ka qen\u00eb gjithmon\u00eb i v\u00ebmendsh\u00ebm ndaj situat\u00ebs s\u00eb brendshme n\u00eb Shqip\u00ebri, p\u00ebrve\u00e7 muajve t\u00eb fundit.<\/strong><\/p>\n<p>S\u00eb  pari, m\u00eb vjen shum\u00eb keq p\u00ebr zhvillimet n\u00eb PD dhe nuk jam i vetmi. Sigurisht q\u00eb \u00ebsht\u00eb \u00e7\u00ebshtje e vet\u00eb partis\u00eb se k\u00eb d\u00ebshiron t\u00eb zgjedh\u00eb p\u00ebr lider. Neve nuk na takon t\u00eb nd\u00ebrhyjm\u00eb. Por kjo do t\u00eb thot\u00eb edhe p\u00ebr ne dhe p\u00ebr mua personalisht, se un\u00eb do t\u00eb vazhdoj t\u00eb punoj dhe ta mb\u00ebshtes PD-n\u00eb vet\u00ebm n\u00ebse jepet nj\u00eb sinjal largpam\u00ebs n\u00eb p\u00ebrzgjedhjen e kryetarit. N\u00ebse nuk do t\u00eb jet\u00eb k\u00ebshtu, por do t\u00eb ket\u00eb kthim n\u00eb t\u00eb djeshmen, n\u00eb mos t\u00eb pardjeshmen, at\u00ebher\u00eb kjo nuk mund t\u00eb gjej\u00eb mb\u00ebshtetjen time personale. N\u00eb nj\u00eb rast t\u00eb till\u00eb, un\u00eb do t\u00eb angazhohesha q\u00eb t\u00eb pezulloheshin procedurat p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsim n\u00eb nivel t\u00eb Partis\u00eb Popullore Evropiane. Sepse ne, si parti Parti Popullore Evropiane duhet t\u00eb ecim p\u00ebrpara.<\/p>\n<p><strong>Pra, ju do ta refuzoni PD-n\u00eb, n\u00ebse n\u00eb krye t\u00eb saj vjen Sali Berisha? <\/strong><\/p>\n<p>Besoj se u shpreha qart\u00eb ashtu si\u00e7 e thash\u00eb. Partia lipset t\u00eb marr\u00eb nj\u00eb vendim t\u00eb men\u00e7ur dhe t\u00eb marr\u00eb parasysh efektin n\u00eb planin nd\u00ebrkomb\u00ebtar, n\u00ebse n\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb ndjek pretendimin se jo vet\u00ebm d\u00ebshiron t\u00eb bashk\u00ebpunoj\u00eb n\u00eb nivel nd\u00ebrkomb\u00ebtar, por edhe t\u00eb marr\u00eb n\u00eb dor\u00eb drejtimin e vendit. Ky \u00ebsht\u00eb q\u00ebllimi legjitim i nj\u00eb partie n\u00eb demokraci: q\u00eb t\u00eb vij\u00eb n\u00eb pushtet e t\u00eb formoj\u00eb qeverin\u00eb. Un\u00eb mendoj se amerikan\u00ebt kan\u00eb gjetur fjal\u00eb t\u00eb qarta dhe mendoj se partia b\u00ebn mir\u00eb q\u00eb fjal\u00eb t\u00eb tilla t\u00eb mos i l\u00ebr\u00eb pa i d\u00ebgjuar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Deutsche Welle: Sot n\u00eb Bundestag ju hodh\u00ebt iden\u00eb e nj\u00eb modeli t\u00eb ri p\u00ebr vendet q\u00eb jan\u00eb m\u00eb af\u00ebr BE-s\u00eb, por nuk mund ose nuk duan t\u00eb jen\u00eb an\u00ebtare t\u00eb BE-s\u00eb. A \u00ebsht\u00eb kjo p\u00ebrgjigja juaj ndaj propozimit t\u00eb fundit t\u00eb presidentit francez Macron p\u00ebr krijimin e nj\u00eb formacioni t\u00eb ri politik p\u00ebrtej BE-s\u00eb? Gunther &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":12945,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-12944","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-politike"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12944","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12944"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12944\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12945"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12944"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12944"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12944"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}