{"id":133969,"date":"2026-01-20T12:58:00","date_gmt":"2026-01-20T12:58:00","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=133969"},"modified":"2026-01-20T12:58:00","modified_gmt":"2026-01-20T12:58:00","slug":"garo-kriza-shqiptare-nuk-eshte-nje-ceshtje-e-brendshme-por-prek-demokracine-stabilitetin-rajonal-dhe-sigurine-euroatlantike","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2026\/01\/20\/garo-kriza-shqiptare-nuk-eshte-nje-ceshtje-e-brendshme-por-prek-demokracine-stabilitetin-rajonal-dhe-sigurine-euroatlantike\/","title":{"rendered":"Garo: Kriza shqiptare nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje e brendshme, por prek demokracin\u00eb, stabilitetin rajonal dhe sigurin\u00eb euroatlantike"},"content":{"rendered":"

Deklarata e z\u00ebdh\u00ebn\u00ebses s\u00eb PD, Floriana Garo<\/strong><\/p>\n

Partia Demokratike e konsideron jasht\u00ebzakonisht t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm faktin q\u00eb shqet\u00ebsimet p\u00ebr qeverisjen, korrupsion dhe shtetin e s\u00eb drejt\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri po artikulohen me forc\u00eb n\u00eb institucionet m\u00eb t\u00eb larta t\u00eb vendimmarrjes amerikane, si\u00e7 \u00ebsht\u00eb Kongresi. Kjo tregon se kriza shqiptare nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje e brendshme, por nj\u00eb problem q\u00eb prek demokracin\u00eb, stabilitetin rajonal dhe sigurin\u00eb euroatlantike.<\/p>\n

N\u00eb nj\u00eb seanc\u00eb d\u00ebgjimore t\u00eb Kongresit t\u00eb Shteteve t\u00eb Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs, n\u00eb Komisionin p\u00ebr Pun\u00eb t\u00eb Jashtme, N\u00ebnkomisioni p\u00ebr Europ\u00ebn, eksperti i njohur i rajonit t\u00eb Ballkanit Edward P. Joseph, Lektor n\u00eb Johns Hopkins University, u \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjigjur pyetjeve t\u00eb kongresmen\u00ebve amerikan\u00eb p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb. Para 2 dit\u00ebsh Kongresi ka zbardhur pyetje p\u00ebrgjigjet dhe un\u00eb sot do t\u2019iu lexoj 2 shk\u00ebmbimet e para mes Kongresmenit Keith Self dhe z. Joseph, p\u00ebr t\u00eb kuptuar m\u00eb mir\u00eb se, jan\u00eb jo vet\u00ebm p\u00ebrgjigjet, por edhe pyetjet q\u00eb shprehin alarmin p\u00ebr at\u00eb q\u00eb po ndodh n\u00eb Shqip\u00ebri dhe q\u00eb pushteti me borizan\u00ebt e tij n\u00eb media mundohen \u00e7do dit\u00eb t\u00eb mbulojn\u00eb.<\/p>\n

Pyetja 1 Pavar\u00ebsisht nj\u00eb dekade reformash n\u00eb drejt\u00ebsi t\u00eb mb\u00ebshtetura nga SHBA n\u00eb Shqip\u00ebri, si e vler\u00ebsoni vazhdim\u00ebsin\u00eb e shqet\u00ebsimeve serioze mbi pavar\u00ebsin\u00eb e gjyq\u00ebsorit, sigurin\u00eb dhe procesin e rregullt ligjor\u2014sidomos n\u00eb drit\u00ebn e gjetjeve t\u00eb OSBE\/ODIHR se lider\u00eb t\u00eb opozit\u00ebs iu n\u00ebnshtruan procedimeve penale p\u00ebrpara zgjedhjeve t\u00eb fundit parlamentare?<\/p>\n

Pyetjet e Komisionit nuk mund t\u00eb ishin m\u00eb t\u00eb q\u00eblluara n\u00eb koh\u00eb. Shqip\u00ebria po p\u00ebrballet me testin m\u00eb serioz t\u00eb sundimit t\u00eb ligjit n\u00eb m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb dekad\u00eb, n\u00eb nj\u00eb klim\u00eb shqet\u00ebsimesh n\u00eb rritje lidhur me pavar\u00ebsin\u00eb e drejt\u00ebsis\u00eb, procesin e rregullt ligjor dhe integritetin zgjedhor.Protestat e fundit, t\u00eb nxitura nga marrja e pandehur e Z\u00ebvend\u00ebskryeministres dhe Ministres s\u00eb Infrastruktur\u00ebs, Belinda Balluku, kan\u00eb katalizuar nj\u00eb p\u00ebrballje t\u00eb vonuar prej koh\u00ebsh me gjendjen e sistemit t\u00eb drejt\u00ebsis\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n

K\u00ebto zhvillime theksojn\u00eb urgjenc\u00ebn q\u00eb Shtetet e Bashkuara dhe Bashkimi Evropian t\u00eb shqyrtojn\u00eb nga af\u00ebr situat\u00ebn dhe t\u00eb b\u00ebjn\u00eb t\u00eb qart\u00eb, n\u00eb nivelet m\u00eb t\u00eb larta, se Uashingtoni dhe Brukseli presin q\u00eb sundimi i ligjit t\u00eb mbizot\u00ebroj\u00eb. Administrata Trump nuk duhet t\u00eb nd\u00ebrhyj\u00eb n\u00eb pun\u00ebt e brendshme t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Megjithat\u00eb, ajo duhet t\u00eb koordinohet ngusht\u00eb me BE-n\u00eb p\u00ebr t\u00eb shfryt\u00ebzuar at\u00eb q\u00eb mund t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb mund\u00ebsi e shkurt\u00ebr p\u00ebr t\u00eb \u00e7uar p\u00ebrpara reforma t\u00eb bllokuara prej koh\u00ebsh.<\/p>\n

Akuzat e dala n\u00eb fund t\u00eb vitit 2025\u2014pas seanc\u00ebs d\u00ebgjimore \u201cFlashpoint\u201d t\u00eb N\u00ebnkomisionit p\u00ebr Evrop\u00ebn\u2014jan\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht serioze. Ato lidhen me abuzime n\u00eb prokurimet publike pran\u00eb Agjencis\u00eb Komb\u00ebtare t\u00eb Shoq\u00ebris\u00eb s\u00eb Informacionit (AKShI), e cila mbik\u00ebqyr infrastruktur\u00ebn digjitale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.Korrupsioni i dyshuar n\u00eb AKShI ngre gjithashtu shqet\u00ebsime sigurie shtes\u00eb p\u00ebr SHBA-n\u00eb, BE-n\u00eb dhe NATO-n, pasi kjo agjenci luan nj\u00eb rol qendror n\u00eb adresimin e k\u00ebrc\u00ebnimeve kibernetike, p\u00ebrfshir\u00eb sulmin kibernetik iranian ndaj Shqip\u00ebris\u00eb.<\/p>\n

Sa i p\u00ebrket zgjedhjeve, Raporti i V\u00ebzhgimit t\u00eb Zgjedhjeve i OSBE\/ODIHR i majit 2025 dokumentoi arrestimin e ish-Presidentit Ilir Meta n\u00eb tetor 2024, si dhe procedimet e vazhdueshme ndaj ish-Kryeministrit Sali Berisha. ODIHR vuri n\u00eb dukje mospajtim ndaj disa arrestimeve dhe hetimeve t\u00eb lidhura me opozit\u00ebn, t\u00eb cilat u perceptuan gjer\u00ebsisht si t\u00eb motivuara politikisht.ODIHR evidentoi gjithashtu arrestimin n\u00eb shkurt 2025 t\u00eb Kryetarit t\u00eb Bashkis\u00eb s\u00eb Tiran\u00ebs, Erion Veliaj, nj\u00eb figur\u00eb e spikatur e Partis\u00eb Socialiste n\u00eb pushtet.<\/p>\n

Nd\u00ebrkoh\u00eb, ish-Ministri i Mbrojtjes, Fatmir Mediu vazhdon t\u00eb p\u00ebrballet me ndjekje penale n\u00eb nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje t\u00eb hapur pasi afati i parashkrimit kishte skaduar, duke ngritur shqet\u00ebsime serioze mbi procesin e rregullt ligjor p\u00ebr shkak t\u00eb zvarritjes dhe pengesave ndaj mbrojtjes.T\u00eb marra s\u00eb bashku, k\u00ebto raste ngren\u00eb pik\u00ebpyetje t\u00eb vazhdueshme mbi drejt\u00ebsin\u00eb selektive dhe p\u00ebrdorimin politik t\u00eb institucioneve t\u00eb drejt\u00ebsis\u00eb\u2014pavar\u00ebsisht reformave t\u00eb gjera t\u00eb mb\u00ebshtetura nga SHBA. Akuzat n\u00eb zhvillim p\u00ebr AKShI i thellojn\u00eb k\u00ebto shqet\u00ebsime dhe duhet ta shtyjn\u00eb Uashingtonin t\u00eb rishikoj\u00eb qasjen e tij ndaj reform\u00ebs n\u00eb drejt\u00ebsi, duke ushtruar presion q\u00eb pala shqiptare t\u00eb p\u00ebrmbush\u00eb angazhimet e kahershme.<\/p>\n

Shtetet e Bashkuara duhet t\u00eb komunikojn\u00eb qart\u00eb pritshm\u00ebrit\u00eb p\u00ebr drejt\u00ebsi t\u00eb paanshme dhe efikase, duke p\u00ebrfshir\u00eb ndalimin e ndjekjeve selektive ose t\u00eb zvarritura ndaj kund\u00ebrshtar\u00ebve politik\u00eb.Ky moment \u00ebsht\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht vendimtar duke pasur parasysh progresin e Shqip\u00ebris\u00eb drejt an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb BE, ku sundimi i ligjit mbetet kriter ky\u00e7. Nd\u00ebrsa Komisioni Evropian s\u00eb fundmi deklaroi se Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb \u201cmesatarisht e p\u00ebrgatitur\u201d n\u00eb fush\u00ebn e drejt\u00ebsis\u00eb dhe t\u00eb drejtave themelore, ai nj\u00ebkoh\u00ebsisht pranoi p\u00ebrpjekje t\u00eb vazhdueshme nga zyrtar\u00eb publik\u00eb p\u00ebr t\u00eb ushtruar ndikim t\u00eb padrejt\u00eb mbi gjyq\u00ebsorin dhe theksoi nevoj\u00ebn p\u00ebr reforma t\u00eb q\u00ebndrueshme.<\/p>\n

Uashingtoni duhet t\u00eb punoj\u00eb ngusht\u00eb me partner\u00ebt e BE-s\u00eb\u2014ve\u00e7an\u00ebrisht ata q\u00eb tradicionalisht k\u00ebmb\u00ebngulin n\u00eb standarde t\u00eb larta t\u00eb sundimit t\u00eb ligjit, si Holanda\u2014p\u00ebr t\u00eb siguruar q\u00eb p\u00ebrparimi drejt an\u00ebtar\u00ebsimit t\u00eb reflektoj\u00eb reforma reale dhe jo thjesht ushtrime formale.Pyetja 2Si duhet t\u2019i vler\u00ebsoj\u00eb komuniteti nd\u00ebrkomb\u00ebtar shkeljet zgjedhore t\u00eb dokumentuara nga ODIHR, dhe a mund t\u00eb ndihmoj\u00eb nj\u00eb model qeverie kujdestare si ai i Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut p\u00ebr t\u00eb garantuar zgjedhje t\u00eb lira dhe t\u00eb ndershme n\u00eb Shqip\u00ebri?<\/p>\n

Raporti i Misionit t\u00eb V\u00ebzhgimit t\u00eb Zgjedhjeve t\u00eb ODIHR duhet t\u00eb merret shum\u00eb seriozisht. Ky mision u drejtua nga ish-Sekretari i P\u00ebrgjithsh\u00ebm i OSBE-s\u00eb, Lamberto Zannier, ekspertiza dhe kredibiliteti i t\u00eb cilit n\u00eb Ballkan jan\u00eb gjer\u00ebsisht t\u00eb njohura.25 rekomandimet e raportit duhet t\u00eb shihen si nj\u00eb minimum udh\u00ebrr\u00ebfyes p\u00ebr reforma, me p\u00ebrpar\u00ebsi reform\u00ebn gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse zgjedhore dhe depolitizimin e administrimit zgjedhor. Megjithat\u00eb, problemi themelor shkon p\u00ebrtej rregullimeve teknike: nd\u00ebrhyrja politike. Reforma n\u00eb drejt\u00ebsi mbetet plot\u00ebsuese e domosdoshme e reform\u00ebs zgjedhore.<\/p>\n

Zgjedhjet n\u00eb Shqip\u00ebri vazhdojn\u00eb t\u00eb shtremb\u00ebrohen nga keqp\u00ebrdorimi i burimeve shtet\u00ebrore, intimidimi dhe shkrirja e kufijve mes partis\u00eb dhe shtetit.N\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst, modeli i qeveris\u00eb kujdestare i Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut meriton shqyrtim serioz. Dor\u00ebheqja e qeveris\u00eb n\u00eb pushtet p\u00ebrpara zgjedhjeve dhe krijimi i nj\u00eb qeverie teknike ka rritur ndjesh\u00ebm besueshm\u00ebrin\u00eb zgjedhore dhe besimin publik. Pavar\u00ebsisht rezistenc\u00ebs nga pushtetet aktuale, ky model ka leht\u00ebsuar tranzicione paq\u00ebsore dhe ka reduktuar abuzimet sistemike.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Deklarata e z\u00ebdh\u00ebn\u00ebses s\u00eb PD, Floriana Garo Partia Demokratike e konsideron jasht\u00ebzakonisht t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm faktin q\u00eb shqet\u00ebsimet p\u00ebr qeverisjen, korrupsion dhe shtetin e s\u00eb drejt\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri po artikulohen me forc\u00eb n\u00eb institucionet m\u00eb t\u00eb larta t\u00eb vendimmarrjes amerikane, si\u00e7 \u00ebsht\u00eb Kongresi. Kjo tregon se kriza shqiptare nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje e brendshme, por nj\u00eb …<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":133971,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-133969","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-politike"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/133969","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=133969"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/133969\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":133972,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/133969\/revisions\/133972"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/133971"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=133969"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=133969"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=133969"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}