{"id":14143,"date":"2022-06-03T09:49:23","date_gmt":"2022-06-03T09:49:23","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=14143"},"modified":"2022-06-03T09:49:23","modified_gmt":"2022-06-03T09:49:23","slug":"heremiti-i-fundit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2022\/06\/03\/heremiti-i-fundit\/","title":{"rendered":"Heremiti i fundit"},"content":{"rendered":"<p><strong>Nuk \u00ebsht\u00eb social, nuk \u00ebsht\u00eb woke dhe nuk shkon p\u00ebr kokteje. Pas 10 vitesh heshtjeje kthehet Cormac McCarthy, shkrimtari i madh metafizik.<\/strong><\/p>\n<p>5 vite m\u00eb par\u00eb b\u00ebri xhiron lajmi se kishte vdekur dhe Penguin Random House vrapoi q\u00eb t\u2019i hesht\u00ebte z\u00ebrat e p\u00ebrhapura. Nga ana tjet\u00ebr, ishte nj\u00eb z\u00eb i besuesh\u00ebm. Prej vitesh p\u00ebr t\u00eb \u00ebsht\u00eb ditur shum\u00eb pak, p\u00ebrve\u00e7 fuqis\u00eb dhe gjer\u00ebsis\u00eb s\u00eb pun\u00ebs s\u00eb tij. Lajmet e vetme qen\u00eb ato n\u00eb biografin\u00eb n\u00eb marzhet e romaneve t\u00eb tij. I t\u00ebrhequr, profet apo i \u00e7mendur? Shkrimtari amerikan 88 vje\u00e7ar Cormac McCarthy dp t\u00eb kthehet n\u00eb vjesht\u00eb jo me nj\u00eb, por me dy romane, duke prishur nj\u00eb heshtje q\u00eb zgjaste nj\u00eb dekad\u00eb (\u201cThe Passenger\u201d dhe \u201cStella Maris\u201d). Tek Knopf, sht\u00ebpia e tij botuese, kan\u00eb arritur ta mbajn\u00eb t\u00eb fsheht\u00eb lajmin e romaneve t\u00eb rinj p\u00ebr dhjet\u00eb vite. Faktikisht, McCarthy kishte dor\u00ebzuar nj\u00eb boc\u00eb t\u00eb plot\u00eb tek botuesit e tij qysh tet\u00eb vite m\u00eb par\u00eb. Nuk lexon narrativ\u00eb bashk\u00ebkohore (ka shprehur nj\u00eb p\u00ebrk\u00ebdhelim p\u00ebr \u201cMoby Dick\u201d e Herman Melville). Nuk disponon nj\u00eb adres\u00eb emaili, t\u00eb nj\u00eb celulari apo t\u00eb nj\u00eb llogarie sociale. Shmang publicitetin si murtaj\u00ebn dhe vet\u00ebm n\u00eb raste t\u00eb rralla shfa\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 qet, si nj\u00eb balen\u00eb, p\u00ebr t\u00eb l\u00ebshuar deklarime enigmatike dhe kritptike n\u00eb shtyp.<\/p>\n<p>\u201cDita ime e p\u00ebrkryer\u201d, ka th\u00ebn\u00eb McCarthy p\u00ebr \u201cWall Street Journal\u201d, \u201cka qen\u00eb i ulur n\u00eb nj\u00eb dhom\u00eb me nj\u00eb flet\u00eb t\u00eb bardh\u00eb. Kjo \u00ebsht\u00eb parajsa, kjo \u00ebsht\u00eb flori dhe \u00e7do gj\u00eb tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb humbje kohe\u201d. Do t\u00eb ishte e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb mendohej nj\u00eb shkrimtar i madh amerikan q\u00eb ka marr\u00eb pjes\u00eb m\u00eb pak n\u00eb jet\u00ebn letrare. Nuk ka m\u00ebsuar kurr\u00eb gazetari, dh\u00ebn\u00eb leksione dhe p\u00ebr pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb karrier\u00ebs s\u00eb tij nuk ka pasur as edhe nj\u00eb agjent letrar. P\u00ebrjashtimi i famsh\u00ebm ka ardhur n\u00eb 2007, kur McCarthy ka pranuar papritmas t\u00eb intervistohet nga Oprah Winfrey p\u00ebr t\u00eb diskutuar p\u00ebr romanin e tij fitues i \u00c7mimit Pulitzer, \u201cRruga\u201d, rr\u00ebfimin pasapokaliptik t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnies midis babait dhe djalit. Ka qen\u00eb nj\u00eb takim shqet\u00ebsues, ku Winfrey ka b\u00ebr\u00eb pyetje bana\u00ebe dhe McCarthy dukej i shqet\u00ebsuar. Kur \u201cDer Spiegel\u201d shkoi ta intervistoj\u00eb m\u00eb 1992, McCarthy po lexonte biografin\u00eb e Wittgenstein nga Ray Monk. I quajti shfaqjet publike \u201cputanata\u201d. B\u00ebri nj\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb p\u00ebrhimt\u00eb t\u00eb kultur\u00ebs bashk\u00ebkohore. Poezia, piktur\u00eb, muzik\u00eb, gjuth\u00e7ka pash\u00ebrueshm\u00ebrisht e zhdukur dhe e ndotur. \u201cJemi si trib\u00f9t\u00eb primitive q\u00eb jan\u00eb p\u00ebrz\u00ebn\u00eb nga kultura e tyre dhe kan\u00eb humbur orientimin, identitetin, vitalitetin e tyre\u201d.<\/p>\n<p>Cormac McCarthy nuk \u00ebsht\u00eb tjet\u00ebr ve\u00e7se nj\u00eb fnatazm\u00eb e bot\u00ebs letrare. Nj\u00eb em\u00ebr i p\u00ebshp\u00ebritur q\u00eb zakonisht p\u00ebrmendet bashk\u00eb me dy t\u00eb tjer\u00eb: Joyce dhe Faulkner. Librat e tij jan\u00eb si monolit\u00eb n\u00eb panoram\u00ebn letrare, t\u00eb zinj, t\u00eb fuqish\u00ebm, misterioz\u00eb. Intensiteti dhe err\u00ebsira e shlkrimit t\u00eb McCarthy, ashtu si refuzimi i tij p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb loj\u00ebn letrare dhe publicitare, e kan\u00eb b\u00ebr\u00eb q\u00eb t\u00eb perceptohet si nj\u00eb gj\u00eb e huaj, por regjisori i \u201cThe Road\u201d, John Hillcoat, ka nj\u00eb ide tjet\u00ebr. \u201c\u00cbsht\u00eb nj\u00eb narrator i madh. Pas shfaqjes, kemi drekuar me t\u00eb p\u00ebr pes\u00eb or\u00eb dhe jemi k\u00ebnaqur. \u00cbsht\u00eb shum\u00eb arg\u00ebtues, por thjesht nuk \u00ebsht\u00eb i interesuar p\u00ebr reflektor\u00ebt\u201d. Betty Ligon, q\u00eb ishte nj\u00eb editorialiste p\u00ebr tashm\u00eb t\u00eb ndjer\u00ebn \u201cEl Paso Herald-Post\u201d, thot\u00eb se \u201cMcCarthy \u00ebsht\u00eb i p\u00ebrzem\u00ebrt, edhe pse nuk i beson shtypit\u201d. Ka refuzuar gjithmon\u00eb t\u00eb marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb ritet e shoq\u00ebris\u00eb letrare. Robert Coles n\u00eb \u201cNew Yorker\u201d e ka krahasuar me dramaturg\u00ebt grek\u00eb dhe me moralistet mesjetar\u00eb (\u201csi mund t\u00eb jetohet pa moral?\u201d, i ka th\u00ebn\u00eb McCarthy \u201cSpiegel\u201d). Nj\u00eb konservator pesimist (\u201cqytet\u00ebrimi per\u00ebndimor ka shkuar p\u00ebrfundimisht n\u00eb tym n\u00eb oxhaqet e Dachau\u201d) q\u00eb i shton \u00e7udi t\u00eb tjera kurrikulumit t\u00eb tij.<\/p>\n<p>Puna e McCarthy p\u00ebrqafon peizazhin amerikan, duke treguar histori q\u00eb zhvillohen n\u00eb Apalashet dhe n\u00eb Per\u00ebndimin e Vjet\u00ebr. N\u00ebse ka nj\u00eb tem\u00eb t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt n\u00eb ambientimin e pun\u00ebs s\u00eb McCarthy, p\u00ebrve\u00e7 krimit pa nd\u00ebshkim, \u00ebsht\u00eb se tenton q\u00eb t\u00eb zgjedh\u00eb koh\u00eb dhe vende n\u00eb praun e kolapsit: qytetet kufitare e \u201cNuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb vend p\u00ebr pleq\u201d, fundi i epok\u00ebs s\u00eb cowboy tek \u201cThe Border Trilogy\u201d dhe fundi i bot\u00ebs si\u00e7 e njohim n\u00eb tok\u00ebn e djegur t\u00eb \u201cRrug\u00ebs\u201d. Sikur t\u00eb mos ishte q\u00eb \u00ebsht\u00eb edhe shkrimtari m\u00eb pak <em>woke<\/em>d i Amerik\u00ebs: ka shum\u00eb pak gra n\u00eb romanet e tij (p\u00ebrve\u00e7se tek i fundit, surpriza e v\u00ebrtet\u00eb), asnj\u00eb leksion nd\u00ebrtues, nuk jan\u00eb libra (p\u00ebrve\u00e7se p\u00ebr t\u00eb moshuar) p\u00ebr t\u00eb dob\u00ebt ideologjik\u00eb, por n\u00eb kompensim ka shum\u00eb dhun\u00eb, nihiliz\u00ebm dhe metafizik\u00eb (tek \u201cMeridiani i gjakut\u201d David Foster Wallace ka th\u00ebn\u00eb se \u201c\u00ebsht\u00eb western q\u00eb i v\u00eb fjal\u00ebn fund t\u00eb gjitha western dhe libri m\u00eb i friksh\u00ebm i k\u00ebtij shekulli\u201d) dhe, megjith\u00ebse McCarthy e p\u00ebrshkruan si \u201cjo ve\u00e7an\u00ebrisht religjioz\u201d (edhe pse i rritur si katolik), librat e tij g\u00eblojn\u00eb me imazhe dhe me gjuh\u00eb biblike. Ka vet\u00ebm fataliz\u00ebm n\u00eb fjal\u00ebt e McCarthy, q\u00eb ting\u00ebllon si nj\u00eb lutje e p\u00ebrs\u00ebritur n\u00eb paund\u00ebsi. Ky i jasht\u00ebligjsh\u00ebm i let\u00ebrsis\u00eb amerikane ka pasur ndonj\u00eb problem t\u00eb vog\u00ebl me censur\u00ebn. \u201cThe Stonemason\u201d do t\u00eb duhej t\u00eb vihej n\u00eb sken\u00eb n\u00eb 1992, por disa shkrimtar\u00eb mendonin se skenari ishte plot me stereotipe raciale dhe se McCarthy, si shkrimtar i bardh\u00eb, nuk ishte n\u00eb gjendje t\u00eb kuptonte dhe dramatizonte kompeksitetin e jet\u00ebn n\u00eb nj\u00eb familje zezak\u00ebsh. K\u00ebshtu, me k\u00ebrkes\u00ebn e ndryshimit t\u00eb tekstit, McCarthy duhej hequr dor\u00eb. Nga ana tjet\u00ebr, \u201clistat e bestseller\u00ebve nuk kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb aspak me let\u00ebrsin\u00eb. I keni par\u00eb ndonj\u00ebher\u00eb titujt q\u00eb jan\u00eb n\u00eb list\u00eb? Mendoni se jam i nderuar t\u00eb jem n\u00eb k\u00ebt\u00eb shoq\u00ebri?\u201d.<\/p>\n<p>Librat tuaj nuk jan\u00eb kurr\u00eb pedagogjik\u00eb dhe, n\u00eb rastin e \u201cNuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb vend p\u00ebr pleq\u201d, shpesh p\u00ebrmbajn\u00eb dialog\u00eb q\u00eb shkojn\u00eb kund\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb korrektizmit ideologjik sot n\u00eb fuqi. Si dialogu me nj\u00eb feministe q\u00eb i thot\u00eb sherifit: \u201cNuk m\u00eb p\u00eblqen drejtimi n\u00eb t\u00eb cilin po shkon ky vend. Dua q\u00eb mbesa ime t\u00eb jet\u00eb e lir\u00eb t\u00eb abortoj\u00eb\u201d. Dhe sherifi i \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjigjur: \u201cShiko zonj, sipas meje nuk duhet t\u00eb preokupohesh p\u00ebr drejtimin n\u00eb t\u00eb cilin po shkon vendi. P\u00ebr si e shikoj unl, nuk kam as dyshimin m\u00eb t\u00eb vog\u00ebl se mbesa juaj duhet t\u00eb abortoj\u00eb. Bile po ju them, jo vet\u00ebm q\u00eb do t\u00eb jet\u00eb e lir\u00eb t\u00eb abortoj\u00eb, por do t\u00eb jet\u00eb e lir\u00eb edhe ta d\u00ebrgoj\u00eb tek Krijuesi\u201d.<\/p>\n<p>Shkrimtar hipnotik i aft\u00eb ta kap\u00eb proz\u00ebn me ritmet e aksioneve, katolicizmi irlandez i McCarthy ka qen\u00eb nj\u00eb tipar dallues gjat\u00eb f\u00ebmij\u00ebris\u00eb si tij n\u00eb Knoxville; v\u00ebllai i tij kaloi vite n\u00eb nj\u00eb seminar jezuit\u00ebsh, por u largua p\u00ebrpara urdh\u00ebrimint. Ashtu si Flannery O\u2019Connor, McCarthy ishte i rrethuar nga figura ungjillore n\u00eb familjes. Bryan Giemza shton nj\u00eb konkluzion inteligjent: katolicizmi i McCarthy reulton n\u00eb nj\u00eb proz\u00eb \u201cliteralisht liturgjike\u201d, n\u00eb nj\u00eb \u201csharm p\u00ebr miserin e s\u00eb keqes\u201d, gjith\u00e7ka e shprehur n\u00eb nj\u00eb \u201cpyetje heretike\u201d t\u00eb religjionit.<\/p>\n<p>Dy her\u00eb ka tentuar universitetin, dy her\u00eb e ka l\u00ebn\u00eb. McCarthy ka dh\u00ebn\u00eb vet\u00ebm disa intervista n\u00eb mbi 20 vjet, ku n\u00eb nj\u00ebr\u00ebn ka th\u00ebn\u00eb \u201cp\u00ebr ta nxjerr\u00eb nga depresioni botuesin tim\u201d. Nuk \u00ebsht\u00eb paraqitur kurr\u00eb t\u00eb t\u00ebrheq\u00eb \u00e7mimet q\u00eb i kan\u00eb atribuar. N\u00eb 1991 \u201cHerald-Post\u201d e ka futur McCarthy n\u00eb El Paso Writers Hall of Fame. Natyrisht nuk \u00ebsht\u00eb shfaqur dhe ka d\u00ebrguar avokatin e tij t\u00eb t\u00ebrheq\u00eb \u00e7mimin. M\u00eb 1992 p\u00ebr \u201cNew York Times\u201d Richard Woodward shkroi nj\u00eb reportazh t\u00eb gjat\u00eb me titullin \u201cCormac McCarthy\u2019s Venomous Fiction\u201d. E takon n\u00eb Mesilla, n\u00eb New Mexico. McCarthy thot\u00eb se e ka pranuar intervist\u00ebn me kusht q\u00eb t\u00eb mos jepte t\u00eb tjera, \u201cp\u00ebr shum\u00eb vjet\u201d. Misteri rreth jet\u00ebs s\u00eb tij ka gjeneruar legjenda. Sipas revist\u00ebs \u201cEsquire\u201d, q\u00eb ka kataloguar nj\u00eb seri thashethemes, McCarthy ka jetuar p\u00ebr pak koh\u00eb n\u00ebn nj\u00eb <em>derrick<\/em>, nj\u00eb impiant p\u00ebr t\u00eb shpuar p\u00ebr naft\u00eb. McCarthy dhe William Faulkner, me t\u00eb cil\u00ebt shpesh \u00ebsht\u00eb shoq\u00ebruar, kan\u00eb pasur t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb nj\u00ebjtin botues, Albert Erskine, q\u00eb ia nuhati gjenin\u00eb kur i pari ishte vet\u00ebm nj\u00eb i pafytyr\u00eb. Saul Bellow shkroi se nj\u00eb lib\u00ebr i McCarthy ka \u201caft\u00ebsin\u00eb t\u00eb jap\u00eb jet\u00ebn dhe vdekjen\u201d.<\/p>\n<p>Ka jetuar n\u00eb El Paso, n\u00eb Texas, nga 1976 dhe m\u00eb pas n\u00eb Santa Fe, n\u00eb New Mexico. Sidomos n\u00eb k\u00ebt\u00eb qytet t\u00eb fundit, ku ka nj\u00eb oost n\u00eb nj\u00eb institut k\u00ebrkimor t\u00eb drejtuar nga nj\u00eb mik nobelist. Vjen nga nj\u00eb familje katolike e Providence (Rhode Island), i treti i 6 f\u00ebmij\u00ebve, dhe \u00ebsht\u00eb martuar p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb m\u00eb 1961, n\u00eb Chicago, ku b\u00ebnte rishit\u00ebsin e makinave dhe mbr\u00ebmjeve shkruante romanet e para q\u00eb kan\u00eb shitur pak ose asgj\u00eb. Pastaj divorci i parapprir\u00eb nga djali i par\u00eb, Cullen. N\u00eb 1965, n\u00eb debutimin e tij me \u201cGardianin e pemishtes\u201d, McCarthy i p\u00ebrgjigjet me Annie, nj\u00eb balerin\u00eb me t\u00eb cil\u00ebn shkon t\u00eb jetoj\u00eb n\u00eb Louisville t\u00eb shtetit Tennessee. Gjat\u00eb nj\u00eb udh\u00ebtimi n\u00eb Irland\u00eb n\u00eb k\u00ebrkim t\u00eb st\u00ebrgjysh\u00ebrve t\u00eb tij, shkrimtari i ri do t\u00eb takoj\u00eb nj\u00eb k\u00ebng\u00ebtare t\u00eb shk\u00eblqyer angleze 24 vje\u00e7are q\u00eb luante n\u00eb nj\u00eb anije pasagjer\u00ebsh. \u201cQe nj\u00eb histori dashurie e mrekullueshme\u201d, ka kujtuar Annie DeLisle. Jetonin n\u00eb nj\u00eb hambar. Kur ka marr\u00eb lajmin e \u00c7mimit MacArthur, McCarthy jetonte n\u00eb nj\u00eb motel n\u00eb Knoxville t\u00eb shtetit Tennessee. I qethte flok\u00ebt vet\u00eb dhe i lante rrobat n\u00eb lavanderi me para. Do t\u00eb martohej s\u00ebrish, her\u00ebn e tret\u00eb, me Jennifer Winkley, e diplomuar n\u00eb Let\u00ebrsi Angleze dhe Amerikane n\u00eb Universitetin e Texas n\u00eb El Paso, dhe kan\u00eb shkuar t\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb Malin Franklin, me pamje nga dritat e El Paso dhe Ju\u00e1rez. Do t\u00eb lind\u00eb edhe nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb tjet\u00ebr. Shkrimtari ka th\u00ebn\u00eb nj\u00eb her\u00eb se e kishte zgjedhur El Paso sepse \u00ebsht\u00eb \u201cnj\u00eb prej qyteteve t\u00eb fundit autentike t\u00eb Amerik\u00ebs\u201d. Sepse sipas tij \u201cAmerika \u00ebsht\u00eb nj\u00eb zgjidhje e p\u00ebrkohshme si asnj\u00eb vend tjet\u00ebr n\u00eb bot\u00eb, nj\u00eb shpikje pa histori\u201d.<\/p>\n<p>Sot jeton n\u00eb Santa Fe, anipse nuk i p\u00eblqejn\u00eb shum\u00eb njer\u00ebzit q\u00eb jan\u00eb transferuar aty nga brigjet. \u201cN\u00eb rast se nuk je dakord me ta politikisht, thjesht nuk mund ta pranosh se nuk je dakord: ata mendojn\u00eb se ti je i \u00e7mendur\u201d. Nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb i arratisur antisocial alla Salinger apo Pynchon. M\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb njeri intensivisht privat. Ish e shoqja Annie kujton se \u201cju ofroheshin 2000 dollar\u00eb p\u00ebr t\u00eb folur n\u00eb ndonj\u00eb universitet dhe ai p\u00ebrgjigjej se ajo q\u00eb kishte p\u00ebr t\u00eb t\u00ebh\u00ebn\u00eb q\u00ebndronte e gjitha n\u00eb lib\u00ebr\u201d. Jasht\u00eb nga Santa Fe Institute ka dhjet\u00ebra fuoristrada, minivane dhe nj\u00eb Ford pickup i shqyer. Ai i McCarthy. Nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb me tulla t\u00eb pjekura n\u00eb kodrinat e Santa Fe. \u00cbsht\u00eb selia e klubit m\u00eb t\u00eb pamundur t\u00eb gjenive n\u00eb bot\u00eb. B\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr nj\u00eb mendimtari unuke n\u00eb bot\u00eb, ku biolog\u00eb, fizikan\u00eb, gjuh\u00ebtar\u00eb, matematikan\u00eb dhe astronom\u00eb bashk\u00ebpunojn\u00eb n\u00eb nj\u00eb projekt nd\u00ebrdisiplinor. McCarthy u afrua p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb institut m\u00eb 1981 kur mori t\u00eb ashtuquajtur\u00ebn \u201cburs\u00eb studimesh p\u00ebr gjeni\u201d MacArthur. Fluturoi n\u00eb Chicago bashk\u00eb me fitimtar\u00ebt e tjer\u00eb. Ku shmangu me kujdes kompanin\u00eb e shkrimtar\u00ebve. \u201cNd\u00ebrthurja e intelektualoid\u00ebve ishte e veshur krejt\u00ebsisht, e rregullt dhe i gatsh\u00ebm t\u00eb d\u00ebfrehej\u201d, kujton. \u201cKa qen\u00eb aty q\u00eb kam filluar t\u00eb frekuentoj shkenc\u00ebtar\u00eb. Jan\u00eb m\u00eb interesant\u00ebt\u201d.<\/p>\n<p>Nis nga t\u00ebrheqja e ushtruar prej tij nga instituti, p\u00ebrve\u00e7se nga shkenca, \u00ebsht\u00eb anonimati ku t\u00eb kapet. \u201cNuk ekziston nj\u00eb vend si Santa Fe Institute dhe nuk ekziston nj\u00eb shkrimtar si Cormac, k\u00ebshtu q\u00eb t\u00eb dy rrin\u00eb shum\u00eb mir\u00eb bashk\u00eb\u201d, pohon miku i tij Murray Gell-Mann, fitues i \u00c7mimit Nobel p\u00ebr Fizik\u00ebn dhe nj\u00eb prej themeluesve t\u00eb shquar t\u00eb mendimtares. Na vjen thuajse \u00e7do dit\u00eb, edhe n\u00eb fundjav\u00eb. McCarthy nuk ka detyra zyrtare. Bile, dy po: t\u00eb drekoj\u00eb dhe \u00e7ajin e pasdites. Bisedat n\u00eb or\u00ebn e drek\u00ebs vijn\u00eb nga teoria e loj\u00ebrave t\u00eb gjuh\u00ebsis\u00eb deri tek Sofokliu. Autor\u00eb fitimtar\u00eb t\u00eb \u00c7mimit Pulitzer, \u00e7mime Nobel dhe geni t\u00eb MacArthur v\u00ebrtiten n\u00ebp\u00ebr korridore, duke zhgarravitur ekuacione n\u00eb xhamat e dritareve me kalema t\u00eb fshish\u00ebm. McCarthy \u00ebsht\u00eb shkrimtari i vet\u00ebm i grupit. Disa vite m\u00eb par, McCarthy hyri n\u00eb zyr\u00ebn e mikut t\u00eb tij Doug Erwin. I k\u00ebrkoi q\u00eb t\u00eb fliste p\u00ebr apokalipsin, p\u00ebr zhdukjen e qytet\u00ebrimit. Pastaj, nj\u00eb dit\u00eb, Erwin \u00ebsht\u00eb ulur t\u00eb lexoj\u00eb nj\u00eb boc\u00eb t\u00eb \u201cRrug\u00ebs\u201d, lib\u00ebr q\u00eb rr\u00ebfen udh\u00ebtimin pasapokaliptik t\u00eb nj\u00eb babai dhe t\u00eb nj\u00eb biri.<\/p>\n<p>\u201cCormac b\u00ebn p\u00ebrshtypje\u201d, ka rr\u00ebfyer p\u00ebr \u201cNewsweek\u201d fizikani Luis Bettencourt, q\u00eb bashk\u00ebpunon me Geoffrey West n\u00eb punimin q\u00eb studion qytetet si sisteme fizike subjekte ndaj t\u00eb nj\u00ebjtave ligje t\u00eb shkall\u00ebs t\u00eb sistemeve t\u00eb tjera natyrore si qeliza, ekosisteme dhe organizma. \u201cB\u00ebn vet\u00ebm pyetje v\u00ebrtet t\u00eb mira\u201d. Ka punuar p\u00ebr 20 vjet me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn makin\u00eb shkrimi Olivetti Lettera 32, m\u00eb pas e p\u00ebrfunduar n\u00eb ankand p\u00ebr 254000 dollar\u00eb. Vesh zakonisht \u00e7izmet teksane dhe me xhinse. P\u00ebrtej frekuentimit t\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebve t\u00eb Santa Fe Institute dhe ka zhvilluar nj\u00eb kameratiz\u00ebm me Tommy Lee Jones, aktorin q\u00eb ka recituar n\u00eb p\u00ebrshtatjen kinematografike t\u00eb \u201cNuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb vend p\u00ebr pleq\u201d, midis miqve McCarthy num\u00ebron v\u00ebllain e tij Dennis, nj\u00eb avokat me nj\u00eb doktoratur\u00eb n\u00eb Biologji. Miku i tij i v\u00ebrtet\u00eb. Kureshtar\u00ebve fatmir\u00eb u ndodhte shpesh ta takonin n\u00eb librarin\u00eb Barnes &amp; Noble t\u00eb El Paso, p\u00ebr dark\u00eb n\u00eb restorantin e tij t\u00eb preferuar, Luby\u2019s, me libra n\u00ebn sqetull. \u201cNuk flet me gazetar\u00ebt\u201d, thot\u00eb Paul Bogaards, botuesi i tij i New York. \u201c\u00cbsht\u00eb krejt\u00ebsisht jasht\u00eb sistemit letrar. Jeta e tij \u00ebsht\u00eb e privuar nga ngjarjet, nuk do t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb celebritet\u201d. \u201cVanity Fair\u201d McCarthy i tha se \u201cnj\u00eb shkrimtar q\u00eb nuk konfrontohet me vdekjen nuk \u00ebsht\u00eb shkrimtar\u201d.<\/p>\n<p>Dhe mund t\u00eb thuhet se ai nuk shkruan p\u00ebr gj\u00eb tjet\u00ebr. E urren progresizmin. \u201cMendoj se nocioni q\u00eb specia njer\u00ebzore mund t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsohet n\u00eb nj\u00eb far\u00eb m\u00ebnyre, se t\u00eb gjith\u00eb mund t\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb harmoni, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ide shum\u00eb e rrezikshme. Njer\u00ebz q\u00eb jan\u00eb prishur nga kjo ide jan\u00eb edhe ata q\u00eb do t\u00eb shesin shpirt\u00ebrat e tyre, lirin\u00eb\u201d.<\/p>\n<p>(nga <em>Il Foglio<\/em>)<\/p>\n<p><strong>P\u00ebrgatiti<\/strong><\/p>\n<p><strong>ARMIN TIRANA<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nuk \u00ebsht\u00eb social, nuk \u00ebsht\u00eb woke dhe nuk shkon p\u00ebr kokteje. Pas 10 vitesh heshtjeje kthehet Cormac McCarthy, shkrimtari i madh metafizik. 5 vite m\u00eb par\u00eb b\u00ebri xhiron lajmi se kishte vdekur dhe Penguin Random House vrapoi q\u00eb t\u2019i hesht\u00ebte z\u00ebrat e p\u00ebrhapura. Nga ana tjet\u00ebr, ishte nj\u00eb z\u00eb i besuesh\u00ebm. Prej vitesh p\u00ebr t\u00eb &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":14144,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[42],"tags":[],"class_list":["post-14143","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-kulture"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14143","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14143"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14143\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14144"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14143"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14143"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14143"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}