{"id":142725,"date":"2026-05-12T16:31:30","date_gmt":"2026-05-12T16:31:30","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=142725"},"modified":"2026-05-12T16:31:30","modified_gmt":"2026-05-12T16:31:30","slug":"rritje-pa-mireqenie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2026\/05\/12\/rritje-pa-mireqenie\/","title":{"rendered":"\u201cRritje\u201d pa mir\u00ebqenie"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb let\u00ebr, Shqip\u00ebria duket m\u00eb e pasur se kurr\u00eb. T\u00eb ardhurat p\u00ebr frym\u00eb jan\u00eb rritur me ritme t\u00eb shpejta, vendi ka l\u00ebn\u00eb pas disa fqinj\u00eb t\u00eb rajonit dhe tabelat nd\u00ebrkomb\u00ebtare japin pamjen e nj\u00eb ekonomie q\u00eb po lul\u00ebzon.<\/p>\n<p>Por jasht\u00eb tabelave, realiteti \u00ebsht\u00eb m\u00eb i ashp\u00ebr: qytetar\u00ebt po p\u00ebrballen me kosto gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00eb larta jetese, strehim t\u00eb pap\u00ebrballuesh\u00ebm dhe nj\u00eb rrezik varf\u00ebrie q\u00eb mbetet nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb lart\u00ebt n\u00eb Europ\u00eb.<\/p>\n<p>Nj\u00eb analiz\u00eb e fundit e platform\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare HelloSafe p\u00ebr vendet m\u00eb t\u00eb pasura n\u00eb vitin 2026 tregoi edhe nj\u00eb her\u00eb se renditjet ekonomike mund t\u00eb jen\u00eb mashtruese kur lexohen t\u00eb shk\u00ebputura nga jeta e p\u00ebrditshme. T\u00eb ardhurat p\u00ebr frym\u00eb tregojn\u00eb sa prodhon mesatarisht nj\u00eb ekonomi, por jo sa mir\u00eb jetojn\u00eb realisht qytetar\u00ebt e saj. P\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb, kjo ndarje mes statistik\u00ebs dhe mir\u00ebqenies \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb gjithnj\u00eb e m\u00eb e dukshme.<\/p>\n<p>Ne jemi nj\u00eb rast interesant, por edhe paradoksal. N\u00eb dy dekadat e fundit, vendi ka sh\u00ebnuar rritje t\u00eb shpejt\u00eb t\u00eb t\u00eb ardhurave p\u00ebr frym\u00eb. Sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb FMN-s\u00eb, n\u00eb vitin 2000, t\u00eb ardhurat p\u00ebr frym\u00eb ishin vet\u00ebm 1,129 dollar\u00eb, m\u00eb t\u00eb ul\u00ebtat n\u00eb rajonin e Ballkanit Per\u00ebndimor.<\/p>\n<p>Edhe Kosova, nj\u00eb ekonomi shum\u00eb m\u00eb e brisht\u00eb n\u00eb at\u00eb koh\u00eb, e kishte k\u00ebt\u00eb tregues n\u00eb 1,506 dollar\u00eb, nd\u00ebrsa Maqedonia e Veriut kryesonte me 1,878 dollar\u00eb.<\/p>\n<p>Q\u00eb nga ajo koh\u00eb, Shqip\u00ebria ka arritur t\u00eb ruaj\u00eb nj\u00eb trajektore rritjeje t\u00eb q\u00ebndrueshme, duke treguar elasticitet t\u00eb fort\u00eb n\u00eb p\u00ebrballimin e krizave. N\u00eb vitin 2026, t\u00eb ardhurat p\u00ebr frym\u00eb kan\u00eb arritur n\u00eb rreth 12.5 mij\u00eb dollar\u00eb, duke e renditur Shqip\u00ebrin\u00eb n\u00eb vendin e tret\u00eb n\u00eb rajon, pas Serbis\u00eb dhe Malit t\u00eb Zi.<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria ka l\u00ebn\u00eb pas jo vet\u00ebm Kosov\u00ebn, por s\u00eb fundmi edhe Bosnj\u00ebn dhe Maqedonin\u00eb e Veriut. Nj\u00eb \u201cndihm\u00eb\u201d t\u00eb madhe ka dh\u00ebn\u00eb dhe reduktimi i popullsis\u00eb, q\u00eb automatikisht rrit t\u00eb ardhurat mesatare p\u00ebr frym\u00eb p\u00ebr ata q\u00eb kan\u00eb mbetur n\u00eb vend.<\/p>\n<p>Por pyetja thelb\u00ebsore mbetet: sa p\u00ebrkthehet kjo rritje n\u00eb mir\u00ebqenie p\u00ebr qytetar\u00ebt?<\/p>\n<p>Treguesit q\u00eb matin m\u00eb drejtp\u00ebrdrejt k\u00ebt\u00eb dimension japin nj\u00eb p\u00ebrgjigje shum\u00eb m\u00eb pak optimiste. Shqip\u00ebria vijon t\u00eb ket\u00eb nivelin m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb rrezikut p\u00ebr varf\u00ebri dhe p\u00ebrjashtim social n\u00eb Europ\u00eb, nj\u00eb tregues q\u00eb v\u00eb n\u00eb dyshim lidhjen mes rritjes ekonomike dhe p\u00ebrmir\u00ebsimit t\u00eb kushteve t\u00eb jetes\u00ebs p\u00ebr shumic\u00ebn e popullsis\u00eb.<\/p>\n<p>Sipas Eurostat, n\u00eb Shqip\u00ebri, 44.5% e familjeve me f\u00ebmij\u00eb dhe 37% e familjeve q\u00eb nuk kan\u00eb f\u00ebmij\u00eb, konsiderohen n\u00eb rrezik varf\u00ebrie ose p\u00ebrjashtim social, dy her\u00eb m\u00eb e lart\u00eb se mesatarja europiane dhe rekord n\u00eb rajon, sidomos p\u00ebr familjet q\u00eb kan\u00eb f\u00ebmij\u00eb n\u00eb ngarkim.<\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat nga nj\u00eb raport i fundit i Komisionit Europian p\u00ebr anketimin mbi kushtet e pun\u00ebs dhe pun\u00ebn e q\u00ebndrueshme, q\u00eb realizohet nj\u00eb her\u00eb n\u00eb pes\u00eb vjet dhe u publikua n\u00eb prill, gjet\u00ebn se 39% e punonj\u00ebsve shqiptar\u00eb kan\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsi, ose shum\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb mbyllur muajin, nga 8% q\u00eb \u00ebsht\u00eb mesatarja europiane.<\/p>\n<p>Kjo p\u00ebrqindje \u00ebsht\u00eb m\u00eb e larta n\u00eb Europ\u00eb dhe ka shum\u00eb diferenc\u00eb me shtetet e tjera. Vendi i dyt\u00eb pas nesh \u00ebsht\u00eb Greqia, ku 21% e t\u00eb anketuarve pohojn\u00eb se nuk e shtyjn\u00eb dot fundin e muajit.<\/p>\n<p>Nuk ka dyshim q\u00eb vendi po p\u00ebrjeton nj\u00eb transformim: kudo po nd\u00ebrtohet, me luksin q\u00eb po pushton kryeqytetin dhe bregdetin, teksa po b\u00ebhet gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00ebrheq\u00ebs p\u00ebr t\u00eb huajt, por gjithnj\u00eb e m\u00eb i pap\u00ebrballuesh\u00ebm p\u00ebr vendasit. \u00c7mimet e apartamenteve dhe qirave jan\u00eb rritur ndjesh\u00ebm, duke e b\u00ebr\u00eb strehimin nj\u00eb nga sfidat kryesore p\u00ebr familjet shqiptare.<\/p>\n<p>Tregu i pasurive t\u00eb paluajtshme po drejtohet gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb nga k\u00ebrkesa e jashtme dhe nga t\u00eb ashtuquajturat investime (p\u00ebrdorimi i parave informale) q\u00eb nuk lidhen drejtp\u00ebrdrejt me nevojat reale t\u00eb popullsis\u00eb vendase.<\/p>\n<p>Qytetet po modernizohen n\u00eb fasad\u00eb, por po b\u00ebhen m\u00eb pak t\u00eb jetueshme p\u00ebr banor\u00ebt e tyre. Zhvillimi urban, n\u00eb vend q\u00eb t\u00eb krijoj\u00eb m\u00eb shum\u00eb mund\u00ebsi p\u00ebr vendasit, po i shtyn ata drejt periferis\u00eb, drejt kompromisit t\u00eb vazhduesh\u00ebm, ose drejt largimit.<\/p>\n<p>Q\u00eb rritja ekonomike nuk po sjell shp\u00ebrndarje t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb mir\u00ebqenies k\u00ebt\u00eb e tregon dhe vijimi i fenomenit t\u00eb emigracionit, sidomos i t\u00eb rinjve.<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria mbetet nd\u00ebr vendet m\u00eb t\u00eb rrezikuara n\u00eb Europ\u00eb nga largimi i popullsis\u00eb, ve\u00e7an\u00ebrisht i t\u00eb rinjve dhe i moshave riprodhuese, sipas nj\u00eb raporti t\u00eb fundit nga IOM. Ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tregues i qart\u00eb se, pavar\u00ebsisht rritjes s\u00eb t\u00eb ardhurave, vendi nuk po arrin t\u00eb krijoj\u00eb nj\u00eb mjedis t\u00eb jetuesh\u00ebm dhe t\u00ebrheq\u00ebs p\u00ebr brezat e rinj.<\/p>\n<p>N\u00eb thelb, kemi nj\u00eb ekonomi q\u00eb rritet, por nj\u00eb shoq\u00ebri q\u00eb nuk ndien p\u00ebrfitimet e k\u00ebsaj rritjeje. Nj\u00eb pjes\u00eb e madhe e k\u00ebsaj rritjeje mb\u00ebshtetet n\u00eb sektor\u00eb si nd\u00ebrtimi dhe turizmi, t\u00eb cil\u00ebt, megjith\u00ebse gjenerojn\u00eb aktivitet ekonomik, nuk krijojn\u00eb domosdoshm\u00ebrisht vler\u00eb t\u00eb q\u00ebndrueshme dhe t\u00eb shp\u00ebrndar\u00eb gjer\u00ebsisht.<\/p>\n<p>Rritja e pagave, n\u00eb shum\u00eb raste, nuk shoq\u00ebrohet me rritje t\u00eb produktivitetit, nd\u00ebrsa turizmi shpesh financohet p\u00ebrmes importeve, duke kufizuar efektin neto n\u00eb ekonomi.<\/p>\n<p>Ironia \u00ebsht\u00eb e dukshme: nd\u00ebrsa qytetet shqiptare dhe tashm\u00eb edhe bregdeti po mbushet me kulla t\u00eb reja dhe me turist\u00eb q\u00eb vijn\u00eb e ikin, ato po zveniten dal\u00ebngadal\u00eb nga brenda. Rritja ekonomike, e matur n\u00eb shifra, nuk po arrin t\u00eb mbush\u00eb boshll\u00ebkun q\u00eb l\u00eb pas largimi i njer\u00ebzve dhe r\u00ebnia e cil\u00ebsis\u00eb s\u00eb jetes\u00ebs.<\/p>\n<p>Dhe n\u00eb fund, as kullat dhe as turist\u00ebt nuk mund t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsojn\u00eb at\u00eb q\u00eb mungon m\u00eb shum\u00eb: nj\u00eb ekonomi q\u00eb krijon mir\u00ebqenie reale p\u00ebr qytetar\u00ebt e saj.\/ Monitor<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb let\u00ebr, Shqip\u00ebria duket m\u00eb e pasur se kurr\u00eb. T\u00eb ardhurat p\u00ebr frym\u00eb jan\u00eb rritur me ritme t\u00eb shpejta, vendi ka l\u00ebn\u00eb pas disa fqinj\u00eb t\u00eb rajonit dhe tabelat nd\u00ebrkomb\u00ebtare japin pamjen e nj\u00eb ekonomie q\u00eb po lul\u00ebzon. Por jasht\u00eb tabelave, realiteti \u00ebsht\u00eb m\u00eb i ashp\u00ebr: qytetar\u00ebt po p\u00ebrballen me kosto gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00eb &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":142726,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-142725","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-politike"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/142725","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=142725"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/142725\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":142727,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/142725\/revisions\/142727"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/142726"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=142725"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=142725"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=142725"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}