{"id":159798,"date":"2026-11-04T21:45:44","date_gmt":"2026-11-04T21:45:44","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=159798"},"modified":"2026-11-04T21:45:44","modified_gmt":"2026-11-04T21:45:44","slug":"shtetet-e-bashkuara-i-deshmuan-botes-se-jane-nje-shkolle-demokracie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2026\/11\/04\/shtetet-e-bashkuara-i-deshmuan-botes-se-jane-nje-shkolle-demokracie\/","title":{"rendered":"Shtetet e Bashkuara i d\u00ebshmuan bot\u00ebs se jan\u00eb nj\u00eb shkoll\u00eb demokracie"},"content":{"rendered":"<p>Demokrat\u00ebt fituan kontrollin e t\u00eb dyja dhomave t\u00eb Kongresit amerikan n\u00eb zgjedhjet e 3 n\u00ebntorit, duke sh\u00ebnuar fitore edhe n\u00eb bastione tradicionale republikane dhe duke i dh\u00ebn\u00eb nj\u00eb goditje t\u00eb r\u00ebnd\u00eb politike presidentit Donald Trump.<\/p>\n<p>Rezultatet tregojn\u00eb nj\u00eb ndryshim t\u00eb madh n\u00eb raportin e forcave n\u00eb Uashington, ku republikan\u00ebt deri m\u00eb tani kontrollonin si Senatin, ashtu edhe Dhom\u00ebn e P\u00ebrfaq\u00ebsuesve.<\/p>\n<p>Fitorja e demokrat\u00ebve vjen n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb pak\u00ebnaq\u00ebsish t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb amerikan\u00ebve me gjendjen ekonomike, rritjen e kostos s\u00eb jetes\u00ebs dhe luft\u00ebn kund\u00ebr Iranit, t\u00eb nisur nga administrata Trump n\u00eb shkurt.<\/p>\n<p>Rritja e \u00e7mimeve t\u00eb karburanteve pas shp\u00ebrthimit t\u00eb luft\u00ebs e ka shtuar presionin mbi familjet amerikane, nd\u00ebrsa sondazhet kan\u00eb treguar se shum\u00eb votues e konsiderojn\u00eb administrat\u00ebn p\u00ebrgjegj\u00ebse p\u00ebr v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb ekonomike.<\/p>\n<p>Demokrat\u00ebt kan\u00eb arritur t\u00eb fitojn\u00eb vende n\u00eb Senat edhe n\u00eb shtete q\u00eb tradicionalisht votojn\u00eb p\u00ebr republikan\u00ebt, p\u00ebrfshir\u00eb: Teksasin, Kansasin, Ajov\u00ebn, Ohajon dhe Karolin\u00ebn e Jugut.<\/p>\n<p>N\u00eb Kansas, pastori Adam Hamilton u b\u00eb demokrati i par\u00eb q\u00eb fiton nj\u00eb vend n\u00eb Senat, pas m\u00eb shum\u00eb se n\u00ebnt\u00eb dekadash.<\/p>\n<p>N\u00eb Ohajo, demokrati Sherrod Brown fitoi vendin q\u00eb m\u00eb par\u00eb e mbante n\u00ebnpresidenti JD Vance, nd\u00ebrsa n\u00eb Teksas, James Talarico mposhti prokurorin e p\u00ebrgjithsh\u00ebm republikan, Ken Paxton.<\/p>\n<p>T\u00eb dyja shtetet kishin mb\u00ebshtetur bindsh\u00ebm Trumpin n\u00eb zgjedhjet presidenciale t\u00eb vitit 2024.<\/p>\n<p>Nj\u00eb tjet\u00ebr fitore e r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr demokrat\u00ebt u sh\u00ebnua n\u00eb Karolin\u00ebn e Jugut, ku pediatrja Annie Andrews mposhti senatoren republikane, Darline Graham.<\/p>\n<p>Graham ishte em\u00ebruar n\u00eb Senat pas vdekjes s\u00eb v\u00ebllait t\u00eb saj, senatorit Lindsey Graham, dhe kishte mb\u00ebshtetjen e drejtp\u00ebrdrejt\u00eb t\u00eb Trumpit.<\/p>\n<p>Presidenti amerikan kishte zhvilluar nj\u00eb fushat\u00eb intensive p\u00ebr kandidat\u00ebt republikan\u00eb n\u00eb jav\u00ebt e fundit para zgjedhjeve, duke marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb m\u00eb shum\u00eb se 24 tubime.<\/p>\n<p>Ai u kishte k\u00ebrkuar mb\u00ebshtet\u00ebsve t\u00eb votonin sikur edhe vet\u00eb t\u00eb ishte n\u00eb gar\u00eb, me synimin p\u00ebr t\u00eb mobilizuar elektoratin republikan.<\/p>\n<p>Por, nd\u00ebrsa rezultatet tregonin humbjen e shumic\u00ebs republikane n\u00eb Kongres, Trump k\u00ebmb\u00ebnguli se rezultati do t\u00eb kishte qen\u00eb ndryshe n\u00ebse emri i tij do t\u00eb ishte n\u00eb flet\u00ebvotim.<\/p>\n<p>\u201cUn\u00eb nuk isha n\u00eb flet\u00ebvotim dhe, po t\u00eb isha, do t\u00eb kishim fituar me ep\u00ebrsi d\u00ebrrmuese\u201d, shkroi ai n\u00eb rrjetet sociale.<\/p>\n<p>Demokrat\u00ebt fituan edhe nj\u00eb num\u00ebr vendesh n\u00eb Dhom\u00ebn e P\u00ebrfaq\u00ebsuesve q\u00eb m\u00eb par\u00eb kontrolloheshin nga republikan\u00ebt, p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb Kentaki, Nju Xh\u00ebrsi dhe Karolin\u00ebn e Veriut.<\/p>\n<p>Suksesi i tyre \u00ebsht\u00eb shtrir\u00eb edhe n\u00eb zgjedhjet p\u00ebr guvernator\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb Teksas, demokratja Gina Hinojosa mposhti guvernatorin republikan, Greg Abbott, nd\u00ebrsa demokrat\u00ebt fituan edhe n\u00eb Ajova dhe Ohajo.<\/p>\n<h2 class=\"wsw__h2\"><strong>\u00c7far\u00eb n\u00ebnkupton rezultati p\u00ebr Trumpin?<\/strong><\/h2>\n<p>Marrja e kontrollit t\u00eb t\u00eb dyja dhomave t\u00eb Kongresit u jep demokrat\u00ebve mund\u00ebsi t\u00eb bllokojn\u00eb nisma ligjore t\u00eb presidentit Donald Trump, t\u00eb nisin hetime ndaj administrat\u00ebs s\u00eb tij dhe t\u00eb ushtrojn\u00eb mbik\u00ebqyrje m\u00eb t\u00eb madhe gjat\u00eb dy vjet\u00ebve t\u00eb mbetur t\u00eb mandatit.<\/p>\n<p>Sipas nj\u00eb <a class=\"wsw__a\" href=\"https:\/\/www.brookings.edu\/articles\/the-midterm-effect-what-the-2026-election-could-mean-for-public-policy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>analize <\/strong><\/a>t\u00eb institutit amerikan Brookings, nj\u00eb nga pasojat m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme lidhet me em\u00ebrimet presidenciale, t\u00eb cilat k\u00ebrkojn\u00eb miratimin e Senatit.<\/p>\n<p>Kjo p\u00ebrfshin an\u00ebtar\u00ebt e kabinetit, zyrtar\u00ebt e lart\u00eb dhe gjyqtar\u00ebt federal\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb ata t\u00eb Gjykat\u00ebs Supreme.<\/p>\n<p>Me demokrat\u00ebt n\u00eb shumic\u00eb, Trump mund ta ket\u00eb m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb em\u00ebroj\u00eb kandidat\u00ebt e tij, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb sistemin gjyq\u00ebsor, ku gjyqtar\u00ebt em\u00ebrohen p\u00ebr gjith\u00eb jet\u00ebn.<\/p>\n<p>Nj\u00eb tjet\u00ebr instrument i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm \u00ebsht\u00eb kontrolli mbi shpenzimet federale.<\/p>\n<p>Kongresi miraton fondet p\u00ebr funksionimin e qeveris\u00eb dhe programet publike, duke u dh\u00ebn\u00eb demokrat\u00ebve mund\u00ebsi t\u00eb ndikojn\u00eb n\u00eb prioritetet buxhetore t\u00eb administrat\u00ebs.<\/p>\n<p>Mospajtimet mund t\u00eb \u00e7ojn\u00eb edhe n\u00eb bllokimin e financimit t\u00eb institucioneve federale, n\u00ebse pal\u00ebt nuk arrijn\u00eb marr\u00ebveshje.<\/p>\n<p>Demokrat\u00ebt mund t\u00eb ushtrojn\u00eb presion edhe mbi politik\u00ebn e jashtme, p\u00ebrfshir\u00eb luft\u00ebn kund\u00ebr Iranit, p\u00ebrmes hetimeve parlamentare dhe kontrollit mbi financimin e operacioneve ushtarake.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, Trump ruan kompetencat ekzekutive dhe t\u00eb drejt\u00ebn e vetos ndaj ligjeve.<\/p>\n<p>P\u00ebr ta rr\u00ebzuar veton nevojiten dy t\u00eb tretat e votave n\u00eb secil\u00ebn dhom\u00eb t\u00eb Kongresit.<\/p>\n<p>Kontrolli i Kongresit sjell edhe p\u00ebrgjegj\u00ebsi p\u00ebr demokrat\u00ebt, nga t\u00eb cil\u00ebt votuesit do t\u00eb presin p\u00ebrgjigje ndaj shqet\u00ebsimeve ekonomike, nd\u00ebr t\u00eb tjera.<\/p>\n<p>Kjo mund t&#8217;i b\u00ebj\u00eb dy vjet\u00ebt e fundit t\u00eb mandatit t\u00eb Trumpit nj\u00eb periudh\u00eb p\u00ebrplasjesh politike, por edhe kompromisesh t\u00eb domosdoshme p\u00ebr miratimin e buxhetit dhe financimin e qeveris\u00eb federale.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Demokrat\u00ebt fituan kontrollin e t\u00eb dyja dhomave t\u00eb Kongresit amerikan n\u00eb zgjedhjet e 3 n\u00ebntorit, duke sh\u00ebnuar fitore edhe n\u00eb bastione tradicionale republikane dhe duke i dh\u00ebn\u00eb nj\u00eb goditje t\u00eb r\u00ebnd\u00eb politike presidentit Donald Trump. Rezultatet tregojn\u00eb nj\u00eb ndryshim t\u00eb madh n\u00eb raportin e forcave n\u00eb Uashington, ku republikan\u00ebt deri m\u00eb tani kontrollonin si Senatin, &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":159799,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[38],"tags":[],"class_list":["post-159798","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-bota"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/159798","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=159798"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/159798\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":159800,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/159798\/revisions\/159800"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/159799"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=159798"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=159798"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=159798"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}