{"id":47692,"date":"2023-06-05T08:11:20","date_gmt":"2023-06-05T08:11:20","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=47692"},"modified":"2023-06-05T08:11:20","modified_gmt":"2023-06-05T08:11:20","slug":"vucic-rama-si-dy-pika-uji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2023\/06\/05\/vucic-rama-si-dy-pika-uji\/","title":{"rendered":"Vu\u00e7i\u00e7 &#8211; Rama si dy pika uji"},"content":{"rendered":"<p>Pun\u00ebtor\u00ebt nga jasht\u00eb jan\u00eb shum\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr Gjermanin\u00eb, por ata l\u00ebn\u00eb nj\u00eb boshll\u00ebk t\u00eb madh n\u00eb vendet e tyre, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe vendet e Ballkanit Per\u00ebndimor.<\/p>\n<p>Me ftes\u00eb t\u00eb organizat\u00ebs humanitare Renovabis, Jelena Miqoviq, drejtuese e Qendr\u00ebs s\u00eb K\u00ebshillimit p\u00ebr t\u00eb Kthyerit n\u00eb Caritas Serbia n\u00eb Beograd, foli n\u00eb W\u00fcrzburg p\u00ebr aspektet negative t\u00eb migrimit p\u00ebr motive pun\u00ebsimi si pjes\u00eb e fushat\u00ebs &#8220;Mungojn\u00eb. Gjithmon\u00eb. Diku. Migrimi p\u00ebr motive pun\u00ebsimi nga Evropa Lindore\u201d &#8211; njofton portali i Dioqez\u00ebs s\u00eb W\u00fcrzburgut.<\/p>\n<p>&#8220;\u00c7do vit Serbia humbet nj\u00eb qytet t\u00eb mes\u00ebm\u201d, k\u00ebshtu e p\u00ebrshkruan gjendjen n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb drastike Miqoviq. Vet\u00ebm n\u00eb dhjet\u00eb vitet e fundit, nga Serbia kan\u00eb emigruar rreth 350.000 njer\u00ebz. &#8220;Sipas nj\u00eb sondazhi, 80 p\u00ebr qind e t\u00eb rinjve duan t\u00eb emigrojn\u00eb.&#8221;<\/p>\n<p><strong>Pamje nga nj\u00eb fabrik\u00eb tekstili, Fotografi: Jelena Djukic Pejic\/DW<\/strong><\/p>\n<p>Specialist\u00eb t\u00eb till\u00eb si mjek\u00eb dhe infermier\u00eb, si dhe inxhinier\u00eb dhe specialist\u00eb t\u00eb IT-s\u00eb, jan\u00eb n\u00eb k\u00ebrkim t\u00eb nj\u00eb t\u00eb ardhme m\u00eb t\u00eb mir\u00eb jasht\u00eb vendit. Edhe tani ka munges\u00eb mjek\u00ebsh dhe zejtar\u00ebsh n\u00eb Serbi.<\/p>\n<p>Grat\u00eb e kan\u00eb m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb<\/p>\n<p>Situata \u00ebsht\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht problematike p\u00ebr grat\u00eb, t\u00eb cilat shpesh punojn\u00eb jasht\u00eb vendit si kujdestare ose n\u00eb sektorin e sh\u00ebrbimeve, thot\u00eb Miqoviq dhe shton: &#8220;Ato punojn\u00eb tre muaj dhe m\u00eb pas deportohen&#8221;. Abuzimi financiar e madje edhe seksual \u00ebsht\u00eb i zakonsh\u00ebm.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa n\u00eb vendlindjen e tyre konsiderohen si n\u00ebna t\u00eb k\u00ebqija, kurse f\u00ebmij\u00ebt i quajn\u00eb &#8220;Eurojetim\u00eb\u201d.<\/p>\n<p>Migrimi p\u00ebr motive pun\u00ebsimi \u00ebsht\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht i duksh\u00ebm n\u00eb zonat rurale, thot\u00eb Aleksandar Siter nga zyra e Weltkirche n\u00eb Dioqez\u00ebn e W\u00fcrzburgut. Sidomos n\u00eb zonat rurale nuk ka m\u00eb t\u00eb af\u00ebrm q\u00eb t\u00eb kujdesen p\u00ebr t\u00eb moshuarit, e nuk ka as kujdestar\u00eb profesionist\u00eb.<\/p>\n<p>Rom\u00ebt nga Kosova shkojn\u00eb p\u00ebrmes Gjermanis\u00eb n\u00eb Serbi<\/p>\n<p>Por migrimi nga Evropa Lindore krijon edhe nj\u00eb problem tjet\u00ebr. Rreth 85 p\u00ebr qind e t\u00eb kthyerve nga Gjermania i p\u00ebrkasin grupit etnik rom, thot\u00eb Miqoviq. Ata tentojn\u00eb t\u00eb hyjn\u00eb n\u00eb Gjermani nga Kosova dhe n\u00eb fund p\u00ebrfundojn\u00eb n\u00eb Serbi. &#8220;Ata nuk e shohin t\u00eb ardhmen e tyre n\u00eb Kosov\u00eb\u201d, thot\u00eb ajo.<\/p>\n<p>Q\u00eb nga themelimi i saj n\u00eb vitin 2017, qendra k\u00ebshilluese Caritas n\u00eb Beograd \u00ebsht\u00eb kujdesur p\u00ebr m\u00eb shum\u00eb se 1.400 familje rome. Sipas Jelena Miqoviq, shumica jetojn\u00eb n\u00eb vendbanime ilegale. Dy t\u00eb tretat nuk kan\u00eb asnj\u00eb kualifikim shkollor, rreth 90 p\u00ebr qind nuk kan\u00eb kurfar\u00eb p\u00ebrgatitje profesionale.<\/p>\n<p><strong>Njer\u00ebzit nuk shohin perspektiv\u00eb n\u00eb vendin e tyreFotografi: Matthias Balk\/dpa\/picture alliance<\/strong><\/p>\n<p>Kjo p\u00ebr shkak se n\u00eb koh\u00ebn kur ato familje po p\u00ebrpiqeshin pa sukses t\u00eb merrnin azil n\u00eb Gjermani, f\u00ebmij\u00ebt mungonin n\u00eb shkoll\u00eb me vite. &#8220;Shum\u00eb ishin n\u00eb mosh\u00ebn p\u00ebr trajnime profesionale kur u larguan nga Kosova. Por un\u00eb nuk shoh asnj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb tjet\u00ebr p\u00ebrve\u00e7 arsimit p\u00ebr t&#8217;i nxjerr\u00eb ata nga lagjet e varfra.\u201d<\/p>\n<p>\u201ePuna jote&#8221; dhe qendrat p\u00ebr p\u00ebrgatitje profesionale<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebt\u00eb q\u00ebllim, me mb\u00ebshtetjen e Renovabis, u nis projekti &#8220;Puna jote&#8221;, i cili mb\u00ebshtet t\u00eb rinjt\u00eb p\u00ebr t\u00eb gjetur nj\u00eb vend pune ose p\u00ebr t&#8217;u vet\u00ebpun\u00ebsuar. Miqoviq flet p\u00ebr dyqanin online t\u00eb nj\u00eb gruaje serbe nga Banja Luka (Bosnj\u00eb-Hercegovin\u00eb) q\u00eb ndihmon kompanit\u00eb t\u00eb zgjedhin punonj\u00ebsit. &#8220;Ne mb\u00ebshtet\u00ebm trajnimin dhe rikualifikimin, ngritjen e pun\u00ebtorive t\u00eb gom\u00ebs dhe salloneve t\u00eb bukuris\u00eb,&#8221; thot\u00eb Miqoviq.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, n\u00eb Maqedoni, p\u00ebr shembull, u formuan &#8220;qendra arsimore\u201d, dy prej t\u00eb cilave sponsorizohen nga &#8220;Renovabis\u201d. N\u00eb k\u00ebto qendra familjeve rome u ofrohen takime dhe kurse private, me q\u00ebllim krijimin e nj\u00eb perspektive m\u00eb t\u00eb mir\u00eb&#8230;<\/p>\n<p>Caritas me projektet e tij d\u00ebshiron t\u00eb krijoj\u00eb nj\u00eb perspektiv\u00eb p\u00ebr t\u00eb q\u00ebndruar n\u00eb Serbi. &#8220;Dua q\u00eb t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb q\u00ebndrojn\u00eb\u201d, thot\u00eb Miqoviq.<\/p>\n<p>&#8220;Njer\u00ebzit vijn\u00eb n\u00eb Gjermani sepse ne kemi nevoj\u00eb p\u00ebr ta. Por ne duhet t&#8217;u ofrojm\u00eb pun\u00eb me kushte njer\u00ebzore,&#8221; shpjegon Siter. &#8220;Apeli i Mynihut&#8221; i Renovabis mund t\u00eb ndihmoj\u00eb q\u00eb migrimi p\u00ebr motive pun\u00ebsimi t\u00eb jet\u00eb i drejt\u00eb.<\/p>\n<p>Nd\u00ebr t\u00eb tjera, k\u00ebrkon kompensim t\u00eb drejt\u00eb p\u00ebr vendet e origjin\u00ebs p\u00ebr shkak t\u00eb humbjes s\u00eb fuqis\u00eb pun\u00ebtore, pag\u00eb t\u00eb barabart\u00eb me punonj\u00ebsit vendas, si dhe zgjerimin e ofert\u00ebs s\u00eb k\u00ebshillimit p\u00ebr t\u00eb ardhurit, shkruhet edhe n\u00eb portalin e Dioqez\u00ebs s\u00eb W\u00fcrzburgut.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pun\u00ebtor\u00ebt nga jasht\u00eb jan\u00eb shum\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr Gjermanin\u00eb, por ata l\u00ebn\u00eb nj\u00eb boshll\u00ebk t\u00eb madh n\u00eb vendet e tyre, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe vendet e Ballkanit Per\u00ebndimor. Me ftes\u00eb t\u00eb organizat\u00ebs humanitare Renovabis, Jelena Miqoviq, drejtuese e Qendr\u00ebs s\u00eb K\u00ebshillimit p\u00ebr t\u00eb Kthyerit n\u00eb Caritas Serbia n\u00eb Beograd, foli n\u00eb W\u00fcrzburg p\u00ebr aspektet negative t\u00eb &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":47693,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[40],"tags":[],"class_list":["post-47692","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-aktualitet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47692","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=47692"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47692\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/47693"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=47692"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=47692"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=47692"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}