{"id":59467,"date":"2023-10-16T08:37:03","date_gmt":"2023-10-16T08:37:03","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=59467"},"modified":"2023-10-16T08:37:03","modified_gmt":"2023-10-16T08:37:03","slug":"kepucet-dhe-gazeta-lunita","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2023\/10\/16\/kepucet-dhe-gazeta-lunita\/","title":{"rendered":"K\u00ebpuc\u00ebt dhe gazeta \u201cL\u2019UNITA\u201d"},"content":{"rendered":"<p><strong>Nga Agim Xh. D\u00ebshnica<\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Tregim i jetuar<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Vjesht\u00eb e tret\u00eb.\u00a0 N\u00eb Gryk\u00ebn e Tujanit, e ngarkuar me re, shkrepnin vet\u00ebtimat e gj\u00ebmonte. Era shfrynte, k\u00ebpuste gjethet e verdha, i hidhte p\u00ebrtok\u00eb, pastaj i ngrinte lart, i shtillte rreth e qark e s\u00eb fundi i shtynte tej me vrull. Pas\u00a0rrufeve nisi shiu i holl\u00eb, befas shp\u00ebrtheu rrebeshi mbi pullaze e drur\u00eb, rrug\u00ebve, trotuareve e mureve, me pankartat e ushtarit t\u00eb sert\u00eb, me pushk\u00eb, bajonet\u00eb, me nj\u00eb sy e nj\u00eb vesh, me parull\u00ebn \u2018Vigjilenc\u00eb\u2019! Fortafol\u00ebsit si gryka ulluk\u00ebsh gri, t\u00eb kapur n\u00eb shtylla\u00a0e n\u00ebn streh\u00ebt e nd\u00ebrtesave zyrtare, kullonin uj\u00eb \u00e7urk dhe dridheshin si n\u00eb ethe nga z\u00ebrat e recituesve t\u00eb Radio Tiran\u00ebs, q\u00eb shqyhenin me poema, deri n\u00eb mbr\u00ebmje von\u00eb mask\u00ebn e revizionizmit modern, nd\u00ebrsa borgjezis\u00eb i kanoseshim me britm\u00ebn \u2018Sus\u2019! Z\u00ebrat e disa fortafol\u00ebsve n\u00eb qend\u00ebr jehonin, n\u00eb sheshe\u00a0e bulevarde. Nga p\u00ebrplasja e tyre n\u00eb disa zona nuk merrej vesh se \u00e7\u2018thuhej. Qytetar\u00ebt n\u00eb kafe, n\u00ebn streh\u00eb dyqanesh, apo t\u00eb lagur kok\u00eb e k\u00ebmb\u00eb n\u00eb ecje e sip\u00ebr dhe shum\u00eb t\u00eb tjer\u00eb n\u00eb sht\u00ebpi, d\u00ebgjonin t\u00eb habitur, se duhej t\u00eb punonin me nerva t\u00eb tendosur! Nerva? Pun\u00eb me nerva? T\u00eb punonin si t\u00eb xhindosur? T\u00eb qet\u00eb ndiheshin vet\u00ebm shurdh\u00ebt dhe ata q\u00eb s\u2019kishin radio n\u00eb sht\u00ebpi. Nd\u00ebrkaq n\u00eb sheshin \u2018Sk\u00ebnderbej\u2019, nga kapela ushtarake, supet e krah\u00ebt e shtatores n\u00eb bronx t\u00eb Stalinit, binin rr\u00ebke ujrash t\u00eb turbulluar.<\/p>\n<p>Agroni tek rrinte n\u00eb dritare e v\u00ebshtronte jasht\u00eb pyeste veten, se a mund t\u00eb shkohej n\u00ebp\u00ebr ato rrug\u00eb si lumenj, p\u00ebr t\u00eb bler\u00eb nj\u00eb pal\u00eb k\u00ebpuc\u00eb t\u00eb reja? Ato q\u00eb mbante n\u00eb k\u00ebmb\u00eb, pa u vjet\u00ebruar mir\u00eb, fusnin uj\u00eb sa, kur binte shi pandehte se ecte zbathur, pa le n\u00eb pellgjet gracka! As ngjitjet, as qepjet, as gozhd\u00ebt nuk b\u00ebn\u00eb derman. Ndaj, kur rrebeshi pushoi, u nis p\u00ebr te dyqani m\u00eb i madh i kryeqytetit, me emrin Magazina Popullore, shkurt MAPO, n\u00eb rrug\u00ebn e Dibr\u00ebs, ku shiteshin k\u00ebpuc\u00eb t\u00eb Fabrik\u00ebs s\u00eb K\u00ebpuc\u00ebve.<\/p>\n<p>MAPO, p\u00ebr nga madh\u00ebsia, ia kalonte dyqanit tjet\u00ebr shtet\u00ebror, t\u00eb cilin, sipas forc\u00ebs s\u00eb zakonit, sidomos grat\u00eb, vijonin ta quanin \u201cXingoni\u201d si n\u00eb vitet, kur pronar\u00ebt italian\u00eb botonin n\u00eb gazeta e revista reklam\u00ebn: \u201cZzingone veste tutta la Roma!\u201d. N\u00ebse, ndokush atje blinte kostum e pallto e nj\u00eb pal\u00eb k\u00ebpuc\u00eb, i dhuronin nj\u00eb kravat\u00eb, nj\u00eb \u00e7ad\u00ebr apo bastun. Pastaj me pakon e lidhur me fjongo e p\u00ebrcillnin gjer n\u00eb prag t\u00eb port\u00ebs me \u201ctante grazie e arivederla\u201d! N\u00eb MAPO pamja qe ndryshe. N\u00eb disa dit\u00eb t\u00eb \u00e7do jave, ajo mbetej me kopsa, kordele e basme kombinati me lajle e lule q\u00eb s\u2019i prekte kush me dor\u00eb. E k\u00ebshtu shit\u00ebset e kalonin koh\u00ebn e lir\u00eb me\u00a0histori familjesh me thirrje nga banaku n\u00eb banak. Por kur papritur dilnin mallra importi, pa asnj\u00eb reklam\u00eb, lajmi merrte dhen\u00eb. Aty p\u00ebr aty dyqani i madh mbushej p\u00ebrplot me burra e gra. E \u00e7\u2019t\u00eb shihje pastaj? Ca majtas e ca djathtas suleshin drejt banak\u00ebve, duke u shtyr\u00eb me duar, brryle e supe. Nj\u00eb dit\u00eb p\u00ebr pardesy, q\u00eb ua kishin ngjitur emrin \u2018F\u00ebsh-f\u00ebshe\u2019 t\u00eb holla, saq\u00eb, kur frynte veriu ua hiqte nga supet. \u2018F\u00ebsh-f\u00ebshet\u2019 shiteshin her\u00eb t\u00eb blerta, her\u00eb t\u00eb kaltra. Dhe pastaj shetitoret u ngjanin her\u00eb livadheve, her\u00eb\u00a0lumenjve. N\u00eb MAPO dilnin edhe k\u00ebpuc\u00eb \u00e7eke grash, ose radio hungareze \u2018Orion\u2019, q\u00eb kapnin vet\u00ebm Tiran\u00ebn, p\u00ebr habi dhe\u2026 Budapestin! Goj\u00ebt e liga p\u00ebshp\u00ebrisnin, se ua kishin rregulluar frekuencat vet\u00ebm p\u00ebr k\u00ebto dy radio-stacione. Por, disa teknik\u00eb t\u00eb shkath\u00ebt kundrejt nj\u00eb pagese, thuajse falas, shtonin llamp\u00ebn F-2. Dhe n\u00eb radion e vog\u00ebl ngjyr\u00eb g\u00ebshtenj\u00eb, n\u00eb trajt\u00eb kubi, d\u00ebgjoheshin qart\u00eb lajmet nga radiot e huaja n\u00eb disa gjuh\u00eb, si \u201cBurasi Ankara!\u201d- \u201cVi parla Roma!\u201d -\u201cJu flet Z\u00ebri i Amerik\u00ebs!\u201d -\u201cBum, bum! Ju flet Londra\u2026\u201d.<\/p>\n<p>MAPO qe edhe nj\u00eb vend i k\u00ebndsh\u00ebm edhe p\u00ebr takime e biseda n\u00eb k\u00ebmb\u00eb, si te Qafa e Pazarit n\u00eb Gjirokast\u00ebr. Sh\u00ebrbente p\u00ebr bukuri, edhe si streh\u00eb\u00a0e ngroht\u00eb p\u00ebr t\u2019u mbrojtur nga moti me shi, vet\u00ebtimat, bresh\u00ebri e th\u00ebllimi. N\u00ebp\u00ebr sall\u00eb endeshin edhe kureshtar\u00eb, pa nj\u00eb dysh n\u00eb xhep. T\u00eb gjitha k\u00ebto u hapnin pun\u00eb punonj\u00ebsve t\u00eb dyqanit t\u00eb madh, pasi mbyllnin portat p\u00ebr pastrimin e dyshemes\u00eb nga letrat, paketat e bishtat e cigareve, llumi i balt\u00ebs e p\u00ebr largimin e ujrave.<\/p>\n<p>Agroni hyri e shkoi n\u00eb banakun e k\u00ebpuc\u00ebve. Teksa pyeste shit\u00ebsen p\u00ebr numrat, mbante n\u00eb duar pas shpine, nj\u00eb gazet\u00eb, p\u00ebr ambalazh, sepse k\u00ebpuc\u00ebt shiteshin pa kuti. Ndjeu se dikush e preku leht\u00eb n\u00eb sup.\u00a0 U kthye t\u00eb shihte ndoshta ndonj\u00eb mik a shok, por u befasua, kur p\u00ebrp\u00ebrball\u00eb pa vetullziun e njohur t\u00eb trotuareve t\u00eb rrug\u00ebs s\u00eb Durr\u00ebsit e t\u00eb Dibr\u00ebs.<\/p>\n<p>Pa e p\u00ebrsh\u00ebndetur ai e pyeti:<\/p>\n<p>-Nga e ke gjetur ti k\u00ebt\u00eb gazet\u00eb?<\/p>\n<p>Djaloshi i hodhi nj\u00eb sy gazet\u00ebs. U trondit e u habit, kur lexoi titullin \u2018L\u2018Unita\u2019- La Gazzeta di Partito Comunista Italiano.<\/p>\n<p>\u00c7\u2019t\u2019i thoshte i z\u00ebn\u00eb ngusht\u00eb, kur i ra nd\u00ebr mend se ishim prishur keqas me partit\u00eb komuniste t\u00eb drejtuara nga Hrushovi apo Moska.<\/p>\n<p>Mblodhi buz\u00ebt e ngriti supet i shqet\u00ebsuar.<\/p>\n<p>-As vet\u00eb s\u2019e di!\u00a0 E kam marr\u00eb p\u00ebr t\u00eb mb\u00ebshtjell\u00eb ndonj\u00eb send\u2026 Do ta ket\u00eb gjetur n\u00ebna, mbase n\u00eb ndonj\u00eb autobus. \u2013 Ai u shqet\u00ebsua dhe m\u00eb, kur p\u00ebrmendi n\u00ebn\u00ebn, q\u00eb punonte n\u00eb PTT.<\/p>\n<p>Vetullziu p\u00ebr nj\u00eb imt\u00eb e pa n\u00eb sy e tha:<\/p>\n<p>-Kot t\u00eb pyeta- dhe u largua.<\/p>\n<p>Por, Agroni e vuri re tek u mb\u00ebshtet n\u00eb nj\u00eb banak, pak m\u00eb tej, me njerin sy drejt tij. Si mund t\u2018i fshihej atij v\u00ebzhgim dinak? E kapi edhe nj\u00eb si e qeshur e hidhur, kur mendoi se po i kanosej nj\u00eb rrezik i papritur, meq\u00eb ata lart na qenkan grindur me partit\u00eb, dikur motra. Po ai \u00e7\u2019hynte n\u00eb k\u00ebt\u00eb mes? Kush qe fajtor? Tani nga bler\u00ebs e ndiente veten si nj\u00eb i arratisur i \u00e7uditsh\u00ebm, q\u00eb k\u00ebrkon shtegun p\u00ebr t\u00eb dal\u00eb, jo matan\u00e8 kufirit, por\u2026 jasht\u00eb mureve t\u00eb dyqanit shtet\u00ebror.<\/p>\n<p>Ah! Sa zili u kishte atyre q\u00eb hynin e dilnin nga u vinte m\u00eb p\u00ebr mbar\u00eb. K\u00ebpuc\u00ebt i harroi. Gazet\u00ebn e flamosur e b\u00ebri shuk dhe e rrasi n\u00eb xhep. Ecte e ndalonte para banak\u00ebve e pyeste kot m\u00eb kot shit\u00ebset p\u00ebr fustanet, basmet, \u00e7orapet e grave, kopsat dhe kordelet. Shihte vitrinat e MAPO-s me dy porta, ku p\u00ebr nj\u00eb pardesy apo k\u00ebpuc\u00eb \u00e7eke, nga burrat e grat\u00eb thyeshin xhama e pasqyra. Ve\u00e7se ato pasqyra t\u00eb bekuara tani po e ndihmonin t\u00eb pikaste ndjek\u00ebsin q\u00eb s\u2018i ndahej. Tek sillej i m\u00ebrzitur veshi i kapi, edhe nj\u00eb k\u00ebng\u00eb dashurie burrash e k\u00ebnduar nga nj\u00eb artiste \u201cTe desha, t\u00eb desha, si i marr\u00eb\u2026\u201d.<\/p>\n<p>N\u00eb pasqyra, her\u00eb k\u00ebtu, her\u00eb atje, vinte re, se vetullziu i ishte qepur e s\u2019i ndahej, si zagar i heshtur. Por atij i b\u00ebhej se ai lehte eg\u00ebr \u201ct\u00eb kapa, t\u00eb kapa agjent i posht\u00ebr, s\u2019ke nga ia mban\u201d! Pra, ai po p\u00ebrpiqej t\u00eb zbulonte folez\u00ebn e tij,\u00a0port\u00ebn e numrin\u00a0 e sht\u00ebpin\u00eb! \u00c7\u2019drejtim do t\u00eb merrte \u2018agjenti\u2019? Nd\u00ebrkoh\u00eb djaloshi e hetonte ndjeksin nga \u00e7\u2019krah l\u00ebvizte p\u00ebrmes bler\u00ebsve. P\u00ebr nj\u00eb hop Agroni u shtir sikur po shkonte drejt port\u00ebs s\u00eb majt\u00eb. N\u00eb at\u00eb \u00e7ast pa, se \u2018vetullziu\u2019 mori djathtas, mesa kuptohej, p\u00ebr ta pritur jasht\u00eb e t\u00eb shihte se nga do t\u2019ia mbante, tat\u00ebpjet\u00eb rrug\u00ebs s\u00eb Dibr\u00ebs p\u00ebr n\u00eb Bulevard, a p\u00ebrpjet\u00eb p\u00ebr nga Spitali?<\/p>\n<p>At\u00ebher\u00eb Agroni mori djathtas dhe e ndoqi zagarin gjer af\u00ebr port\u00ebs. Atje ndaloi dhe e pa me kujdes. Kaleci n\u00eb m\u00ebdyshje, priste n\u00eb trotuar. Meq\u00eb s\u2018po e shihte \u2018agjentin\u2019 nd\u00ebrmjet njer\u00ebzve, q\u00eb hynin e dilnin, mendoi se i shp\u00ebtoi nga duart. Pasi hodhi syt\u00eb posht\u00eb e lart\u00eb, nxitoi tat\u00ebpjet\u00eb. Djaloshi l\u00ebvizi ngadal\u00eb e doli jasht\u00eb dyqanit. Vuri re se vetullziu kishte humbur n\u00eb turm\u00ebn miz\u00eb lisi n\u00eb Bulevard.<\/p>\n<p>Gjithsesi po e brente dyshimi nga \u00e7do e papritur. U hodh me ndrojtje n\u00eb trotuarin\u00a0p\u00ebrball\u00eb MAPO-s, kaloi para dyqanit Flora e u fut tutje labirintit me dyqane t\u00eb zdrukthtar\u00ebve, kova\u00e7\u00ebve e saldator\u00ebve. U soll rrotull kolonave t\u00eb kinemas\u00eb, dikur \u201cRex\u201d, m\u00eb pas \u201cNacional\u201d, s\u00eb fundi \u201c17 N\u00ebntori\u201d. Ndaloi n\u00eb sportelin e biletave e hodhi syt\u00eb posht\u00eb e lart\u00eb. P\u00ebr dreq nj\u00eb z\u00eb i njohur i thirri n\u00eb em\u00ebr. B\u00ebri sikur nuk d\u00ebgjoi gj\u00eb. Shpejtoi hapat dhe doli te Fusha e Druve, prapa Maternitetit. U kthye nga e majta, preu Bulevardin e hyri n\u00eb rrug\u00ebn Fortuzi me vila doktor\u00ebsh e profesor\u00ebsh e me shelgje n\u00eb dy krah\u00ebt. Atje eci m\u00eb qet\u00eb dhe ndaloi te \u00e7ezma e hekurt, ku nga e djathta zgjatej rruga e Burgut t\u00eb Vjet\u00ebr. Matan\u00eb rrug\u00ebs s\u00eb Durr\u00ebsit dukej n\u00eb muzg Ambasada Sovjetike, q\u00eb p\u00ebrgjohej dit\u00eb e nat\u00eb nga sh\u00ebrbimi sekret.<\/p>\n<p>Uli kok\u00ebn, sikur do t\u00eb pinte uj\u00eb n\u00eb \u00e7esm\u00eb, nd\u00ebrkoh\u00eb hodhi v\u00ebshtrimin drejt rrug\u00ebs, q\u00eb la pas. Ishte e shkret\u00eb\u2026<\/p>\n<p>N\u00eb sht\u00ebpi p\u00ebrball\u00eb \u00e7ezm\u00ebs e buz\u00eb rrug\u00ebs s\u00eb Burgut t\u00eb Vjet\u00ebr, i fshehur prapa perdeve v\u00ebshtroi m\u00eb kot. Qeshi me vetullziun e zem\u00ebruar diku n\u00eb Bulevard. Por befas nga fqinji burg, d\u00ebgjoi britm\u00ebn e rrept\u00eb t\u00eb roj\u00ebs \u2018Nda\u2019l\u201c. N\u00eb krahun tjet\u00ebr t\u00eb sht\u00ebpis\u00eb, n\u00eb hije, civil\u00ebt e Sigurimit t\u00eb Shtetit me shpatulla n\u00eb mur, v\u00ebzhgonin ambasad\u00ebn.<\/p>\n<p>Iu kujtuan filmat me spiunazh, ndjek\u00ebs, t\u00eb ndjekur, pranga, hetues, tortura, prokuror\u00eb e gjykat\u00ebs, pushkatime e burg. Pra, i kishte t\u00eb gjith\u00eb aty tok! Ve\u00e7se tani p\u00ebr disa muaj duhej t\u00eb b\u00ebnte kujdes, t\u00eb nisej e t\u00eb kthej nga puna vet\u00ebm n\u00eb\u00a0muzg, nd\u00ebrsa tek miqt\u00eb e vet t\u00eb shkonte e t\u00eb vinte m\u00eb rrall\u00eb n\u00eb mot me shi dhe er\u00eb, kur fortafol\u00ebsit njoftonin me zhurm\u00eb e buj\u00eb, se ishim \u00e7liruar nga terrori i pushtuesve t\u00eb huaj\u2026<\/p>\n<p>Shfreu i leht\u00ebsuar, por me nj\u00eb far\u00eb dridhme, se p\u00ebr pak do t\u00eb binte n\u00eb duart e policis\u00eb sekrete p\u00ebr shkak t\u00eb nj\u00eb gazete komuniste, p\u00ebr dreq, edhe revizioniste.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Agim Xh. D\u00ebshnica Tregim i jetuar Vjesht\u00eb e tret\u00eb.\u00a0 N\u00eb Gryk\u00ebn e Tujanit, e ngarkuar me re, shkrepnin vet\u00ebtimat e gj\u00ebmonte. Era shfrynte, k\u00ebpuste gjethet e verdha, i hidhte p\u00ebrtok\u00eb, pastaj i ngrinte lart, i shtillte rreth e qark e s\u00eb fundi i shtynte tej me vrull. Pas\u00a0rrufeve nisi shiu i holl\u00eb, befas shp\u00ebrtheu &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":4622,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[42],"tags":[],"class_list":["post-59467","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-kulture"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/59467","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=59467"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/59467\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4622"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=59467"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=59467"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=59467"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}