{"id":63998,"date":"2023-11-16T19:58:45","date_gmt":"2023-11-16T19:58:45","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=63998"},"modified":"2023-11-16T19:58:45","modified_gmt":"2023-11-16T19:58:45","slug":"shekulli-shqiptar-i-ballkanit-dhe-rithemelimi-i-pd-se","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2023\/11\/16\/shekulli-shqiptar-i-ballkanit-dhe-rithemelimi-i-pd-se\/","title":{"rendered":"Shekulli shqiptar i Ballkanit dhe Rithemelimi i PD-s\u00eb"},"content":{"rendered":"

Nga Akil KRAJA<\/strong><\/p>\n

Euro-spekticiz\u00ebm, komplot apo thjesht\u00eb korrupsion?<\/strong><\/p>\n

M\u00eb dt.2 dhjetor do t\u00eb zhvillohet Kuvendi Komb\u00ebtar i Partis\u00eb Demokratike. Nj\u00eb takim i cili zhvillohet n\u00eb nj\u00eb kontekst unik. Tet\u00eb komisione parlamentare refuzohen ne shkelje te plote te kushtetut\u00ebs; mbi 10 kontrata korruptive i kushtojn\u00eb buxhetit t\u00eb shtetit qindra milion\u00eb euro secila; nj\u00eb seri gjyqesh politike t\u00eb nj\u00ebpasnj\u00ebsh\u00ebm po zhvillohen si kurr\u00eb m\u00eb par\u00eb nj\u00ebherazi ndaj institucioneve opozitare e p\u00ebrfaq\u00ebsueseve t\u00eb saj. Pasoj\u00eb direkte e nj\u00eb presidencializimi autoritar t\u00eb Republik\u00ebs, kapja e shtetit \u00ebsht\u00eb totale. Abuzimet jan\u00eb kthyer n\u00eb nj\u00eb t\u00eb p\u00ebrditshme e cila mjerisht, pasqyrohet dhe n\u00eb nivel nd\u00ebrkomb\u00ebtar.<\/p>\n

McGonigal-it i ofrohen puse nafte. Blair-it kontrata familjare. Melonit porti i Sh\u00ebngjinit. M\u00eb her\u00ebt Aleksave u ofrohej Ballkani i hapur. Sot n\u00eb opinionin publik \u00ebsht\u00eb konsoliduar mendimi se pushteti i Edi Ram\u00ebs i korrupton nj\u00ebsoj t\u00eb gjith\u00eb, si brenda ashtu dhe jasht\u00eb vendit. Nj\u00eb konstatim q\u00eb fsheh n\u00eb fakt nj\u00eb euro-skepticiz\u00ebm t\u00eb kamufluar, dhe q\u00eb ushqehet nga teori komploti ksenofobe me z\u00ebvend\u00ebsim popullatash e vendimarrje okulte. Dhe si mos t\u2019u jap\u00ebsh t\u00eb drejt\u00eb. Rama prodhon material te bollsh\u00ebm per t\u00eb faktuar \u00e7do akuze t\u00eb till\u00eb ndaj tij.<\/p>\n

P\u00ebrball\u00eb nj\u00eb eksodi historik, propozon nj\u00eb pakt jo-transparent emigracioni me Italin\u00eb i cili ka ngritur shqet\u00ebsime n\u00eb Bruksel dhe t\u00eb dy krah\u00ebt e Adriatikut. Korruptimi kryeministror i nj\u00eb Drejtori t\u00eb FBI prodhoi nj\u00eb non-grata q\u00eb plasariti besimin e pakusht\u00ebzuar shqiptaro-amerikan. Deklaratat dhe p\u00ebrfshirja antagoniste n\u00eb pun\u00ebt e brendshme te Kosov\u00ebs, theu si asnj\u00ebher\u00eb bashk\u00ebpunimin me Prishtin\u00ebn. Marr\u00ebdh\u00ebniet e Shqip\u00ebris\u00eb me Greqin\u00eb jan\u00eb ngrir\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb nj\u00eb gjyqi aspak periferik.<\/p>\n

Kaq shume vatra skandalesh, lokale e nd\u00ebrkomb\u00ebtare. \u00c7far\u00eb po ndodh? Burimi i k\u00ebsaj krize komb\u00ebtare nuk mund t\u00eb jet\u00eb ve\u00e7se struktural. Pas masakr\u00ebs elektorale t\u00eb vitit 2021, OSBE i cil\u00ebson zgjedhjet lokale t\u00eb 14 majit si nj\u00eb d\u00ebshtim demokratik. Prej vitit 2013, progres raporti i BE-s\u00eb \u00ebsht\u00eb kthyer n\u00eb nj\u00eb regres raport t\u00eb p\u00ebrvitsh\u00ebm. Sipas FMN-s\u00eb, amnistia fiskale q\u00eb mund t\u00eb zyrtarizohet s\u00eb shpejti, \u00ebsht\u00eb vijim i nj\u00eb ekonomie t\u00eb kriminalizuar betoni. Z\u00ebvend\u00ebsimi i parlamentarizmit llogaridh\u00ebn\u00ebs, me nj\u00eb drejt\u00ebsi politike q\u00eb rr\u00ebmben vul\u00ebn e k\u00ebrc\u00ebnon p\u00ebrfaq\u00ebsuesit opozitar, duket si hapi i rradh\u00ebs n\u00eb tentativ\u00ebn autoritariste p\u00ebr t\u00eb kufizuar pluralizmin dhe lirit\u00eb politike.<\/p>\n

Albanofobi historike apo keq-qeverisje momentale?<\/strong><\/p>\n

Shqiptar\u00ebt po largohen, masivisht. Ata po vihen p\u00ebrball\u00eb skandalesh anti-komb\u00ebtare t\u00eb cil\u00ebt shkojn\u00eb p\u00ebrtej financimeve e interesave malinje ruse, tanim\u00eb t\u00eb v\u00ebrtetuara. Shqip\u00ebria n\u00eb rrezik \u00ebsht\u00eb nj\u00eb realitet politik, diplomatik, ekonomik, e demografik. K\u00ebtu buron thelbi p\u00ebrse opozita e mbledhur m\u00eb 2 dhjetor, gj\u00ebndet p\u00ebrball\u00eb nj\u00eb vendimarrjeje e cila tejkalon kufizimet e nj\u00eb kuvendi statutor. Shqip\u00ebria n\u00eb rrezik nuk \u00ebsht\u00eb thjesht\u00eb nj\u00eb slogan ashtu si\u00e7 nuk mund t\u00eb jet\u00eb as opozita n\u00eb aksion.<\/p>\n

N\u00eb nj\u00eb krah ofrohet nj\u00eb Shqip\u00ebri q\u00eb zvog\u00eblohet, me m\u00eb pak bashk\u00ebkomb\u00ebs e m\u00eb pak demokraci. N\u00eb krahun tjet\u00ebr, nj\u00eb Shqip\u00ebri q\u00eb rritet fal\u00eb garantimit t\u00eb vot\u00ebs s\u00eb lir\u00eb p\u00ebr \u00e7do shqiptar, p\u00ebrfshi n\u00eb diaspor\u00eb. N\u00eb nj\u00eb krah ofrohet jugo-nostalgjia e Ballkanit t\u00eb hapur, n\u00eb krahun tjet\u00ebr nj\u00eb Shqip\u00ebri e familjes, e besimit dhe e kombit ku gjuha shqipe trash\u00ebgohet brez pas brezi nga Ulqini n\u00eb Shkup, e nga Konispoli n\u00eb Medvegj\u00eb.<\/p>\n

N\u00eb nj\u00eb krah ofrohet persekutimi i bastioneve t\u00eb djathta, kriminalizimi i komuniteteve rurale dhe konfliktimi me ato minoritare, n\u00eb krahun tjet\u00ebr nj\u00eb Shqip\u00ebri q\u00eb pajton veriun e jugun n\u00ebn nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb komb europiane ku t\u00eb drejtat respektohen pavar\u00ebsisht p\u00ebrkat\u00ebsive politike, farefisnore, fetare apo etnike. N\u00eb nj\u00eb krah jan\u00eb investitor\u00ebt strategjik\u00eb dhe koncesionet fantaz\u00ebm, n\u00eb tjetrin garantimi i lirive ekonomike dhe nj\u00eb kapitaliz\u00ebm i moralsh\u00ebm q\u00eb investohet n\u00eb nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb ekonomike plot\u00ebsisht t\u00eb integruar n\u00eb tregjet europiane.<\/p>\n

Jemi p\u00ebrball\u00eb mund\u00ebsis\u00eb p\u00ebr t\u2019u investuar n\u00eb hapjen e nj\u00eb kapitulli t\u00eb ri demokratizimi komb\u00ebtar. Kriza komb\u00ebtare aktuale, perceptimi i nj\u00eb axhende shpopulluese, krisjet me secilin prej partner\u00ebve tan\u00eb strategjik\u00eb, t\u00eb gjitha ngjajn\u00eb me nj\u00eb l\u00ebvizje t\u00eb d\u00ebshp\u00ebruar q\u00eb k\u00ebrkon t\u00eb ngadal\u00ebsoj\u00eb rrjedh\u00ebn e zhvillimit normal t\u00eb territoreve shqipfol\u00ebse n\u00eb rajon. Adresimi i k\u00ebtyre sfidave, \u00e7el oportunitete t\u00eb jasht\u00ebzakonshme p\u00ebr t\u00eb ardhmen. Ky duhet t\u00eb jet\u00eb shekulli shqiptar i Ballkanit.<\/p>\n

Nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb komb p\u00ebr nj\u00eb shekull shqiptar t\u00eb Ballkanit<\/strong><\/p>\n

Presioni n\u00eb rritje ndaj dialogut Prishtin\u00eb \u2013 Beograd d\u00ebshmon p\u00ebr nj\u00eb vullnet real nga partner\u00ebt per\u00ebndimor\u00eb p\u00ebr t\u00eb mos patur n\u00eb Kosov\u00eb nj\u00eb konflikt t\u00eb ngrir\u00eb si ai n\u00eb Palestin\u00eb, apo m\u00eb keq nj\u00eb Bosnje t\u00eb dyt\u00eb. Dy nismat e OpenBalkans dhe t\u00eb LandSwap ran\u00eb. Zgjidhja duket e af\u00ebrt. Europa, SHBA-t\u00eb dhe per\u00ebndimi mbeten garancia dhe ylli polar i faktorit shqiptar. Nd\u00ebrkoh\u00eb, n\u00eb paralel, me avancimin e lotit m\u00eb t\u00eb fundit t\u00eb rrug\u00ebs s\u00eb kombit dhe fillimin e studimit t\u00eb nd\u00ebrlidhjes hekurudhore, aksi Durr\u00ebs \u2013 Prishtin\u00eb po shkon drejt finalizimit. Kalimi n\u00eb kufi p\u00ebr qytetar\u00ebt ndodh pa asnj\u00eb barrier\u00eb administrative. Nj\u00eb model i l\u00ebvizjes s\u00eb lir\u00eb q\u00eb mund t\u00eb \u00e7ohet m\u00eb tej me l\u00ebvizjen e mallrave fal\u00eb nd\u00ebrtimit t\u00eb nj\u00eb porti t\u00eb that\u00eb shqiptar n\u00eb Kosov\u00eb.<\/p>\n

K\u00ebto zhvillime, mund t\u00eb adresojn\u00eb nj\u00eb \u00e7ekuilibrim t\u00eb hinterlandit shqiptar mes nj\u00eb jugu t\u00eb pasur e t\u00eb zhvilluar, dhe nj\u00eb veriu t\u00eb shpopulluar e t\u00eb varf\u00ebr. Nj\u00eb anomali gjeografike kjo e jona krahasuar me kontinentin, nxitur nga politikat diskriminuese nd\u00ebr vite. P\u00ebr pasoj\u00eb, pesha e nj\u00eb tregu kosovar qe po zgjerohet n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb q\u00ebndrueshme, kombinuar me nj\u00eb prodhimtari kulturore kosovare tejet dinamike, mund t\u00eb krijojn\u00eb nj\u00eb ekuilib\u00ebr t\u00eb ri p\u00ebr mbar\u00eb kombin shqiptar. Ndryshime t\u00eb m\u00ebdha, por dhe t\u00eb vogla. E vetmja shkoll\u00eb shqipe n\u00eb Mal t\u00eb zi u rinovua vet\u00ebm para pak jav\u00ebsh, ashtu si\u00e7 dhe Ismail Kadare u detyrua t\u00eb p\u00ebrqafonte k\u00ebt\u00eb realitet t\u00eb ri duke marr\u00eb nga duart e Presidentes Osmani shtet\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs.<\/p>\n

P\u00ebr shekuj, faktori shqiptar \u00ebsht\u00eb penguar t\u00eb emancipohet dhe t\u00eb arrij\u00eb potencialet e plota zhvillimore kulturore, ekonomike dhe politike. Kjo po ndodh dhe sot n\u00ebn kriz\u00ebn e thell\u00eb q\u00eb po kalon Tirana. N\u00eb ndryshim nga kontinenti i vjet\u00ebr, ku revolucioni industrial, p\u00ebrkon n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtin moment me krijimin e shtetit komb dhe futjen konceptit t\u00eb vot\u00ebs, hap\u00ebsira shqiptare \u00ebsht\u00eb nd\u00ebrtuar n\u00eb faza. N\u00ebse shekulli i 19-t\u00eb ishte ai i rilindjes identitare, shekulli i 20-t\u00eb p\u00ebrkoi me nd\u00ebrtimin e kapaciteteve shtet\u00ebrore e politike. Ndaj ky shekull i ri, nuk mund t\u00eb jet\u00eb ve\u00e7se ai i \u00e7lirimit t\u00eb potencialeve ekonomike dhe t\u00eb drejtave socio-politike. Integrimi euro-atlantik, bashk\u00ebjetesa dhe toleranca, nj\u00eb ekonomi tregu q\u00eb respekton familjen (konsumatorin) e tok\u00ebn (mjedisin), dhe s\u00eb fundmi llogaridh\u00ebnia demokratike, jan\u00eb parakushtet e suksesit t\u00eb k\u00ebtij projekti.<\/p>\n

E ardhmja e PD-s\u00eb si vijim i rolit historik komb\u00ebtar<\/strong><\/p>\n

Kuvendi i 2 dhjetorit, pas atij t\u00eb 8 dhjetorit, pro\u00e7esit t\u00eb rithemelimit dhe bashkimit t\u00eb grupit parlamentar, simbolizon nj\u00eb moment rikonfirmimi t\u00eb angazhimit opozitar. \u00cbsht\u00eb vijim i nj\u00eb p\u00ebrshkall\u00ebzimi t\u00eb paevituesh\u00ebm t\u00eb nj\u00eb aksioni q\u00eb synon fundin e kriz\u00ebs s\u00eb thell\u00eb q\u00eb kalon vendi. Nj\u00eb aksion i cili nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbim t\u00eb interesave private por q\u00eb vendoset p\u00ebrball\u00eb krimit, korrupsionit e kapjes s\u00eb shtetit nga Edi Rama duke ofruar potencialisht alternativ\u00ebn e nj\u00eb projekti demokratizimi, zhvillimi dhe emancipimi komb\u00ebtar.<\/p>\n

N\u00eb vitin 2013, PD humbi duke q\u00ebn\u00eb n\u00eb pushtet. Deri n\u00eb vitin 2021, humbi duke mos patur asnj\u00eb pushtet. Cila \u00ebsht\u00eb rrug\u00ebdalja at\u00ebher\u00eb p\u00ebrball\u00eb industris\u00eb kriminale t\u00eb tjet\u00ebrsimit t\u00eb vot\u00ebs konsoliduar gjat\u00eb viteve? P\u00ebrgjigjen e dhan\u00eb rreth 550.000 shqiptar\u00eb q\u00eb m\u00eb 14 maj votuan n\u00eb kushte ekstreme nj\u00eb opozit\u00eb, logoja, emri e burimet e t\u00eb cil\u00ebs ishin marr\u00eb peng. Votuan kundra bandave kriminale e ministrave t\u00eb korruptuar. Votuan pro ndryshimit, rithemelimit, qytetaris\u00eb. Kundra arroganc\u00ebs s\u00eb pushtetit, pro liris\u00eb dhe dinjitetit njer\u00ebzor.<\/p>\n

Nj\u00eb rast\u00ebsi ose oportunitet, kuvendi i dt.2 mund t\u00eb vendoset n\u00eb rrjedh\u00ebn e dhjetorit historik mbi t\u00eb cilin u hodh\u00ebn themelet e boshtit ekzistencial t\u00eb Partis\u00eb Demokratike. 2 dhjetori simbolizon nj\u00eb mobilizim p\u00ebr t\u00eb \u00e7liruar Shqip\u00ebrin\u00eb, por dhe p\u00ebr t\u00eb ofruar nj\u00eb alternativ\u00eb t\u00eb re. Rithemelimi duhet t\u00eb vijoj\u00eb p\u00ebr t\u00eb mbrojtur pluralizmin politik, familjen shqiptare, asetet komb\u00ebtare, por edhe unitetin dhe orientimin per\u00ebndimor t\u00eb faktorit shqiptar. Aksioni politik i sapofilluar, ashtu si dhe sakrificat q\u00eb mund t\u00eb k\u00ebrkohen, i mund\u00ebsojn\u00eb t\u00eb gjith\u00eb spektrit opozitar t\u00eb shpalos\u00eb arsyet q\u00eb justifikojn\u00eb ekzistenc\u00ebn e forc\u00ebs politike p\u00ebr dhjet\u00ebvje\u00e7ar\u00ebt e ardhsh\u00ebm. Shqiptar\u00ebt duan t\u00eb \u00e7lirohen nga kapja e t\u00eb tashmes, nj\u00ebsoj si\u00e7 duan t\u00eb shmangin pengmarrjen e t\u00eb ardhmes. Sot, Partia Demokratike \u00ebsht\u00eb s\u00ebrisht p\u00ebrball\u00eb historis\u00eb p\u00ebr t\u00eb shkruar nj\u00eb kapitull t\u00eb ri t\u00eb zhvillimit komb\u00ebtar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nga Akil KRAJA Euro-spekticiz\u00ebm, komplot apo thjesht\u00eb korrupsion? M\u00eb dt.2 dhjetor do t\u00eb zhvillohet Kuvendi Komb\u00ebtar i Partis\u00eb Demokratike. Nj\u00eb takim i cili zhvillohet n\u00eb nj\u00eb kontekst unik. Tet\u00eb komisione parlamentare refuzohen ne shkelje te plote te kushtetut\u00ebs; mbi 10 kontrata korruptive i kushtojn\u00eb buxhetit t\u00eb shtetit qindra milion\u00eb euro secila; nj\u00eb seri gjyqesh politike …<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44],"tags":[],"class_list":["post-63998","post","type-post","status-publish","format-standard","","category-editorial"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/63998","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=63998"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/63998\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=63998"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=63998"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=63998"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}