{"id":66242,"date":"2023-12-13T08:50:23","date_gmt":"2023-12-13T08:50:23","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=66242"},"modified":"2023-12-13T08:50:23","modified_gmt":"2023-12-13T08:50:23","slug":"legjenda-e-bukes","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2023\/12\/13\/legjenda-e-bukes\/","title":{"rendered":"Legjenda e buk\u00ebs"},"content":{"rendered":"<p><strong>Agim Xh. Deshnica<\/strong><\/p>\n<p>Buka! Na mbushet goja, kur shqiptojm\u00eb k\u00ebt\u00eb fjal\u00eb. Na mbulojn\u00eb kujtimet. Ikim e kthehemi n\u00ebp\u00ebr mjegull n\u00eb koh\u00ebra, q\u00eb her\u00eb na duken t\u00eb larg\u00ebta e her\u00eb t\u00eb af\u00ebrta. Nga thell\u00ebsi shekujsh kan\u00eb arritur deri n\u00eb dit\u00ebt tona emrat pane, hleb, ekmek, bred, etj., por ting\u00ebllim m\u00eb josh\u00ebs ka shqipja buk\u00eb.<\/p>\n<p>Buka p\u00ebr shqiptarin \u00ebsht\u00eb e shenjt\u00eb, ndaj askush\u00a0 nuk\u00a0 shkel mbi t\u00eb. Bujaria e njohur e shqiptarit shprehet me an\u00ebn e buk\u00ebs: \u201cBuk\u00eb e krip\u00eb e zem\u00ebr!\u201c<\/p>\n<p>Sipas goj\u00ebdhan\u00ebs, disa nacionalist\u00eb t\u00eb armatosur me shqiponj\u00eb t\u00eb zez\u00eb n\u00eb qylafet e bardh\u00eb, i vajt\u00ebn p\u00ebr drek\u00eb nj\u00eb t\u00eb njohuri n\u00eb fshatin Valas, matan\u00eb\u00a0 ur\u00ebs s\u00eb Paprit. Sipas zakonit, e\u00a0 p\u00ebrsh\u00ebndet\u00ebn:<\/p>\n<p>&#8211; Tungjatjeta, i zoti i sht\u00ebpis\u00eb!<\/p>\n<p>&#8211; Mir\u00eb se erdh\u00ebt! &#8211; ua ktheu ai. &#8211; Urdhnoni nalt n\u00eb konak!<\/p>\n<p>Pas duhanit e muhabetit, i pari i mysafir\u00ebve tha si me t\u00eb qeshur :<\/p>\n<p>&#8211; N\u00eb rast se mundesh, na shtro buk\u00ebn! Po pate, na piq edhe ndonj\u00eb pul\u00eb! Na bjer edhe ndonj\u00eb pik\u00eb raki, n\u00eb s\u2019t\u00eb \u00ebsht\u00eb mbaruar!<\/p>\n<p>&#8211; Poqysh, or, jo! U tha, u ba!<\/p>\n<p>E, k\u00ebshtu, si u ngroh\u00ebn nga rakia, mysafir\u00ebt ia mor\u00ebn k\u00ebng\u00ebs.<\/p>\n<p>Pas pak, iu afruan gardhit disa partizan\u00eb me yll t\u00eb kuq n\u00eb ball\u00eb, e thirr\u00ebn t\u00eb zotin e sht\u00ebpis\u00eb dhe e ngjatjetuan me grusht:<\/p>\n<p>&#8211; Vdekje fashizmit!<\/p>\n<p>&#8211; Urdhnoni brend\u00eb! &#8211; ua ktheu ai sakaq.<\/p>\n<p>&#8211; Jo, jo, nuk kemi koh\u00eb t\u00eb rrim\u00eb! Pak buk\u00eb e ndonj\u00eb qep\u00eb duam, n\u00ebse t\u00eb ndodhen!<\/p>\n<p>&#8211; Ndalni, mre \u00e7una! \u00c7\u2019osht ai llaf! Hyni t\u2019ju shtroj\u00eb drek\u00ebn, si\u00e7 e ka zakon katuni!<\/p>\n<p>&#8211; Jo, jo, faleminderit!<\/p>\n<p>Mor\u00ebn buk\u00eb e qep\u00eb partizan\u00ebt dhe u larguan me nxitim drejt pyllit.<\/p>\n<p>I zoti i sht\u00ebpis\u00eb, pasi u mendua thell\u00eb, i tha s\u00eb shoqes:<\/p>\n<p>&#8211; Ndigjo k\u00ebtu, oj gru! Po fituan ata q\u00eb jan\u00eb nalt, tue hang\u00ebr, tue pi e tue k\u00ebndue, gjith\u00eb jet\u00ebn kina me rrojt\u00eb me buk\u00eb, me mish\u00a0 e me pula t\u00eb pjekme na! Ta dijsh prej meje! Ama, n\u00ebse fitojn\u00eb ata\u00a0 q\u00eb ik\u00ebn\u00a0 n\u00ebp\u00ebr pyll, sa t\u00eb jemi gjall\u00eb, buk\u00eb e qep\u00eb do t\u00eb hajm\u00eb!<\/p>\n<p>Dhe fjala e katundarit u v\u00ebrtetua. Partizan\u00ebt ia mor\u00ebn fshatar\u00ebsis\u00eb gjith\u00e7ka pati. E lan\u00eb trok. Edhe arat e kullotat ia grabit\u00ebn. E lan\u00eb ve\u00e7 me buk\u00eb misri e me qep\u00eb.<\/p>\n<p>Pas luft\u00ebs, banor\u00ebt e qyteteve, qysh n\u00eb dit\u00ebt e para,\u00a0 u rreshtuan para dyqaneve si ushtar\u00eb, dhe u ndan\u00eb n\u00eb klasa: i r\u00ebnd\u00eb, i mes\u00ebm, i leht\u00eb dhe&#8230;ordiner\u00eb\u00a0 Por, edhe fshatar\u00ebt hyn\u00eb n\u00ebp\u00ebr radha, ve\u00e7 fshehtas, se nuk u jepte kush buk\u00eb.<\/p>\n<p>Aty nga viti 1951, n\u00eb koh\u00ebn e pushimeve t\u00eb ver\u00ebs, nx\u00ebn\u00ebsit vullnetar\u00eb,\u00a0 n\u00ebn drejtimin e nj\u00eb burri tullac t\u00eb rinis\u00eb, mb\u00ebrrit\u00ebn me kamiona t\u00eb hapur nga Tirana e Kor\u00e7a n\u00eb qytez\u00ebn e Ulz\u00ebs. Kishte r\u00ebn\u00eb mbr\u00ebmja. Tek &#8211; tuk nd\u00ebr shtylla ndri\u00e7onin llampat elektrike. T\u00eb mbledhur para nj\u00eb barakeje t\u00eb gjat\u00eb, nx\u00ebn\u00ebsve, tok me batanijet e grisura, u dhan\u00eb p\u00ebr dy dit\u00eb nga nj\u00eb buk\u00eb t\u00eb ftoht\u00eb. Nj\u00eb djalk\u00eb pe Kor\u00e7e n\u00eb at\u00eb fresk q\u00eb vinte nga malet, batanien e mbajti dhe buk\u00ebn e flaku p\u00ebrdhe. Atje pran\u00eb kaloi nj\u00eb mal\u00ebsor. N\u00eb at\u00eb gjysm\u00eb err\u00ebsir\u00eb ai e pa buk\u00ebn.<\/p>\n<p>&#8211; Djalosh, t\u2019u ka rr\u00ebzue buka! &#8211; i tha.<\/p>\n<p>&#8211; Merre, or xhaje, se nuk e dua! &#8211;\u00a0 ia ktheu djalka.<\/p>\n<p>&#8211; A p\u00ebrnjimend nuk e don, a?<\/p>\n<p>&#8211; Merre, merre!<\/p>\n<p>Mal\u00ebsori u p\u00ebrkul, e ngriti buk\u00ebn\u00a0 dhe e puthi. Pasi e futi n\u00eb hejbe, i hodhi djaloshit i habitur nj\u00eb\u00a0 v\u00ebshtrim dhe u largua n\u00ebp\u00ebr muzg. Mesa kuptohej, djalk\u00ebs do t\u2019i kishte dh\u00ebn\u00eb mamaka me vete buk\u00eb lepurushi!<\/p>\n<p>N\u00eb mbarim t\u00eb aksionit, ai tok me shok\u00ebt nga Tirana dhe Kor\u00e7a, humb\u00ebn n\u00eb pesh\u00eb nga dhjet\u00eb kile, por nuk dol\u00ebn pa gj\u00eb, mor\u00ebn nga kat\u00ebr \u201eS\u201c n\u00eb gjokse, kat\u00ebr gjendra n\u00ebn gush\u00eb dhe u nxin\u00eb sikur t\u2019i kishin kaluar pushimet e ver\u00ebs n\u00eb Tanzani.<\/p>\n<p>Shum\u00eb poet\u00eb i k\u00ebnduan grurit e misrit at\u00ebher\u00eb, por p\u00ebr radh\u00ebt e buk\u00ebs asnj\u00eb varg nuk u shkrua! Dhe nga larg, nga Kalaja e Gjirokastr\u00ebs s\u00eb festivaleve, n\u00ebp\u00ebr efir mb\u00ebrrinin deri n\u00eb Vermosh k\u00ebng\u00eb labe me dame-dame, p\u00ebrzjer\u00eb me tingujt e telave t\u00eb \u00e7iftelive, p\u00ebr t\u00eb mirat q\u00eb kishte sjell\u00eb partia, mbi rrungajat me d\u00ebbor\u00eb, n\u00eb tat\u00ebpjeta dhe humnera.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Agim Xh. Deshnica Buka! Na mbushet goja, kur shqiptojm\u00eb k\u00ebt\u00eb fjal\u00eb. Na mbulojn\u00eb kujtimet. Ikim e kthehemi n\u00ebp\u00ebr mjegull n\u00eb koh\u00ebra, q\u00eb her\u00eb na duken t\u00eb larg\u00ebta e her\u00eb t\u00eb af\u00ebrta. Nga thell\u00ebsi shekujsh kan\u00eb arritur deri n\u00eb dit\u00ebt tona emrat pane, hleb, ekmek, bred, etj., por ting\u00ebllim m\u00eb josh\u00ebs ka shqipja buk\u00eb. Buka p\u00ebr &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":59718,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[42],"tags":[],"class_list":["post-66242","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-kulture"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/66242","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=66242"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/66242\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/59718"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=66242"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=66242"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=66242"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}