{"id":68368,"date":"2024-01-09T13:27:27","date_gmt":"2024-01-09T13:27:27","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=68368"},"modified":"2024-01-09T13:27:27","modified_gmt":"2024-01-09T13:27:27","slug":"avionet-amerikane-mbi-bosnje-pas-deklaratave-te-serbeve-per-ndarje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2024\/01\/09\/avionet-amerikane-mbi-bosnje-pas-deklaratave-te-serbeve-per-ndarje\/","title":{"rendered":"Avion\u00ebt amerikan\u00eb mbi Bosnje pas deklaratave t\u00eb serb\u00ebve p\u00ebr ndarje"},"content":{"rendered":"<p>Dy avion\u00eb ushtarak\u00eb amerikan\u00eb fluturuan mbi Bosnj\u00eb t\u00eb h\u00ebn\u00ebn n\u00eb nj\u00eb shfaqje t\u00eb mb\u00ebshtetjes p\u00ebr t\u00ebr\u00ebsin\u00eb e vendit ballkanik p\u00ebrball\u00eb politikave ndar\u00ebse t\u00eb udh\u00ebheq\u00ebsit pro rus t\u00eb serb\u00ebve t\u00eb Bosnj\u00ebs, Milorad Dodik.<\/p>\n<p>Avion\u00ebt F-16 fluturuan si pjes\u00eb e st\u00ebrvitjes s\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt me forcat boshnjake. Fluturimet u kryen n\u00eb rajonet e qytetit lindor t\u00eb Tuzl\u00ebs dhe n\u00eb veri t\u00eb B\u00ebr\u00e7kos, sipas nj\u00eb deklarate nga ambasada e Shteteve t\u00eb Bashkuara n\u00eb Sarajev\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cKjo st\u00ebrvitje dypal\u00ebshe \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shembull i bashk\u00ebpunimit t\u00eb p\u00ebrparuar ushtarak q\u00eb i kontribuon paqes dhe siguris\u00eb n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor, si dhe demonstron p\u00ebrkushtimin e Shteteve t\u00eb Bashkuara p\u00ebr t\u00eb garantuar t\u00ebr\u00ebsin\u00eb tok\u00ebsore t\u00eb Bosnj\u00ebs e Hercegovin\u00ebs p\u00ebrball\u00eb veprimtarive kund\u00ebr (marr\u00ebveshjes) s\u00eb Daytonit\u201d, thuhet n\u00eb deklarat\u00eb.<\/p>\n<p>&#8220;Shtetet e Bashkuara kan\u00eb n\u00ebnvizuar se Kushtetuta e Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs nuk p\u00ebrmban t\u00eb drejt\u00ebn e shk\u00ebputjes dhe do t\u00eb veproj\u00eb n\u00ebse dikush p\u00ebrpiqet t\u00eb ndryshoj\u00eb k\u00ebt\u00eb element themelor\u201d t\u00eb marr\u00ebveshjeve t\u00eb paqes s\u00eb Dejtonit q\u00eb i dha fund luft\u00ebs s\u00eb viteve 1992-95 n\u00eb vend, theksohet n\u00eb deklarat\u00eb.<\/p>\n<p>Konflikti etnik n\u00eb vitet 1990 shp\u00ebrtheu pasi serb\u00ebt e Bosnj\u00ebs donin t\u00eb krijonin shtetin e tyre dhe t&#8217;i bashkoheshin Serbis\u00eb fqinje. M\u00eb shum\u00eb se 100,000 njer\u00ebz u vran\u00eb p\u00ebrpara se lufta t\u00eb p\u00ebrfundonte me nj\u00eb marr\u00ebveshje paqeje t\u00eb nd\u00ebrmjet\u00ebsuar nga Shtetet e Bashkuara, e cila krijoi entitetet serbe dhe boshnjako-kroate q\u00eb mbahen t\u00eb lidhura nga institucionet e p\u00ebrbashk\u00ebta.<\/p>\n<p>Milorad Dodik, i cili \u00ebsht\u00eb president i entitetit serb t\u00eb quajtur Republika Serbe, ka sfiduar sanksionet amerikane dhe britanike mbi politikat e tij. I mb\u00ebshtetur nga Rusia, ai ka k\u00ebrc\u00ebnuar vazhdimisht se do t\u00eb shk\u00ebpus gjysm\u00ebn e drejtuar nga serb\u00ebt nga pjesa tjet\u00ebr e Bosnj\u00ebs.<\/p>\n<p>Vendet per\u00ebndimore kan\u00eb frik\u00eb se Rusia mund t\u00eb p\u00ebrpiqet t\u00eb nxis\u00eb telashe n\u00eb Ballkan p\u00ebr t\u00eb shmangur v\u00ebmendjen nga agresioni i saj n\u00eb shkall\u00eb t\u00eb gjer\u00eb n\u00eb Ukrain\u00eb, i cili u nis nga Moska gati dy vjet m\u00eb par\u00eb. N\u00eb deklarat\u00ebn e ambasad\u00ebs amerikane thuhet se \u201cBosnja \u00ebsht\u00eb nj\u00eb partner thelb\u00ebsor i Shteteve t\u00eb Bashkuara me nj\u00eb objektiv t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt q\u00ebndrueshm\u00ebrin\u00eb rajonale\u201d.<\/p>\n<p>Qeveria e Dodikut filloi t\u00eb h\u00ebn\u00ebn kremtimin e nj\u00eb feste t\u00eb diskutueshme komb\u00ebtare q\u00eb gjykata e lart\u00eb e Bosnj\u00ebs e ka shpallur t\u00eb paligjshme. M\u00eb 9 janar t\u00eb vitit 1992, serb\u00ebt e Bosnj\u00ebs shpall\u00ebn krijimin e nj\u00eb shteti t\u00eb pavarur n\u00eb Bosnje, gj\u00eb q\u00eb \u00e7oi n\u00eb gjakderdhje.<\/p>\n<p>Mediat boshnjake raportuan se zhurma e avion\u00ebve mund t\u00eb d\u00ebgjohej n\u00eb qytetin veriper\u00ebndimor t\u00eb Banja Lluk\u00ebs, kryeqyteti i entitetit serb, gjat\u00eb nj\u00eb tubimi ceremonial atje. N\u00eb nj\u00eb fjalim Milorad Dodiku p\u00ebrs\u00ebriti se &#8220;q\u00ebllimi i popullit serb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shtet serb n\u00eb k\u00ebto zona&#8221;, raportoi televizioni rajonal N1.<\/p>\n<p>Milorad Dodiku ironizoi me fluturimet duke th\u00ebn\u00eb ato do t\u00eb kontribuojn\u00eb n\u00eb festimet e s\u00eb mart\u00ebs, t\u00eb cilat zakonisht p\u00ebrfshijn\u00eb nj\u00eb parakalim t\u00eb policis\u00eb s\u00eb armatosur dhe shfaqjen e pajisjeve t\u00eb tyre.<\/p>\n<p><strong>Reuters: Dodiku zbuti fjal\u00ebt rreth shk\u00ebputjes<\/strong><\/p>\n<p>Udh\u00ebheq\u00ebsi i serb\u00ebve t\u00eb Bosnj\u00ebs i tha t\u00eb h\u00ebn\u00ebn agjencis\u00eb s\u00eb lajmeve Reuters se nuk kishte plane p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar shk\u00ebputjen, duke u t\u00ebrhequr nga thirrjet e m\u00ebparshme p\u00ebr nj\u00eb republik\u00eb t\u00eb ndar\u00eb, mes shtimit t\u00eb trysnis\u00eb nga Shtetet e Bashkuara.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2021, ai shkaktoi kriz\u00ebn m\u00eb serioze politike q\u00eb nga lufta e viteve 1992-95, kur tha se do t\u00eb t\u00ebrhiqte rajonin nga institucionet kryesore shtet\u00ebrore t\u00eb Bosnj\u00ebs, si gjyq\u00ebsori, sistemi i taksave dhe forcat e armatosura t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta. Ai nuk e p\u00ebrmbushi k\u00ebrc\u00ebnimin, duke th\u00ebn\u00eb se do t\u00eb priste nj\u00eb moment m\u00eb t\u00eb p\u00ebrshtatsh\u00ebm gjeopolitik p\u00ebr t\u00eb.<\/p>\n<p>Por ai i tha agjencis\u00eb s\u00eb lajme Reuters n\u00eb nj\u00eb intervist\u00eb n\u00eb Banja Lluk\u00eb t\u00eb h\u00ebn\u00ebn se shk\u00ebputja nuk ishte pjes\u00eb e planit t\u00eb tij.<\/p>\n<p>\u201cNe nuk b\u00ebjm\u00eb thirrje p\u00ebr revolucion. Ne nuk po p\u00ebrgatitemi p\u00ebr luft\u00eb, ne po p\u00ebrgatitemi p\u00ebr vendime politike n\u00eb nivel t\u00eb parlamentit shtet\u00ebror dhe n\u00eb nivel t\u00eb parlamentit t\u00eb Republik\u00ebs Serbe\u201d, tha Milorad Dodik.<\/p>\n<p>Ai tha se dialogu politik midis grupeve etnike n\u00eb Bosnje \u00ebsht\u00eb i nevojsh\u00ebm p\u00ebr t\u00eb siguruar autonomi m\u00eb t\u00eb madhe p\u00ebr entitetin serb.<\/p>\n<p>&#8220;N\u00eb faz\u00ebn e par\u00eb, ne duhet t\u00eb sigurojm\u00eb dialog midis partive politike n\u00eb Bosnje, pa pjes\u00ebmarrjen e t\u00eb huajve, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb sigurojm\u00eb nj\u00eb marr\u00ebveshje t\u00eb q\u00ebndrueshme. P\u00ebrndryshe Bosnja nuk ka t\u00eb ardhme&#8221;, tha ai.<\/p>\n<p>N\u00eb intervist\u00eb, Dodiku foli hapur kund\u00ebr asaj q\u00eb ai e quan nd\u00ebrhyrje nd\u00ebrkomb\u00ebtare n\u00eb \u00e7\u00ebshtjet e Bosnj\u00ebs, n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn nj\u00eb i d\u00ebrguar nd\u00ebrkomb\u00ebtar i paqes ka fuqi ekzekutive p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet q\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me zbatimin e marr\u00ebveshjes s\u00eb Dejtonit.<\/p>\n<p>Ai tha se n\u00ebse i d\u00ebrguari aktual Christian Schmidt do t\u00eb p\u00ebrpiqej t\u00eb vizitonte Republik\u00ebn Serbe do t&#8217;i k\u00ebrkohet t\u00eb largohej. Dodiku tha se mandati i zotit Schmidt \u00ebsht\u00eb i paligjsh\u00ebm pasi nuk u konfirmua nga K\u00ebshilli i Sigurimit i OKB-s\u00eb, ku aleati i madh i serb\u00ebve, Rusia, ka t\u00eb drejt\u00ebn e vetos.<\/p>\n<p>Ai tha se t\u00eb huajt nuk duhet t\u00eb ken\u00eb asnj\u00eb rol n\u00eb politik\u00ebn e Bosnj\u00ebs, duke p\u00ebrfshir\u00eb Gjykat\u00ebn Kushtetuese n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn punojn\u00eb tre gjyqtar\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb s\u00eb bashku me dy gjyqtar\u00eb nga secila prej tri etnive &#8211; boshnjak\u00ebt, kroat\u00ebt dhe serb\u00ebt.<\/p>\n<p>Bosnja synon an\u00ebtar\u00ebsimin n\u00eb Bashkimin Evropian, por p\u00ebrpjekjet kan\u00eb ngecur p\u00ebr shkak t\u00eb reformave t\u00eb ngadalta dhe ndarjeve t\u00eb brendshme.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dy avion\u00eb ushtarak\u00eb amerikan\u00eb fluturuan mbi Bosnj\u00eb t\u00eb h\u00ebn\u00ebn n\u00eb nj\u00eb shfaqje t\u00eb mb\u00ebshtetjes p\u00ebr t\u00ebr\u00ebsin\u00eb e vendit ballkanik p\u00ebrball\u00eb politikave ndar\u00ebse t\u00eb udh\u00ebheq\u00ebsit pro rus t\u00eb serb\u00ebve t\u00eb Bosnj\u00ebs, Milorad Dodik. Avion\u00ebt F-16 fluturuan si pjes\u00eb e st\u00ebrvitjes s\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt me forcat boshnjake. Fluturimet u kryen n\u00eb rajonet e qytetit lindor t\u00eb Tuzl\u00ebs dhe &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":68369,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[38],"tags":[],"class_list":["post-68368","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-bota"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/68368","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=68368"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/68368\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/68369"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=68368"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=68368"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=68368"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}