{"id":70620,"date":"2024-02-06T09:19:48","date_gmt":"2024-02-06T09:19:48","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=70620"},"modified":"2024-02-06T09:19:48","modified_gmt":"2024-02-06T09:19:48","slug":"kompanite-fason-thellojne-krizen-nga-renia-e-euros-shkurtohen-3-mije-vende-pune","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2024\/02\/06\/kompanite-fason-thellojne-krizen-nga-renia-e-euros-shkurtohen-3-mije-vende-pune\/","title":{"rendered":"Kompanit\u00eb fason thellojn\u00eb kriz\u00ebn nga r\u00ebnia e euros, shkurtohen 3 mij\u00eb vende pune"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb sektorin fason vijon kriza e shkurtimeve t\u00eb punonj\u00ebsve. Nga fabrikat e k\u00ebpuc\u00ebve dhe veshjeve fason n\u00eb qytetet, si: Shkod\u00ebr, Vau i Dej\u00ebs, Has, La\u00e7, Fushkruj\u00eb, Kruj\u00eb, Elbasan, Gramsh dhe Bilisht nga fillimi i muajit janar dhe deri m\u00eb sot jan\u00eb jan\u00eb shkurtuar 3,000 vende pune sipas Kryetarit t\u00eb Shoqat\u00ebs s\u00eb Pro-Eksport Albania, Edvin Pren\u00e7e.<\/p>\n<p>\u201cSituata \u00ebsht\u00eb kritike, p\u00ebr mos t\u00eb th\u00ebn\u00eb apokaliptike nga mbyllje t\u00eb p\u00ebrditshme t\u00eb bizneseve dhe shkurtime t\u00eb vendeve t\u00eb pun\u00ebs. Kemi raport lufte ekonomike me rreth 500 vende pune n\u00eb jave n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb (nga data 4 Janar 2024 deri m\u00eb sot rreth 3,000 vende pune t\u00eb shkurtuara)\u201d, pohon ai.<\/p>\n<p>Sipas tij shkak i shkurtimeve t\u00eb vendeve t\u00eb pun\u00ebs \u00ebsht\u00eb r\u00ebnia e kursit t\u00eb k\u00ebmbimit dhe si pasoj\u00eb humbja e konkurrueshm\u00ebris\u00eb, mungesa e theksuar p\u00ebr likuiditet t\u00eb bizneseve p\u00ebr t\u00eb rinovuar impiantet prodhuese dhe blerjen e l\u00ebnd\u00ebve t\u00eb para dhe diversifikimin e klientel\u00ebs aktuale Europiane.<\/p>\n<p><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit;\">Pren\u00e7e shton se zonat m\u00eb t\u00eb prekura jan\u00eb ato rurale, n\u00eb t\u00eb cilat impakti social \u00ebsht\u00eb m\u00eb i lart\u00eb.<\/span><\/p>\n<p>\u201cShkurtimet e vendeve t\u00eb pun\u00ebs kan\u00eb nisur n\u00eb fabrikat e prodhimit t\u00eb k\u00ebpuc\u00ebve, veshjeve intimo dhe m\u00eb pas kriza ka vijuar n\u00eb t\u00eb gjitha fabrikat e veshjeve fason\u201d.<\/p>\n<p>N\u00eb harkun e nj\u00eb viti monedha europiane \u00ebsht\u00eb zhvler\u00ebsuar 9%. N\u00ebn\u00e7mimi i euros ka ndikuar te aktiviteti i eksportuesve fason t\u00eb cil\u00ebt punojn\u00eb me norma t\u00eb ul\u00ebta fitimi dhe gjenden n\u00eb pamund\u00ebis financiare p\u00ebr t\u00eb investuar drejt p\u00ebrmir\u00ebsimit teknologjik t\u00eb fabrikave. Prej drejtuesve t\u00eb fabrikave shpesh her\u00eb \u00ebsht\u00eb ngritur shqet\u00ebsimi se n\u00eb munges\u00eb t\u00eb krahut t\u00eb pun\u00ebs duhet t\u00eb investojn\u00eb n\u00eb inovacion, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb ulin var\u00ebsin\u00eb nga burimet njer\u00ebzore dhe t\u00eb mund t\u00eb realizojn\u00eb produkte q\u00eb shiten shtrenjt\u00eb n\u00eb tregjet huaja.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebto shqet\u00ebsime p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e sektorit fason kan\u00eb vijuar dialogun me p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb institucioneve drejtuese p\u00ebr zgjidhjen e situat\u00ebs si dhe parandalimin e situatave t\u00eb ngjashme n\u00eb t\u00eb ardhmen, me zbatimin e paket\u00ebs Manifaktur\u00eb t\u00eb propozuar nga PEA e cila do t\u00eb mund\u00ebsonte orientimin dhe kalimin e sektorit n\u00eb prodhues konkret Made in Albania, pra drejt ciklit t\u00eb mbyllur.<\/p>\n<p>Duke ju referuar takimit t\u00eb zhvilluar n\u00eb mesin e muajit janar me kryeministrin Edi Rama mes tyre \u00ebsht\u00eb dakort\u00ebsuar p\u00ebr t\u00eb filluar nd\u00ebrhyrjet me disa masa q\u00eb do t\u00eb mund\u00ebsonin zgjidhjen e problematik\u00ebs s\u00eb sektorit, si:<\/p>\n<p>Nxitja e transformimit p\u00ebr proceset e prodhimit duke u mb\u00ebshtetur blerjen e makinerive t\u00eb industris\u00eb 4.0 si dhe te gjith\u00eb investimeve n\u00ebp\u00ebrmjet rritjes se indeksit te amortizimit nga 20% ne 40%. N\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb leht\u00ebsojm\u00eb barr\u00ebn tatimore dhe kompanit\u00eb do te ken\u00eb m\u00eb shum\u00eb likuiditet n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb m\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr p\u00ebr ta riinvestuar.<\/p>\n<p>Krijimi i nj\u00eb fondi kreditimi t\u00eb ngjashme me Garancin\u00eb Sovrane 1 si dhe mekanizmi leht\u00ebsues (overdraft) p\u00ebr disponimin e shpejt\u00eb t\u00eb likuiditetit, sipas kontratave me porosit\u00ebsit.<\/p>\n<p>Rimbursimi i TVSH-s, p\u00ebrmes nj\u00eb kanali t\u00eb dedikuar p\u00ebr kompanit\u00eb e k\u00ebsaj industrie n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb m\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr se 10 dit\u00eb. N\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb u mund\u00ebsohet kompanive likuiditet imediat pa shum\u00eb burokraci.<\/p>\n<p>P\u00ebrmir\u00ebsimi i klim\u00ebs s\u00eb biznesit.<\/p>\n<p>Aplikimi i ligjit p\u00ebr t\u00eb ndaluar shitjen e markave t\u00eb falsifikuara.<\/p>\n<p>Marr\u00ebveshje e tregtis\u00eb s\u00eb lir\u00eb mes Shqip\u00ebris\u00eb dhe vendeve prodhuese t\u00eb l\u00ebnd\u00ebve t\u00eb para si\u00e7 jan\u00eb Pakistan, Bangladesh e India etj (t\u00eb cil\u00ebt aktualisht kan\u00eb korsi preferenciale me vendet Europiane p\u00ebr taksat doganore) dhe prodhimet tona u n\u00ebnshtrohen taksave doganore.<\/p>\n<p><strong style=\"font-style: inherit;\">Eksportet e tekstile e k\u00ebpuc\u00eb ran\u00eb me 15% n\u00eb dhjetor<\/strong><\/p>\n<p>Industria e tekstileve e k\u00ebpuc\u00ebve, q\u00eb punon me material porosit\u00ebsi (fason) dhe \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga pun\u00ebdh\u00ebn\u00ebsit m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj n\u00eb vend (kryesisht shtresave me t\u00eb ardhura t\u00eb ul\u00ebta), kaloi nj\u00eb situat\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb n\u00eb 2023, e ndikuar nga rritja e kostove (kryesisht t\u00eb pun\u00ebs) dhe sidomos r\u00ebnies s\u00eb euros.<\/p>\n<p>N\u00eb 2023-n, ky sektor realizoi shitje prej 126 miliard\u00eb lek\u00ebsh, me r\u00ebnie prej 6.6% me baz\u00eb vjetore. Tendenca r\u00ebn\u00ebse vijoi dhe n\u00eb dhjetor, me -15.4%.<\/p>\n<p>Sektori ka humbur konkurrueshm\u00ebrin\u00eb, si rrjedhoj\u00eb e rritjes s\u00eb kostove dhe r\u00ebnies s\u00eb euros. Shoqata e Eksportuesve njofton p\u00ebrdit\u00eb mbylljen e kompanive dhe shkurtimin e punonj\u00ebsve, teksa shum\u00eb partner\u00eb po i zhvendosin porosit\u00eb n\u00eb vende me kosto m\u00eb t\u00eb lira prodhimi, si Tunizi, Marok e Egjipt.<\/p>\n<p>Eksportuesit jan\u00eb ankuar vazhdimisht te Banka e Shqip\u00ebris\u00eb dhe Ministria e Financave p\u00ebr pasojat q\u00eb po jep n\u00eb aktivitetin e tyre zhvler\u00ebsimi i fort\u00eb i euros, q\u00eb aktualisht k\u00ebmbehet me rreth 104-105 lek\u00eb, nga 118 lek\u00eb q\u00eb ishte mesatarja e 2022.<\/p>\n<p>Tekstilet dhe k\u00ebpuc\u00ebt jan\u00eb grupi m\u00eb i madh eksportues n\u00eb vend, me rreth 29% t\u00eb totalit.\/Monitor<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb sektorin fason vijon kriza e shkurtimeve t\u00eb punonj\u00ebsve. Nga fabrikat e k\u00ebpuc\u00ebve dhe veshjeve fason n\u00eb qytetet, si: Shkod\u00ebr, Vau i Dej\u00ebs, Has, La\u00e7, Fushkruj\u00eb, Kruj\u00eb, Elbasan, Gramsh dhe Bilisht nga fillimi i muajit janar dhe deri m\u00eb sot jan\u00eb jan\u00eb shkurtuar 3,000 vende pune sipas Kryetarit t\u00eb Shoqat\u00ebs s\u00eb Pro-Eksport Albania, Edvin Pren\u00e7e. &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":70621,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-70620","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-ekonomi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70620","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=70620"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70620\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/70621"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=70620"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=70620"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=70620"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}