{"id":72147,"date":"2024-02-23T10:37:03","date_gmt":"2024-02-23T10:37:03","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=72147"},"modified":"2024-02-23T10:37:03","modified_gmt":"2024-02-23T10:37:03","slug":"birn-transformimi-i-portit-te-durresit-kercenon-me-zhdukje-historine-e-tij","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2024\/02\/23\/birn-transformimi-i-portit-te-durresit-kercenon-me-zhdukje-historine-e-tij\/","title":{"rendered":"BIRN: Transformimi i portit t\u00eb Durr\u00ebsit k\u00ebrc\u00ebnon me zhdukje historin\u00eb e tij"},"content":{"rendered":"<p><strong>Aktivist\u00eb t\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb kulturore dhe marinar\u00eb p\u00ebrpiqen t\u00eb mbajn\u00eb gjall\u00eb historin\u00eb e portit t\u00eb Durr\u00ebsit, nd\u00ebrsa hap\u00ebsirat e tij pritet t\u00eb shnd\u00ebrrohen n\u00eb nj\u00eb kompleks masiv pallatesh luksoze.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Nga G\u00ebzim Kabashi, BIRN<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb kangjellat e portit t\u00eb Durr\u00ebsit prej muajsh \u00ebsht\u00eb instaluar nj\u00eb ekspozit\u00eb me foto p\u00ebrmes s\u00eb cil\u00ebs dokumentohen etapat e ndryshme t\u00eb zhvillimit t\u00eb portit, nga viti 1928 e deri m\u00eb sot.<\/p>\n<p>Kalimtar\u00ebt e moshave t\u00eb ndryshme shpeshher\u00eb ndalin hapin p\u00ebr t&#8217;u njohur me historin\u00eb e tij.<\/p>\n<p>\u201c\u00cbsht\u00eb nj\u00eb lloj muzeu i hapur me foto, q\u00eb ka vler\u00eb p\u00ebr qytetar\u00ebt vendas dhe vizitor\u00ebt e huaj,\u201d thot\u00eb\u00a0Dorina Xheraj Subashi, aktiviste e trash\u00ebgimis\u00eb kulturore n\u00eb qytet.<\/p>\n<p>Fotot e s\u00eb shkuar\u00ebs marrin nj\u00eb vler\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb n\u00eb koh\u00ebn kur pamja e portit t\u00eb Durr\u00ebsit pritet t\u00eb ndryshoj\u00eb p\u00ebrgjithmon\u00eb pas projektit t\u00eb miratuar nga qeveria shqiptare p\u00ebr nd\u00ebrtimin e nj\u00eb kompleksi pallatesh dhe nj\u00eb marine turistike n\u00eb territorin e portit aktual.<\/p>\n<p>Projekti\u00a0Durr\u00ebs Yacht &amp; Marina\u00a0ka marr\u00eb p\u00ebrmes statusit t\u00eb investitorit strategjik sip\u00ebrfaqen prej rreth 80 hektar\u00ebsh t\u00eb portit t\u00eb Durr\u00ebsit, nd\u00ebrsa shteti shqiptar \u00ebsht\u00eb bashk\u00eb-aksioner n\u00eb k\u00ebt\u00eb projekt t\u00eb kontestuar.<\/p>\n<p>Por Xheraj Subashi \u00ebsht\u00eb e shqet\u00ebsuar se ky transformim po k\u00ebrc\u00ebnon me zhdukje historin\u00eb e larg\u00ebt dhe t\u00eb af\u00ebrt t\u00eb portit t\u00eb Durr\u00ebsit.<\/p>\n<p>\u201cUn\u00eb besoj se nd\u00ebrmarrje si Flota tregtare apo Kantieri detar do harrohen krejt\u00ebsisht, sapo t\u00eb fillojn\u00eb punimet p\u00ebr nd\u00ebrtimin e apartamenteve,\u201d tha ajo. \u201cBashkia dhe institucionet e trash\u00ebgimis\u00eb kulturore nuk kan\u00eb asnj\u00eb plan p\u00ebr bashk\u00ebjetes\u00ebn e qytetit aktual me lagjen e re q\u00eb do t\u00eb nd\u00ebrtohet,\u201d shtoi ajo.<\/p>\n<p>Aktivist\u00ebt e trash\u00ebgimis\u00eb kulturore nuk jan\u00eb t\u00eb vetmit q\u00eb shqet\u00ebsohen p\u00ebr zhdukjen e nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb historis\u00eb s\u00eb qytetit.<\/p>\n<p>Galip Dedej\u00a0punoi p\u00ebr 52 vjet me radh\u00eb, fillimisht n\u00eb kantier dhe m\u00eb pas si marinar i flot\u00ebs detare t\u00eb Durr\u00ebsit. \u00a0Atij do t&#8217;i p\u00eblqente q\u00eb p\u00ebr t\u00eb ruajtur memorien kolektive t\u00eb qindra banor\u00ebve t\u00eb Durr\u00ebsit, rrug\u00ebt e lagjes luksoze q\u00eb pritet t\u00eb nd\u00ebrtohet t\u00eb merrnin emrat e nd\u00ebrmarrjeve t\u00eb portit.<\/p>\n<p>\u201cM\u00eb p\u00eblqente t\u00eb shkoja n\u00eb pun\u00eb me bi\u00e7iklet\u00eb me babain, Besimin,\u201d kujton Galipi p\u00ebr fillimet e pun\u00ebs s\u00eb tij n\u00eb vitin 1954. \u201cE di q\u00eb gjith\u00e7ka do t\u00eb ndryshoj\u00eb, por t\u00eb pakt\u00ebn t\u00eb sjellim nipat e mbesat\u2026.,\u201d shtoi ai.<\/p>\n<p>Edhe\u00a0Dashamir Janina, themelues i shoqat\u00ebs \u201cAdrijon\u201d, \u00ebsht\u00eb i mendimit q\u00eb integrimi i monumenteve historike t\u00eb portit brenda projektit Durr\u00ebs Yacht &amp; Marina do t\u00eb ruante nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb. Vet\u00eb Janina p\u00ebrpiqet prej 23 vitesh p\u00ebr krijimin e nj\u00eb muzeu t\u00eb detaris\u00eb n\u00eb Durr\u00ebs.<\/p>\n<p>\u201cEnde pa e ditur se cila do t\u00eb ishte e ardhmja e portit, ne kemi propozuar q\u00eb pavijonet e muzeut t\u00eb vendosen n\u00eb ish-klubin e portit\u00a0\u201cMujo Ulqinaku,\u201d tha Janina.<\/p>\n<p>T\u00eb tjer\u00eb banor\u00eb t\u00eb Durr\u00ebsit e lidhin historin\u00eb e portit me eksodin masiv t\u00eb marsit t\u00eb vitit 1991, ku mij\u00ebra qytetar\u00eb u nis\u00ebn me anije drejt Italis\u00eb.\u00a0Sefer Aga\u00a0\u00ebsht\u00eb nj\u00ebri prej tyre. Ai kujton se sa \u00ebsht\u00eb prekur kur n\u00eb fotot e nj\u00eb ekspozite p\u00ebr eksodin e marsit 1991 ka gjetur edhe veten, duke u ngjitur mbi litar\u00ebt e nj\u00ebr\u00ebs prej anijeve q\u00eb u nis drejt brigjeve p\u00ebrball\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cM\u00eb von\u00eb m\u00ebsuam se nga\u00a0porti i Durr\u00ebsit\u00a0drejt Brindisit vet\u00ebm n\u00eb jav\u00ebn e par\u00eb t\u00eb marsit u nis\u00ebn 26 mjete lundruese t\u00eb tonazheve t\u00eb ndryshme me afro 25 mij\u00eb shqiptar\u00eb gjithsej,\u201d thot\u00eb Aga, tashm\u00eb n\u00eb pension.<\/p>\n<p>\u201cDurr\u00ebsi duhet ta ket\u00eb nj\u00eb monument kushtuar eksodit, jo vet\u00ebm atij n\u00eb mars 1991, por edhe atyre shqiptar\u00ebve q\u00eb hyn\u00eb n\u00eb ambasadat e huaja n\u00eb korrikun e vitit 1990, dhe m\u00eb pas n\u00eb gusht 1991,\u201d shtoi ai.<\/p>\n<p>P\u00ebr fat t\u00eb keq, Durr\u00ebsi ka nj\u00eb tradit\u00eb t\u00eb keqe me ruajtjen e trash\u00ebgimis\u00eb kulturore dhe historike, q\u00eb sipas Dorina Xheraj Subashit, do t\u00eb ndikoj\u00eb edhe p\u00ebr portin e Durr\u00ebsit.<\/p>\n<p>\u201cPorti modern filloi t\u00eb nd\u00ebrtohet gati 100 vjet p\u00ebrpara,\u201d thot\u00eb ajo nd\u00ebrsa shton se \u201ct\u00eb rinjt\u00eb e sot\u00ebm do ta harrojn\u00eb plot\u00ebsisht historin\u00eb e tij\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aktivist\u00eb t\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb kulturore dhe marinar\u00eb p\u00ebrpiqen t\u00eb mbajn\u00eb gjall\u00eb historin\u00eb e portit t\u00eb Durr\u00ebsit, nd\u00ebrsa hap\u00ebsirat e tij pritet t\u00eb shnd\u00ebrrohen n\u00eb nj\u00eb kompleks masiv pallatesh luksoze. Nga G\u00ebzim Kabashi, BIRN N\u00eb kangjellat e portit t\u00eb Durr\u00ebsit prej muajsh \u00ebsht\u00eb instaluar nj\u00eb ekspozit\u00eb me foto p\u00ebrmes s\u00eb cil\u00ebs dokumentohen etapat e ndryshme t\u00eb zhvillimit &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":72148,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-72147","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-politike"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/72147","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=72147"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/72147\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/72148"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=72147"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=72147"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=72147"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}