{"id":73313,"date":"2024-03-08T09:53:30","date_gmt":"2024-03-08T09:53:30","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=73313"},"modified":"2024-03-08T09:53:30","modified_gmt":"2024-03-08T09:53:30","slug":"8-mars-grate-ne-shqiperi-paguhen-me-pak-se-burrat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2024\/03\/08\/8-mars-grate-ne-shqiperi-paguhen-me-pak-se-burrat\/","title":{"rendered":"8 Mars\/ Grat\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri paguhen m\u00eb pak se burrat"},"content":{"rendered":"<p>\u00cbsht\u00eb 8 Marsi, festa e gruas. Bilanci n\u00eb vite tregon p\u00ebr nj\u00eb rritje t\u00eb rolit t\u00eb tyre n\u00eb ekonomi dhe sidomos n\u00eb politik\u00eb. Sot, Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb nd\u00ebr vendet q\u00eb ka pesh\u00ebn m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb femrave n\u00eb kabinetin qeveris\u00ebs, n\u00eb nivele t\u00eb nj\u00ebjta me Finland\u00ebn.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb femrat edhe pse jan\u00eb m\u00eb t\u00eb arsimuara vazhdojn\u00eb t\u00eb paguhen m\u00eb pak sesa meshkujt, n\u00eb pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb profesioneve. Edhe n\u00eb sht\u00ebpi, pushtetin e kan\u00eb burrat q\u00eb kan\u00eb n\u00eb em\u00ebr t\u00eb tyre llogarit\u00eb bankare, por edhe guxojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb, duke marr\u00eb kredi.<\/p>\n<p><strong>Burrat paguhen m\u00eb shum\u00eb se grat\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>Burrat paguhen m\u00eb shum\u00eb sesa grat\u00eb n\u00eb pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb profesioneve. Madje t\u00eb dh\u00ebnat e INSTAT tregojn\u00eb se paga mesatare e meshkujve sh\u00ebnoi nj\u00eb rritje m\u00eb t\u00eb shpejt\u00eb n\u00eb 2022, n\u00eb raport me at\u00eb t\u00eb femrave.<\/p>\n<p>Mesatarisht, nj\u00eb punonj\u00ebs n\u00eb vend u pagua me 61,898 bruto n\u00eb muaj n\u00eb 2022, me nj\u00eb rritje nominale prej 8.2%.<\/p>\n<div class=\"jnews_inline_related_post_wrapper left\">\n<div class=\"jnews_inline_related_post\">\n<div class=\"jeg_postblock_29 jeg_postblock jeg_module_hook jeg_pagination_disable jeg_col_2o3 jnews_module_1349359_1_65eadf7dba575   \" data-unique=\"jnews_module_1349359_1_65eadf7dba575\">\n<div class=\"jeg_block_heading jeg_block_heading_6 jeg_subcat_right\"><\/div>\n<div class=\"jeg_block_navigation\">P\u00ebr meshkujt, paga mesatare ishte 63,773, me nj\u00eb rritje prej 9.2%.<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p>P\u00ebr femrat, paga mesatare arriti n\u00eb 59,813, ose 7.3% m\u00eb shum\u00eb sesa nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb.<\/p>\n<p>Rritja m\u00eb ritme m\u00eb t\u00eb larta e pagave t\u00eb burrave n\u00eb krahasim me ato t\u00eb grave b\u00ebri q\u00eb t\u00eb thellohet s\u00ebrish hendeku gjinor mes pagesave t\u00eb t\u00eb dy gjinive. Grat\u00eb u paguan 6.2% m\u00eb pak sesa burrat n\u00eb 2022, nga 4.2% q\u00eb kishte zbritur diferenca n\u00eb 2021.<\/p>\n<p>Nga 36 grup profesione, q\u00eb raporton INSTAT, vet\u00ebm n\u00eb 5 prej tyre grat\u00eb paguhen m\u00eb shum\u00eb.<\/p>\n<p>Fusha ku grat\u00eb \u201cshk\u00eblqejn\u00eb\u201d \u00ebsht\u00eb drejtimi. Sipas INSTAT, femrat n\u00eb grup profesionin \u201cDrejtues administrativ\u00eb dhe komercial\u00eb\u201d kishin nj\u00eb pag\u00eb mesatare mujore bruto prej 189,393 n\u00eb vitin 2022. Ky nivel, jo vet\u00ebm q\u00eb \u00ebsht\u00eb paga m\u00eb e larta nga t\u00eb gjith\u00eb grup profesionet n\u00eb vend, por \u00ebsht\u00eb dhe 11.1% m\u00eb e lart\u00eb sesa e meshkujve. N\u00eb krahasim me nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb, paga p\u00ebr k\u00ebt\u00eb grupprofesion u rrit me rreth 10%, si p\u00ebr meshkujt ashtu dhe p\u00ebr femrat.<\/p>\n<p>Punonj\u00ebs n\u00eb profesionet e elektro-teknologjis\u00eb \u00ebsht\u00eb grupi tjet\u00ebr, ku femrat marrin m\u00eb shum\u00eb se meshkujt. Paga e femrave n\u00eb k\u00ebt\u00eb grup \u00ebsht\u00eb 64,365 lek\u00eb, ose 10.7% m\u00eb shum\u00eb sesa burrat.<\/p>\n<p>N\u00eb dy profesionet e tjera, \u201cPun\u00ebtor\u00eb sh\u00ebrbimi dhe ndihm\u00ebs\u201d dhe \u201cPunonj\u00ebs t\u00eb sh\u00ebrbimeve personale dhe t\u00eb mbrojtjes\u201d, grat\u00eb marrin p\u00ebrkat\u00ebsisht 1.3% dhe 1.1% m\u00eb shum\u00eb se burrat.<\/p>\n<p>Administrata \u00ebsht\u00eb institucioni q\u00eb nuk i \u201cdiskriminon\u201d femrat n\u00eb paga, teksa \u201cLigjv\u00ebn\u00ebs, n\u00ebpun\u00ebs t\u00eb lart\u00eb t\u00eb administrat\u00ebs shtet\u00ebrore dhe drejtor\u00eb ekzekutiv\u00eb\u201d marrin nj\u00ebsoj, rreth 92 mij\u00eb lek\u00eb n\u00eb muaj.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa n\u00eb arsim preferenca \u00ebsht\u00eb tek meshkujt, q\u00eb paguhen gati 80 mij\u00eb lek\u00eb n\u00eb muaj, ose 12% m\u00eb shum\u00eb sesa grat\u00eb e t\u00eb nj\u00ebjtit profesion.<\/p>\n<p>Edhe n\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsi ekziston diferenca. Grup profesioni \u201cSpecialist\u00eb t\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb\u201d i paguan meshkujt 85.8 mij\u00eb lek\u00eb n\u00eb muaj, ose 13.8% m\u00eb shum\u00eb sesa femrat. P\u00ebr \u201cAsistent\u00eb t\u00eb specializuar t\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb\u201d, paga mujore e burrave \u00ebsht\u00eb 65.8 mij\u00eb lek\u00eb, ose rreth 8% m\u00eb shum\u00eb sesa e grave t\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtit profesion.<\/p>\n<p>Diferenca m\u00eb e lart\u00eb femra meshkuj \u00ebsht\u00eb n\u00eb prodhim, ku rekordin e mban industria, q\u00eb i paguan burrat 24.6% m\u00eb shum\u00eb sesa grat\u00eb. (shiko n\u00eb fund grafikun e pagave sipas sektor\u00ebve dhe gjinis\u00eb)<\/p>\n<p><strong>\u2026Por grat\u00eb jan\u00eb m\u00eb t\u00eb arsimuara<\/strong><\/p>\n<p>Ndon\u00ebse paguhen m\u00eb pak sesa burrat, grat\u00eb kan\u00eb nivel m\u00eb t\u00eb lart\u00eb arsimimi. Sipas INSTAT vajzat tentojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb q\u00eb t\u00eb ndjekin Universitetin, n\u00eb krahasim me djemt\u00eb. N\u00eb total, 21.3% e femrave mbi 25 vje\u00e7 kan\u00eb mbaruar arsimin e lart\u00eb, p\u00ebrkundrejt 18.2% t\u00eb meshkujve.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-1349360\" src=\"https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/niv1-640x350.jpg\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" srcset=\"https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/niv1-640x350.jpg 640w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/niv1-750x410.jpg 750w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/niv1.jpg 976w\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"350\" data-pin-no-hover=\"true\" \/><\/p>\n<p><strong>N\u00eb parlament dominojn\u00eb burrat, n\u00eb qeveri e kan\u00eb marr\u00eb \u201cpushtetin\u201d grat\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1920 n\u00eb Kuvendin Shqiptar nuk kishte asgj\u00eb grua. Epoka e socializmit mund t\u00eb njihet p\u00ebr diktatur\u00eb, por t\u00eb pakt\u00ebn n\u00eb periudh\u00ebn 1970-1990, n\u00eb Kuvend femrat p\u00ebrb\u00ebnin 30% t\u00eb Kuvendit. Me ardhjen e demokracis\u00eb pushteti ligjv\u00ebn\u00ebs u kthye s\u00ebrish tek meshkujt, q\u00eb dominonin me gati 94% t\u00eb pjes\u00ebmarrjes n\u00eb k\u00ebt\u00eb institucion t\u00eb lart\u00eb n\u00eb 2011-n. Dekad\u00ebn e fundit pjes\u00ebmarrja e grave n\u00eb Kuvend \u00ebsht\u00eb rritur s\u00ebrish, duke arritur n\u00eb 2021-2022 n\u00eb rekordin historik t\u00eb 36% pjes\u00ebmarrje, ndon\u00ebse ende n\u00eb pakic\u00eb n\u00eb raport me burrat.<\/p>\n<p>Por, n\u00ebse ka nj\u00eb vend ku ato dominojn\u00eb, \u00ebsht\u00eb n\u00eb qeverisje. N\u00eb qeverin\u00eb aktuale, nga 16 ministri, 10 drejtohen nga ministre femra. N\u00eb fund t\u00eb vitit 2023, Shqip\u00ebria renditej e para n\u00eb bot\u00eb p\u00ebr pjes\u00ebmarrjen e femrave n\u00eb kabinetin qeveritar, me 67% t\u00eb totalit, e ndjekur nga Finlanda, me 64% dhe Spanja me 64%, sipas indeksit t\u00eb fuqizimit t\u00eb gruas, t\u00eb publikuar nga programi i CFR p\u00ebr grat\u00eb dhe politik\u00ebn e huaj. Aktualisht kjo pesh\u00eb ka zbritur n\u00eb 62.5% pas ndryshimeve t\u00eb fundit n\u00eb qeveri, q\u00eb larguan nj\u00eb ministre dhe shtuan nj\u00eb minist\u00ebr.<\/p>\n<p>Ndryshe nga qeveria, n\u00eb Administrat\u00eb dominojn\u00eb meshkujt n\u00eb drejtim. Sipas INSTAT, p\u00ebrqindja e femrave n\u00eb pozicione menaxheriale n\u00eb vitin 2022 ishte 35%, n\u00eb ulje nga 35.5% vitin e m\u00ebparsh\u00ebm.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-1349361\" src=\"https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/perberja-640x336.jpg\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" srcset=\"https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/perberja-640x336.jpg 640w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/perberja-1024x537.jpg 1024w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/perberja-750x393.jpg 750w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/perberja.jpg 1138w\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"336\" data-pin-no-hover=\"true\" \/><\/p>\n<p>Indeksi i fuqizimit t\u00eb gruas, barazia n\u00eb politik\u00eb<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-1349362\" src=\"https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/alb-640x484.jpg\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" srcset=\"https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/alb-640x484.jpg 640w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/alb-750x568.jpg 750w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/alb.jpg 884w\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"484\" data-pin-no-hover=\"true\" \/><\/p>\n<p><strong>Grat\u00eb jetojn\u00eb m\u00eb gjat\u00eb se burrat, grup mosha 35-39 vje\u00e7 ka m\u00eb shum\u00eb meshkuj se femra<\/strong><\/p>\n<p>P\u00ebr vet\u00eb gjenetik\u00ebn, apo stilin m\u00eb t\u00eb kujdessh\u00ebm t\u00eb jetes\u00ebs, grat\u00eb jetojn\u00eb m\u00eb gjat\u00eb sesa burrat. Sipas INSTAT, jet\u00ebgjat\u00ebsia e pritshme n\u00eb lindje \u00ebsht\u00eb 80.9 vje\u00e7 p\u00ebr grat\u00eb dhe 77.3 vje\u00e7 p\u00ebr burrat.<\/p>\n<p>Femrat martohen mesatarisht 27.7 vje\u00e7, nd\u00ebrsa meshkujt 31.2 vje\u00e7.<\/p>\n<p>N\u00eb vend, sipas INSTAT ka 2.77 milion\u00eb banor\u00eb. Nga k\u00ebta 1.4 milion\u00eb ose 50.4% jan\u00eb femra, nd\u00ebrsa 1.37 milion\u00eb jan\u00eb meshkuj.<\/p>\n<p>N\u00eb Shqip\u00ebri lindin m\u00eb shum\u00eb djem sesa vajza. Sipas INSTAT, n\u00eb grup mosh\u00ebn 1-4 vje\u00e7, vajza jan\u00eb 48.5%. P\u00ebr grup mosh\u00ebn 20-24 vje\u00e7, popullsia ndahet n\u00eb dy pjes\u00eb t\u00eb barabarta. Grup mosha q\u00eb ka m\u00eb shum\u00eb meshkuj se femra \u00ebsht\u00eb 35-39 vje\u00e7.<\/p>\n<p>Mbi 40 vje\u00e7 ka m\u00eb shum\u00eb femra se meshkuj, p\u00ebr shkak t\u00eb emigracionit m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb tyre pas viteve \u201990.<\/p>\n<p>N\u00eb moshat mbi 70 vje\u00e7 mbizot\u00ebrojn\u00eb femrat p\u00ebr shkak t\u00eb jet\u00ebgjat\u00ebsis\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb tyre.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-1349364\" src=\"https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/oos-1-640x613.jpg\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" srcset=\"https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/oos-1-640x613.jpg 640w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/oos-1-750x718.jpg 750w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/oos-1.jpg 944w\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"613\" data-pin-no-hover=\"true\" \/><\/p>\n<p><strong>Parat\u00eb i mbajn\u00eb burrat<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb llogarit\u00eb e sht\u00ebpis\u00eb grat\u00eb mund t\u00eb jen\u00eb m\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb ekonomizuara, por kur vjen puna te bankat, jan\u00eb burrat ata q\u00eb dominojn\u00eb. 565 e llogarive depozituese n\u00eb sektorin familjar zot\u00ebrohen nga meshkujt.<\/p>\n<p>Edhe rrezikun e marrin burrat p\u00ebrsip\u00ebr. 57% e llogarive humarr\u00ebse jan\u00eb nga meshkujt\/ MONITOR<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-1349365\" src=\"https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/Screenshot_2-2-640x649.jpg\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" srcset=\"https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/Screenshot_2-2-640x649.jpg 640w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/Screenshot_2-2-75x75.jpg 75w, https:\/\/boldnews.al\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/Screenshot_2-2.jpg 699w\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"649\" data-pin-no-hover=\"true\" \/><\/p>\n<div class=\"jeg_post_tags\"><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cbsht\u00eb 8 Marsi, festa e gruas. Bilanci n\u00eb vite tregon p\u00ebr nj\u00eb rritje t\u00eb rolit t\u00eb tyre n\u00eb ekonomi dhe sidomos n\u00eb politik\u00eb. Sot, Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb nd\u00ebr vendet q\u00eb ka pesh\u00ebn m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb femrave n\u00eb kabinetin qeveris\u00ebs, n\u00eb nivele t\u00eb nj\u00ebjta me Finland\u00ebn. Megjithat\u00eb femrat edhe pse jan\u00eb m\u00eb t\u00eb arsimuara vazhdojn\u00eb t\u00eb &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":73314,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-73313","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-politike"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/73313","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=73313"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/73313\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/73314"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=73313"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=73313"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=73313"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}