Parku Arkeologjik i Bylisit do t\u00eb kaloj\u00eb n\u00eb menaxhimin e nj\u00eb fondacioni, nj\u00eblloj si modeli i zbatuar n\u00eb Butrint, apo ai i propozuar p\u00ebr zon\u00ebn arkeologjike t\u00eb Durr\u00ebsit.<\/p>\n
Nj\u00eb dokument i nxjerr\u00eb p\u00ebr konsultim nga Ministria e Ekonomis\u00eb, Kultur\u00ebs dhe Inovacionit sugjeron pik\u00ebrisht k\u00ebt\u00eb model si m\u00eb t\u00eb p\u00ebrshtatshmin, teksa parku p\u00ebrfshin qytetet antike t\u00eb Bylisit dhe Klosit.<\/p>\n
\u201cModeli i propozuar p\u00ebr Parkun Arkeologjik t\u00eb Bylisit dhe Klosit, n\u00eb planin dhe objektivat afatshkurt\u00ebr dhe afatmes\u00ebm, \u00ebsht\u00eb Administrimi indirekt me fondacion t\u00eb krijuar nga Ministria e Ekonomis\u00eb, Kultur\u00ebs dhe Inovacionit me Institucion t\u00eb Specializuar. Rekomandohet q\u00eb fondacioni i ri ta shk\u00ebpus\u00eb Bylisin nga administrimi aktual me Apolonin\u00eb dhe t\u2019i bashk\u00ebngjit\u00eb administrimit t\u00eb ri rr\u00ebnojat e Klosit.<\/p>\n
N\u00ebp\u00ebrmjet k\u00ebsaj forme administrimi nd\u00ebrtohet nj\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie e besueshme dhe e q\u00ebndrueshme nd\u00ebrmjet lidhjeve historike t\u00eb k\u00ebtyre dy siteve, komuniteteve lokale dhe administrat\u00ebs s\u00eb parkut, e cila do t\u00eb ndikoj\u00eb m\u00eb fuqish\u00ebm mbi zhvillimin e q\u00ebndruesh\u00ebm t\u00eb turizmit kulturor n\u00eb trev\u00ebn e Mallakastr\u00ebs.<\/p>\n
P\u00ebr t\u00eb arritur k\u00ebt\u00eb, krahas Planit t\u00eb Menaxhimit t\u00eb Bylisit dhe Klosit, Ministria e Ekonomis\u00eb, Kultur\u00ebs dhe Inovacionit do t\u00eb paraqes\u00eb p\u00ebr miratim aktet n\u00ebnligjore p\u00ebrkat\u00ebse p\u00ebr m\u00ebnyr\u00ebn e administrimit dhe se si do t\u00eb arrihen k\u00ebto ndryshime\u201d thuhet n\u00eb dokument.<\/p>\n
Lidhur me personelin, dokumenti parashtron se organigrama e propozuar p\u00ebr menaxhimin indirekt t\u00eb Parkut Arkeologjik Bylis-Klos synon t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb num\u00ebr jo shum\u00eb t\u00eb madh personash (13), duke kombinuar sektor\u00ebt e veprimtaris\u00eb s\u00eb tyre. Pun\u00ebsimi do t\u00eb kryhet gradualisht deri n\u00eb 4 vitet e para t\u00eb operimit.<\/p>\n
\u201cN\u00eb numrin e p\u00ebrgjithsh\u00ebm prej 13, punonj\u00ebsish, drejtori do t\u00eb jet\u00eb arkeolog, arkitekt apo restaurator, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb p\u00ebrve\u00e7 angazhimit n\u00eb administrimin e Parkut, t\u00eb veproj\u00eb edhe n\u00eb veprimtarit\u00eb k\u00ebrkimore, restauruese, apo edukuese t\u00eb Parkut.<\/p>\n
Edhe punonj\u00ebsi i laboratorit do t\u00eb jet\u00eb nj\u00ebkoh\u00ebsisht p\u00ebrgjegj\u00ebs dhe p\u00ebrpunues i fondeve arkeologjike, apo prokurimi do t\u00eb b\u00ebj\u00eb nj\u00ebkoh\u00ebsisht pun\u00ebn e financierit, nd\u00ebrsa menaxheri i turizmit mund t\u00eb mbuloj\u00eb koordinimin e eventeve dhe pjes\u00eb t\u00eb angazhimit me publikun (public engagement\/relations).<\/p>\n
Organigrama shoq\u00ebrohet me nj\u00eb p\u00ebrshkrim t\u00eb shkurt\u00ebr t\u00eb detyrave dhe m\u00ebnyr\u00ebs s\u00eb rekrutimit t\u00eb personelit. Fondacioni i sapoformuar ka mund\u00ebsi t\u00eb p\u00ebrfitoj\u00eb financime nga shum\u00eb burime t\u00eb ligjshme, p\u00ebrfshir\u00eb organizata t\u00eb ndryshme, institucione akademike, ente private, dhe t\u00eb ngjashme, duke kontribuar n\u00eb mb\u00ebshtetjen financiare p\u00ebr menaxhimin dhe funksionimin e sitit\u201d, thuhet n\u00eb dokument.<\/p>\n
Plani n\u00ebnvizon se Parku arkeologjik i Bylisit dhe rr\u00ebnojat e Klosit (e njohur si Nikaia e lasht\u00eb) jan\u00eb d\u00ebshmi t\u00eb \u00e7muara t\u00eb qytet\u00ebrimit Ilir.<\/p>\n
\u201cParku Arkeologjik i Bylisit ndodhet n\u00eb krahin\u00ebn e Mallakastr\u00ebs n\u00eb jug t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Ky park ndodhet n\u00eb krahun e majt\u00eb t\u00eb Rrug\u00ebs Nacionale Fier \u2013 Tepelen\u00eb, n\u00eb af\u00ebrsi t\u00eb fshatit Hekal dhe Klos. Qyteti antik i Bylisit \u00ebsht\u00eb rreth 1.5 km larg qendr\u00ebs s\u00eb fshatit Hekal dhe shtrihet n\u00eb pllaj\u00ebn e nj\u00eb kodre me lart\u00ebsi 547 metra mbi nivelin e detit, me nj\u00eb pozicion gjeografik mbizot\u00ebrues dhe panoramik mbi Lugin\u00ebn e Lumit Vjos\u00eb.<\/p>\n
Bylisi ka qen\u00eb qyteti ilir m\u00eb i madh n\u00eb Ilirin\u00eb e Jugut me sip\u00ebrfaqe rreth 30 hektar\u00eb. N\u00eb jug t\u00eb Bylisit ndodhen rr\u00ebnojat arkeologjike t\u00eb qytetit Nikaia, themeluar n\u00eb gjysm\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb shek. V p.Kr.<\/p>\n
N\u00eb per\u00ebndim t\u00eb Bylisit ndodhen dy qendra t\u00eb tjera, ajo e Gur\u00ebzez\u00ebs n\u00eb Cakran dhe Margellici n\u00eb Patos. N\u00eb lindje t\u00eb Bylisit ndodhen rr\u00ebnojat e dy k\u00ebshtjellave, ajo e Rabijes dhe e Kalivacit t\u00eb Tepelen\u00ebs, t\u00eb cilat sh\u00ebnojn\u00eb kufijt\u00eb lindor\u00eb t\u00eb Bylisit.<\/p>\n