{"id":77383,"date":"2024-04-23T09:46:28","date_gmt":"2024-04-23T09:46:28","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=77383"},"modified":"2024-04-23T09:46:28","modified_gmt":"2024-04-23T09:46:28","slug":"vetem-17-e-mbetjeve-riciklohen-ku-jane-inceneratoret","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2024\/04\/23\/vetem-17-e-mbetjeve-riciklohen-ku-jane-inceneratoret\/","title":{"rendered":"Vet\u00ebm 17% e mbetjeve riciklohen, ku jan\u00eb incenerator\u00ebt?"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb Shqip\u00ebri, ndarja e mbetjeve bashkiake n\u00eb burim \u00ebsht\u00eb pothuajse inekzistente, pavar\u00ebsisht nga detyrimi ligjor p\u00ebr t\u00eb kryer k\u00ebt\u00eb proces, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb qeveria e Shqip\u00ebris\u00eb ka p\u00ebrqendruar burimet financiare n\u00eb nd\u00ebrtimin e incinerator\u00ebve n\u00eb kurriz t\u00eb industris\u00eb s\u00eb riciklimit, thot\u00eb nj\u00eb analiz\u00eb e Organizat\u00ebs p\u00ebr Bashk\u00ebpunim dhe Zhvillim Ekonomik ( OECD) p\u00ebr mund\u00ebsit\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb p\u00ebr adoptimin e ekonomis\u00eb qarkulluese.<\/p>\n<p>Studimi v\u00eb n\u00eb dukje se vet\u00ebm rreth 17% e mbetjeve bashkiake (p\u00ebr t\u00eb cilat ekzistojn\u00eb vler\u00ebsime) riciklohen (krahasuar me 48% n\u00eb Bashkimin Evropian) dhe metoda kryesore e menaxhimit t\u00eb mbetjeve \u00ebsht\u00eb depozitimi n\u00eb landfill.<\/p>\n<p>\u201cImpianti i par\u00eb i djegies n\u00eb Shqip\u00ebri filloi t\u00eb funksionoj\u00eb n\u00eb vitin 2019 n\u00eb Elbasan, i cili trajtoi p\u00ebrreth 2% t\u00eb mbetjeve p\u00ebr q\u00ebllime energjetike n\u00eb 2021. Dy incinerator\u00ebt e tjer\u00eb n\u00eb Fier dhe Tiran\u00eb ende nuk jan\u00eb v\u00ebn\u00eb n\u00eb pun\u00eb.<\/p>\n<p>Sidoqoft\u00eb, investimet n\u00eb impiantet e djegies s\u00eb mbetjeve nuk duhet t\u00eb b\u00ebhen n\u00eb kurriz t\u00eb industris\u00eb s\u00eb riciklimit n\u00eb Shqip\u00ebri dhe nuk duhet ta largojn\u00eb vendin nga p\u00ebrafrimi me parimin e hierarkis\u00eb s\u00eb mbetjeve t\u00eb acquis t\u00eb BE-s\u00eb, riciklimin e mbetjeve n\u00eb modelin e ekonomis\u00eb rrethore\u201d thuhet n\u00eb studimin t\u00eb OECD-s\u00eb,<\/p>\n<p>N\u00eb Shqip\u00ebri ka rreth 30 kompani private riciklimi, t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb kryer rreth 230 milion\u00eb euro investime. Kapaciteti i kombinuar p\u00ebrpunues i k\u00ebtyre kompanive \u00ebsht\u00eb rreth 500 000 ton\/vit, q\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb se e mjaftueshme p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrpunuar t\u00eb gjitha mbetjet e riciklueshme t\u00eb krijuara n\u00eb ekonomin\u00eb e vendit.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, p\u00ebr shkak t\u00eb mungesa e l\u00ebnd\u00ebs s\u00eb par\u00eb, kompanit\u00eb kan\u00eb raportuar se punojn\u00eb me rreth 25% t\u00eb kapacitetit t\u00eb tyre prodhues dhe riciklojn\u00eb rreth 10% t\u00eb totalit t\u00eb mbetjeve bashkiake t\u00eb krijuara.<\/p>\n<p>OECD tha se Shqip\u00ebria nuk po menaxhon si duhet mbetjet industriale, t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb nj\u00eb ndot\u00ebs i madhe i uj\u00ebrave tok\u00ebs, nd\u00ebrsa mbetjet organike mund t\u00eb rip\u00ebrdoren si burim p\u00ebr plehrat organike t\u00eb tok\u00ebs ose si burim i biomas\u00ebs p\u00ebr t\u00eb gjeneruar biokarburantet, duke ulur k\u00ebshtu koston e blerjes s\u00eb l\u00ebnd\u00ebve t\u00eb para.<\/p>\n<p>Mbetjet e minierave und t\u00eb p\u00ebrdoren si zgjidhje p\u00ebr t\u00eb mbushur zbraz\u00ebtirat e minierave, p\u00ebr argjinatura, rrug\u00eb, dhe nd\u00ebrtime nd\u00ebrtesash. industria e \u00e7imentos, me furrat e saj me temperatur\u00eb t\u00eb lart\u00eb ka kapacitetin p\u00ebr t\u00eb shfryt\u00ebzuar mbeturinat, t\u00eb tilla si vajrat e p\u00ebrdorura, gomat dhe mbetjet plastike, si burime alternative t\u00eb energjis\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, p\u00ebrve\u00e7 ndalimit t\u00eb disa llojeve t\u00eb qeseve plastike nj\u00ebp\u00ebrdorimshme n\u00eb vitin 2022, riciklimi dhe qarkullimi ende \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i nevojshme p\u00ebr t\u00eb reduktuar m\u00eb tej ndotjen plastike, t\u00eb krijuar nga p\u00ebrdorimi i paq\u00ebndruesh\u00ebm i saj, pasi ajo sjell disa rreziqe p\u00ebr sektorin e turizmit shqiptar, ekosistemet dhe sh\u00ebndetin e njeriut, k\u00ebshilloi OECD.<a href=\"https:\/\/www.monitor.al\/inceneratoret-ne-kurriz-te-ekonomise-qarkulluese-oecd-vetem-17-e-mbetjeve-riciklohen\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>\/Monitor<\/strong><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb Shqip\u00ebri, ndarja e mbetjeve bashkiake n\u00eb burim \u00ebsht\u00eb pothuajse inekzistente, pavar\u00ebsisht nga detyrimi ligjor p\u00ebr t\u00eb kryer k\u00ebt\u00eb proces, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb qeveria e Shqip\u00ebris\u00eb ka p\u00ebrqendruar burimet financiare n\u00eb nd\u00ebrtimin e incinerator\u00ebve n\u00eb kurriz t\u00eb industris\u00eb s\u00eb riciklimit, thot\u00eb nj\u00eb analiz\u00eb e Organizat\u00ebs p\u00ebr Bashk\u00ebpunim dhe Zhvillim Ekonomik ( OECD) p\u00ebr mund\u00ebsit\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":62406,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-77383","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-politike"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77383","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=77383"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77383\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/62406"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=77383"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=77383"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=77383"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}