{"id":81854,"date":"2024-06-11T10:06:21","date_gmt":"2024-06-11T10:06:21","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=81854"},"modified":"2024-06-11T11:04:59","modified_gmt":"2024-06-11T11:04:59","slug":"narkoshteti-permbys-euron-renia-nuk-ndalet-nga-pasrimi-i-parave","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2024\/06\/11\/narkoshteti-permbys-euron-renia-nuk-ndalet-nga-pasrimi-i-parave\/","title":{"rendered":"Narkoshteti p\u00ebrmbys euron, r\u00ebnia nuk ndalet nga pastrimi i parave"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb tremujorin e par\u00eb 2024 kursi mesatar i euros n\u00eb raportet e k\u00ebmbimit me lekun arriti n\u00eb 103.8 lek\u00eb, niveli m\u00eb i ul\u00ebt historik.<\/p>\n<p>N\u00eb krahasim me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn periudh\u00eb t\u00eb nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb, kur euro k\u00ebmbehej mesatarisht m\u00eb 115 lek\u00eb, monedha e p\u00ebrbashk\u00ebt \u00ebsht\u00eb n\u00ebn\u00e7muar me 9.7%.<\/p>\n<p>R\u00ebnia e euros teorikisht do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb n\u00eb vend ka hyr\u00eb zyrtarisht m\u00eb shum\u00eb valut\u00eb dhe ka dal\u00eb m\u00eb pak, duke shtuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb ofert\u00ebn p\u00ebr monedh\u00ebn e p\u00ebrbashk\u00ebt. Burimet e hyrjes s\u00eb valut\u00ebs m\u00eb vend jan\u00eb eksportet, shpenzimet e turist\u00ebve t\u00eb huaj, prurjet e emigrant\u00ebve, t\u00eb ardhurat nga sh\u00ebrbimet etj.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa shpenzimi m\u00eb i madh \u00ebsht\u00eb p\u00ebr blerjen e mallrave t\u00eb importit, nga t\u00eb cilat po b\u00ebhemi gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb t\u00eb varur, si rrjedhoj\u00eb e v\u00ebshtir\u00ebsive q\u00eb po kalon prodhimi vendas.<\/p>\n<h4>Por, t\u00eb dh\u00ebnat zyrtare n\u00eb tremujorin e par\u00eb t\u00eb bilancit t\u00eb pagesave, q\u00eb mat transaksionet e hyrjes dhe daljes s\u00eb valut\u00ebs n\u00eb vend treguan se shifrat zyrtare nuk e shpjegojn\u00eb forcimin e lekut.<\/h4>\n<p>Deficiti i llogaris\u00eb korrente p\u00ebsoi nj\u00eb rritje t\u00eb fort\u00eb p\u00ebr tremujorin e par\u00eb 2024 dhe arriti nivelin m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb regjistruar ndonj\u00ebher\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb periudh\u00eb t\u00eb vitit.<\/p>\n<p>Statistikat e Bank\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb tregojn\u00eb se deficiti i llogaris\u00eb korrente arriti vler\u00ebn e -371 milion\u00eb eurove, n\u00eb rritje me 190% krahasuar me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn periudh\u00eb t\u00eb vitit t\u00eb kaluar. N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn periudh\u00eb t\u00eb nj\u00eb viti m\u00eb par\u00eb, deficiti ishte -135 milion\u00eb euro, pothuajse n\u00eb p\u00ebrgjysmim me vitin e m\u00ebparsh\u00ebm.<\/p>\n<p>Teorikisht, nj\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsim i deficitit t\u00eb llogaris\u00eb korente duhet t\u00eb ndikonte n\u00eb zhvler\u00ebsimin e monedh\u00ebs vendase dhe anasjelltas. N\u00eb 2024 ka ndodhur e kund\u00ebrta. Leku \u00ebsht\u00eb forcuar nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb deficiti i llogaris\u00eb korente \u00ebsht\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsuar.<\/p>\n<p>Ecuria e deficitit t\u00eb llogaris\u00eb korente dhe kursit e shpjegon forcimin e lekut vet\u00ebm n\u00eb periudh\u00ebn 2022-2023, kur deficiti i llogaris\u00eb korente shfaqi shenja p\u00ebrmir\u00ebsimi.<\/p>\n<p>Bilanci i llogaris\u00eb korrente ka p\u00ebsuar nj\u00eb p\u00ebrmbysje t\u00eb shpejt\u00eb krahasuar me vitin e kaluar, kur deficiti arriti nivelin m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt historik, madje n\u00eb tremujorin e tret\u00eb t\u00eb vitit ky bilanc pati rezultuar pozitiv. Rritja e deficitit i detyrohet kryesisht thellimit t\u00eb deficitit tregtar n\u00eb mallra, q\u00eb k\u00ebt\u00eb her\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb balancuar dot mjaftuesh\u00ebm nga bilanci pozitiv i sh\u00ebrbimeve dhe nga t\u00eb ardhurat dyt\u00ebsore.<\/p>\n<h4>P\u00ebr tremujorin e par\u00eb, deficiti tregtar n\u00eb mallra arriti vler\u00ebn rekord t\u00eb 1.24 miliard\u00eb eurove, n\u00eb rritje me 39% krahasuar me vitin e kaluar. Nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb importet u rrit\u00ebn me 18%, eksportet e mallrave p\u00ebsuan r\u00ebnie me 20%.<\/h4>\n<p>Bilanci tregtar n\u00eb sh\u00ebrbimeve vijoi t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsohej, por n\u00eb nj\u00eb mas\u00eb t\u00eb vog\u00ebl. Suficiti n\u00eb llogarin\u00eb e sh\u00ebrbimeve arriti n\u00eb 629 milion\u00eb eurove, n\u00eb rritje me 11.5% krahasuar me tremujorin e par\u00eb t\u00eb vitit t\u00eb kaluar.<\/p>\n<p>Kontributin kryesor n\u00eb llogarin\u00eb e sh\u00ebrbimeve e dha p\u00ebrs\u00ebri turizmi, q\u00eb solli t\u00eb ardhura neto n\u00eb vler\u00ebn e 267 milion\u00eb eurove, n\u00eb rritje me 41% krahasuar me tremujorin e par\u00eb t\u00eb vitit t\u00eb kaluar.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, ritmet e larta t\u00eb rritjes s\u00eb t\u00eb ardhurave nga turizmi nuk kan\u00eb mjaftuar p\u00ebr t\u00eb mbyllur \u201cgrop\u00ebn\u201d e madhe n\u00eb tregtin\u00eb e mallrave. Kjo edhe p\u00ebr faktin se z\u00ebrat e tjera t\u00eb llogaris\u00eb s\u00eb sh\u00ebrbimeve, si fasoneria apo sh\u00ebrbimet e tjera p\u00ebsuan r\u00ebnie t\u00eb t\u00eb ardhurave krahasuar me nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb ve\u00e7anti, t\u00eb ardhurat nga sh\u00ebrbimet p\u00ebr p\u00ebrpunim t\u00eb inputeve fizike t\u00eb zot\u00ebruara nga t\u00eb tjer\u00ebt (fasoneria) p\u00ebsuan r\u00ebnie t\u00eb t\u00eb ardhurave me 3% krahasuar me tremujorin e par\u00eb t\u00eb vitit t\u00eb kaluar.<\/p>\n<p>Nj\u00eb efekt pozitiv dha edhe n\u00eb tremujorin e par\u00eb edhe z\u00ebri i t\u00eb ardhurave dyt\u00ebsore, q\u00eb p\u00ebrb\u00ebhet kryesisht nga d\u00ebrgesat e emigrant\u00ebve. Vlera e remietncave gjat\u00eb tremujorit t\u00eb par\u00eb arriti n\u00eb 242 milion\u00eb euro, n\u00eb rritje me 13% krahasuar me nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb.<\/p>\n<p>Megjith\u00ebse deficiti i llogaris\u00eb korrente \u00ebsht\u00eb zgjeruar ndjesh\u00ebm, llogaria financiare dhe sidomos investimet e huaja direkte vazhdojn\u00eb t\u00eb sjellin flukse t\u00eb konsiderueshme, q\u00eb edhe n\u00eb tremujorin e par\u00eb kompensuan pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb deficiti t\u00eb llogaris\u00eb korrente. Investimet e huaja direkte kishin vler\u00ebn e 354 milion\u00eb eurove, shum\u00eb kjo sa 95% e vler\u00ebs s\u00eb deficitit t\u00eb llogaris\u00eb korrente.\/ Monitor<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb tremujorin e par\u00eb 2024 kursi mesatar i euros n\u00eb raportet e k\u00ebmbimit me lekun arriti n\u00eb 103.8 lek\u00eb, niveli m\u00eb i ul\u00ebt historik. N\u00eb krahasim me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn periudh\u00eb t\u00eb nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb, kur euro k\u00ebmbehej mesatarisht m\u00eb 115 lek\u00eb, monedha e p\u00ebrbashk\u00ebt \u00ebsht\u00eb n\u00ebn\u00e7muar me 9.7%. R\u00ebnia e euros teorikisht do t\u00eb &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":16580,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[40,46],"tags":[],"class_list":["post-81854","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-aktualitet","category-ekonomi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/81854","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=81854"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/81854\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16580"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=81854"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=81854"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=81854"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}