{"id":85015,"date":"2024-07-20T16:49:33","date_gmt":"2024-07-20T16:49:33","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=85015"},"modified":"2024-07-20T16:49:33","modified_gmt":"2024-07-20T16:49:33","slug":"piktori-leksion-vlonjateve-gjuetia-e-turisteve","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2024\/07\/20\/piktori-leksion-vlonjateve-gjuetia-e-turisteve\/","title":{"rendered":"Piktori leksion vlonjat\u00ebve: Gjuetia e turist\u00ebve!"},"content":{"rendered":"<p><strong>Nga Pranvera SHEHAJ<\/strong><\/p>\n<p>Po cil\u00ebt t\u00eb shqet\u00ebsuam vall\u00eb q\u00eb p\u00ebrp\u00ebliteshe n\u00eb nervat e mosgjetjes s\u00eb nj\u00eb shtegu ku ta lije fajin? \u00c7\u2019t\u00eb pab\u00ebr\u00eb t\u00eb b\u00ebm\u00eb ne vlonjat\u00ebt ty piktor, ty q\u00eb sa her\u00eb na troket n\u00eb der\u00eb n\u00eb prag fushatash ta hapim der\u00ebn me sofr\u00ebn plot, her\u00eb me iso e her\u00eb pa iso, si ta kesh miden\u00eb zotrote. Cil\u00ebt t\u00eb shqet\u00ebsuam pra? Polak\u00ebt, \u00e7ek\u00ebt, gjerman\u00ebt, ndonj\u00eb hollandez sporadik apo miqt\u00eb italian\u00eb t\u00eb p\u00ebrtej detit? Faj t\u00eb r\u00ebnd\u00eb shum\u00eb duhet t\u00eb mbajm\u00eb mbi supe q\u00eb ta prish\u00ebm terezin\u00eb n\u00eb k\u00ebto koh\u00ebra kur k\u00ebshtjell\u00ebn e r\u00ebr\u00ebs p\u00ebr turizmin, me plot miq e gazetar\u00eb me dhe pa flok\u00eb, aq lart e kishe ngritur. Dhe tak! Si qoft\u00eblarg t\u00eb dol\u00ebm ne t\u00eb pabindurit e t\u00eb prish\u00ebm pun\u00eb. Hidhe pas krah\u00ebvepiktor, ndodh q\u00eb n\u00ebp\u00ebr t\u00eb meta t\u00eb b\u00ebjm\u00eb gabime edhe ne vlonjat\u00ebt.<\/p>\n<p>U k\u00ebrkove llogari vlonjat\u00ebve piktor, se kinse t\u00eb paskan shk\u00ebrrmoqur reputacionin e Shqip\u00ebris\u00ebe t\u00eb k\u00ebrc\u00ebnojn\u00eb t\u00ebrheqjen mbrapsht t\u00eb 10 milion\u00eb turist\u00ebve. \u00c7mimet, normale a t\u00eb p\u00ebr\u00e7artura qofshin kan\u00eb vite q\u00eb jan\u00eb po aq, e vite kan\u00eb edhe vlonjat\u00ebt q\u00eb akoma gjurmojn\u00eb ndonj\u00eb gur t\u00eb lir\u00eb n\u00eb gjiret e bukura t\u00eb perl\u00ebs q\u00eb u ka r\u00ebn\u00eb p\u00ebr hise. Por ti nuk u m\u00ebrzite p\u00ebr ta piktor! Hotelet, resortet, plazhet private me luksi-resortet, q\u00eb as e kan\u00eb ulur as e kan\u00eb rritur stek\u00ebn, nga ne vlonjat\u00ebt kan\u00eb vite q\u00eb shihen me dylbit\u00eb e p\u00ebrtej detit, e shpesh mbushen vet\u00ebm me shqiptar\u00ebt e Shqip\u00ebris\u00eb s\u00eb mesme e t\u00eb Veriut, q\u00eb mir\u00ebpritjen na e kthenin duke na e mohuar edhe emrin e qytetit, e duke na quajtur thjesht \u201cJug\u201d. Me kok\u00ebfort\u00ebsin\u00eb labe, po nj\u00ebsoj po ua kthej edhe un\u00eb. E shejtanll\u00ebku q\u00eb na karakterizon nga pak ne \u201cjugor\u00ebve\u201c t\u00eb Vlor\u00ebs se\u00e7 na rr\u00ebfen n\u00eb vesh se \u00ebsht\u00eb terminologji e q\u00ebllimshme q\u00eb e ngjizi pushteti yt me k\u00ebrkes\u00eb t\u00eb pronar\u00ebve t\u00eb luksit, p\u00ebr ta grupuar e diferencuar nga pjesa tjet\u00ebr e vendit, me q\u00ebllim profilizimin e saj vet\u00ebm p\u00ebr turiz\u00ebm elitar. Saher\u00eb na e fshinin emrin, nga hyrja e qytetit deri n\u00eb Himar\u00eb, ti nuk u m\u00ebrzite piktor.<\/p>\n<p>Vlonjat\u00ebt e kan\u00eb par\u00eb turizmin qoft\u00eb vendas a me turist\u00eb t\u00eb huaj, shum\u00eb p\u00ebrpara se qytete t\u00eb tjera t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb t\u00eb kuptonin vlerat q\u00eb mund t\u2018i hapnin drejt turist\u00ebve. Zilia mos plast\u00eb se \u00ebsht\u00eb me fat e jo me inat, por turizmin si b\u00ebhet e si kollandriset nuk dim\u00eb m\u00eb kujt t\u2018ia m\u00ebsojm\u00eb piktor, ndaj v\u00ebshtir\u00eb se i p\u00ebrfillim k\u00ebshillat n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim. E megjithat\u00eb megalomania dhe p\u00ebrp\u00eblitja p\u00ebr ta shkarkuar fajin e nisjes s\u00eb shk\u00ebrrmoqjes s\u00eb k\u00ebshtjell\u00ebs s\u00eb r\u00ebr\u00ebs, t\u2019i stimuloi tonet e ashpra p\u00ebrkundrejt nesh. Pse kaq mosmir\u00ebnjoh\u00ebs piktor? Ne na z\u00eb turpi e sikleti t\u00eb ta trazojm\u00eb gjumin edhe pse na i shk\u00ebrmoq mund\u00ebsit\u00eb e pun\u00ebs kur \u00e7do grop\u00eb t\u00eb mundshme dhe andrra asfalti i hap si varre n\u00eb \u00e7do cep t\u00eb qytetit n\u00eb mesin e sezonit turistik. Ne nuk ta trazojm\u00eb mbret\u00ebrimin nd\u00ebrsa ti p\u00ebrpin si lugat imortal \u00e7do centimet\u00ebr tok\u00eb t\u00eb lir\u00eb t\u00eb vij\u00ebs bregdetare dhe p\u00ebshtyn pacip\u00ebsisht mbi premtimin q\u00eb u dhe vlonjat\u00ebve p\u00ebr lirimin e detit.<\/p>\n<p>E rr\u00ebfenjat e f\u00ebmij\u00ebris\u00eb duhet t\u00eb ta ken\u00eb d\u00ebftuar mir\u00eb ku nis e ku mbaron bekimi detar i vlonjat\u00ebve me syt\u00eb e bukur jo t\u00eb nj\u00eb, por dy det\u00ebve q\u00ebndisur me dy xhevahir\u00eb malesh n\u00eb mes. Ndaj dhe ti, i zoti si\u00e7 je p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb gjith\u00e7ka nuk t\u00eb p\u00ebrket, ia kolonizove Vlor\u00ebs \u00e7do xhevahir t\u00eb saj, ama hi\u00e7 s\u2018ke faj, \u00ebsht\u00eb xhevahir fund e krye n\u00eb fakt, kan\u00eb qen\u00eb m\u00eb burra e nuk i kan\u00eb rezistuar dot. Pse kaq mosmir\u00ebnjoh\u00ebs piktor? Nuk kan\u00eb kaluar as shtat\u00eb a tet\u00eb cikle h\u00ebne e dielli mbi det, nga dita kur ta b\u00ebm\u00eb zakonin e t\u00eb respektuam kur na urdh\u00ebrove prej alla-metropolit n\u00eb Llogara p\u00ebr t\u00eb na dh\u00ebn\u00eb sihariqin se pakse hapur nj\u00eb tunel q\u00eb \u00e7on vlonjat\u00ebt nga Vlora n\u00eb Vlor\u00eb, m\u00eb sakt\u00eb nga Vlora qytet n\u00eb nj\u00eb fshat t\u00eb bregut t\u00eb saj (prap\u00eb p\u00ebr qart\u00ebsi terminologjie). Llogarit\u00eb e k\u00ebsaj vepre t\u00eb rilindur t\u2019i kan\u00eb b\u00ebr\u00eb t\u00eb tjer\u00eb e mua m\u00eb mbetet ve\u00e7 t\u00eb t\u00eb kujtoj se si e shkretove me nj\u00eb t\u00eb r\u00ebn\u00eb t\u00eb lapsit, s\u00ebrish n\u00eb mes t\u00eb sezonit, t\u00ebr\u00ebsin\u00eb e bizneseve t\u00eb ngritura prej fillim-viteve 90\u2018 n\u00eb parkun e Llogaras\u00eb, se t\u00eb qan zemra vet\u00ebm p\u00ebr pronar\u00ebt e rilindur me ty si zengin\u00eb t\u00eb perlave t\u00eb vlonjat\u00ebve t\u00eb bregut.<\/p>\n<p>Pse kaq mosmir\u00ebnjoh\u00ebs piktor? Kur ti shkarkoje demek milionat e turist\u00ebve n\u00eb Vlor\u00eb, ne rregulloheshim mes vetes dhe ta ruanim fytyr\u00ebn ty e shtetit t\u00ebnd turistik pa asnj\u00eb infrastruktur\u00eb n\u00eb ndihm\u00eb t\u00eb zhvillimit t\u00eb turizmit. Nuk num\u00ebroj sa her\u00eb m\u00eb \u00ebsht\u00eb dashur e na \u00ebsht\u00eb dashur t\u00eb transportojm\u00eb turist\u00eb t\u00eb huaj n\u00eb pika t\u00eb ndryshme t\u00eb qytetit ton\u00eb e drejt brigjeve t\u00eb tij, t\u00eb mjaftuar vet\u00ebm me mir\u00ebnjohjen e tyre.<\/p>\n<p>M\u00eb mir\u00eb se kushdo e di ti piktor, se her\u00ebt ose von\u00eb padijes t\u00ebnde prej plangprish\u00ebri se tok\u00eb e kujt ishte Kosova, ti e shteti q\u00eb drejton do t\u2018ia vuante pesh\u00ebn. Kot rrekesh e ng\u00ebrdheshesh ndaj vlonjat\u00ebve piktor. Shqiptar\u00ebt e Kosov\u00ebs e kan\u00eb detyr\u00eb f\u00ebmij\u00ebrie ta vizitojn\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e flamurit shum\u00eb m\u00eb shum\u00eb se ata t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, ndaj k\u00ebt\u00eb vit nuk lan\u00eb Vlor\u00ebn, por k\u00ebshtjell\u00ebn t\u00ebnde shtetare prej r\u00ebre, tradh\u00ebtin\u00eb t\u00ebnde politike, n\u00eb k\u00ebmbim t\u00eb mund\u00ebsis\u00eb q\u00eb pat\u00ebn si tok\u00eb e lir\u00eb shqiptar\u00ebsh t\u00eb l\u00ebvizin t\u00eb lir\u00eb.<\/p>\n<p>Na qart\u00ebso s\u00eb paku piktor se na e ke trazuar gjumin e mir\u00eb \u00ebsht\u00eb t\u2019i rind\u00ebrtojm\u00eb urat pa vonesa se kalojn\u00eb shpejt muajt, e ti do na bujt\u00ebsh p\u00ebr ekzibicionizmin e fushat\u00ebs duke k\u00ebrkuar ta b\u00ebsh kraharorin po aq grop\u00eb sa tonin teksa thua sa t\u00eb k\u00ebputet zemereku p\u00ebr Vlor\u00ebn. A nuk doje turiz\u00ebm elitar piktor? Gabim stratego-teknik paske b\u00ebr\u00eb. Megjithat\u00eb, merre nj\u00eb k\u00ebshill\u00eb vlonjate: p\u00ebrzgjidh turist\u00ebt si\u00e7 ke p\u00ebrzgjedhur cila elit\u00eb do zaptoj\u00eb \u00e7far\u00eb e do t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb ku piktor. Turizmi elitar do elit\u00eb piktor, andaj p\u00ebrvishi m\u00ebng\u00ebt e nis rekrutimin.<\/p>\n<p>E p\u00ebr t\u2019i th\u00ebn\u00eb dy fjal\u00eb t\u00eb fundit: Un\u00eb e di se fakti q\u00eb bejler\u00ebt e an\u00ebve tona kan\u00eb firmosur edhe ligjet edhe shtetin q\u00eb sot aksidentalisht ti e sp\u00ebrkat me boj\u00ebrat e tua, t\u00eb ka e ju ka ngulitur n\u00eb mendje se durojm\u00eb e jemi trima. E megjithat\u00eb, tjet\u00ebr her\u00eb jo aq lart tonin e z\u00ebrit piktor, njer\u00ebz deti jemi, b\u00ebn vaki edhe trembemi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Pranvera SHEHAJ Po cil\u00ebt t\u00eb shqet\u00ebsuam vall\u00eb q\u00eb p\u00ebrp\u00ebliteshe n\u00eb nervat e mosgjetjes s\u00eb nj\u00eb shtegu ku ta lije fajin? \u00c7\u2019t\u00eb pab\u00ebr\u00eb t\u00eb b\u00ebm\u00eb ne vlonjat\u00ebt ty piktor, ty q\u00eb sa her\u00eb na troket n\u00eb der\u00eb n\u00eb prag fushatash ta hapim der\u00ebn me sofr\u00ebn plot, her\u00eb me iso e her\u00eb pa iso, si ta &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":71131,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44],"tags":[],"class_list":["post-85015","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-editorial"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/85015","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=85015"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/85015\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/71131"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=85015"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=85015"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=85015"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}