{"id":89011,"date":"2024-09-13T17:23:04","date_gmt":"2024-09-13T17:23:04","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=89011"},"modified":"2024-09-13T17:23:04","modified_gmt":"2024-09-13T17:23:04","slug":"der-spiegel-a-po-mbyll-nje-sy-evropa-per-kryeministrin-e-shqiperise","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2024\/09\/13\/der-spiegel-a-po-mbyll-nje-sy-evropa-per-kryeministrin-e-shqiperise\/","title":{"rendered":"Der Spiegel: A \u201cpo mbyll nj\u00eb sy\u201d Evropa p\u00ebr kryeministrin e Shqip\u00ebris\u00eb?"},"content":{"rendered":"<p><strong>Der Spiegel<\/strong><\/p>\n<p>&#8220;Ursula von der Leyen e quan at\u00eb &#8216;i dashur Edi&#8217;, q\u00eb \u00ebsht\u00eb tashm\u00eb nj\u00eb sinjal,&#8221; thot\u00eb Frauke Seebass nga zyra e Brukselit e Fondacionit p\u00ebr Shkenc\u00eb dhe Politik: &#8220;Duhet ta shoh\u00ebsh fenomenin Rama n\u00eb nj\u00eb kontekst m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb \u2013 nga k\u00ebndv\u00ebshtrimi i BE-s\u00eb, b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr nj\u00eb qasje pragmatike p\u00ebr t\u00eb stabilizuar Ballkanin Per\u00ebndimor; Rama konsiderohet, ndryshe nga Aleksandar Vu\u010di\u0107 n\u00eb Serbi, si jo anti-europian, m\u00eb i but\u00eb; p\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, \u00ebsht\u00eb vendosur q\u00eb t&#8217;i mbyllet nj\u00eb sy, n\u00ebse jo dy.&#8221;<\/p>\n<p><strong>A po pasurohet Rama n\u00eb kurriz t\u00eb t\u00eb tjer\u00ebve?<\/strong><\/p>\n<p>&#8220;Nga perspektiva e Brukselit, kjo nuk \u00ebsht\u00eb dhe aq e r\u00ebnd\u00ebsishme,&#8221; thot\u00eb Seebass: &#8220;An\u00ebtar\u00ebsimi i Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb BE nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb rendin e dit\u00ebs p\u00ebr momentin.&#8221;<\/p>\n<p>Kryeministri vet\u00eb tha p\u00ebr televizionin shtet\u00ebror italian Rai: &#8220;Nuk mendoj sinqerisht q\u00eb politika n\u00eb Shqip\u00ebri \u00ebsht\u00eb helmuar nga mafia.&#8221; Pretendimi i Ahmetajt, q\u00eb bos\u00ebt e mafias hyjn\u00eb dhe dalin nga zyra e tij, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shpifje sa e pav\u00ebrtet\u00eb, aq dhe e d\u00ebmshme pasi &#8220;njer\u00ebzit priren t\u00eb besojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb g\u00ebnjeshtrat sesa t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn.&#8221;<\/p>\n<p>Rama shqet\u00ebsohet p\u00ebr reputacionin e vendit t\u00eb tij. &#8220;Kur b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsimin n\u00eb BE, durimi yn\u00eb \u00ebsht\u00eb pothuajse i pafund,&#8221; siguroi kryeministri p\u00ebr SPIEGEL dy vjet m\u00eb par\u00eb n\u00eb vil\u00ebn e tij n\u00eb Adriatik: Shqip\u00ebria ishte nj\u00eb diktatur\u00eb e izoluar, &#8220;Koreja e Veriut e Europ\u00ebs, ku n\u00eb fund t\u00eb viteve tet\u00ebdhjet\u00eb ishte ende e rrezikshme t\u00eb d\u00ebgjoje Beatles. Prandaj un\u00eb pohoj se ne, n\u00eb kuptimin absolut, kemi arritur m\u00eb shum\u00eb n\u00eb k\u00ebto 30 vite sesa \u00e7do vend tjet\u00ebr i Europ\u00ebs.&#8221;<\/p>\n<p><strong>Varf\u00ebria, papun\u00ebsia, emigrimi<\/strong><\/p>\n<p>Statistikat tregojn\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt\u00ebn. Q\u00eb nga viti 1991, sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb Institutit t\u00eb Statistikave t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb e treta e popullsis\u00eb prej 3.3 milion\u00eb banor\u00ebsh ka emigruar nga vendi. Paga mesatare \u00ebsht\u00eb rreth 750 euro. Gati nj\u00eb e treta e t\u00eb rinjve q\u00eb kan\u00eb mbetur jan\u00eb t\u00eb papun\u00eb.<\/p>\n<p>&#8220;Shkrirja e interesave politike dhe mediatike me ato t\u00eb kriminel\u00ebve dhe oligark\u00ebve&#8221; \u2013 k\u00ebshtu funksionon sistemi Rama, thot\u00eb nj\u00eb ish-an\u00ebtar i qeveris\u00eb, q\u00eb d\u00ebshiron t\u00eb mbetet anonim: &#8220;E gjith\u00eb kjo ndodh me bekimin e BE-s\u00eb dhe SHBA-s\u00eb.<\/p>\n<p>Nuk ka asnj\u00eb tender publik q\u00eb nuk bie n\u00eb duart e rrethit t\u00eb tij t\u00eb zgjeruar. N\u00eb thelb, Rama ka zhytur gjith\u00eb vendin n\u00eb kriminalitet. Shqip\u00ebria tani \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rast studimi p\u00ebr korrupsion, dhe megjithat\u00eb Rama, i zgjuar si\u00e7 \u00ebsht\u00eb, arrin t\u00eb fitoj\u00eb njohjen n\u00eb Per\u00ebndim.&#8221;<\/p>\n<p>Fatos Lubonja \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga ata q\u00eb mban q\u00ebndrim t\u00eb vendosur p\u00ebr nj\u00eb kritik\u00eb t\u00eb thell\u00eb ndaj kryeministrit. Si shkrimtar dhe autor i shquar, ai konsiderohet nd\u00ebrgjegjja e s\u00eb majt\u00ebs shqiptare. Lubonja \u00ebsht\u00eb djali i nj\u00eb prej bashk\u00ebpun\u00ebtor\u00ebve t\u00eb af\u00ebrt t\u00eb Enver Hoxh\u00ebs, i cili m\u00eb von\u00eb u vu n\u00ebn kritika. Ai kaloi 17 vjet n\u00eb burg, shumic\u00ebn e koh\u00ebs n\u00eb kampe pune t\u00eb detyruar, si n\u00eb minier\u00ebn fam\u00ebkeqe t\u00eb Spa\u00e7it.<\/p>\n<p>Vet\u00ebm n\u00eb vitin 1991, si nj\u00eb nga t\u00eb fundit t\u00eb burgosur politik\u00eb, u lirua.<\/p>\n<p>&#8220;Te Edi Rama i ri e kam par\u00eb veten,&#8221; thot\u00eb Lubonja. &#8220;T\u00eb dy donim t\u00eb dilnim nga hija e et\u00ebrve tan\u00eb t\u00eb lidhur me regjimin.&#8221; Por, n\u00eb vitin 2000, Rama u b\u00eb kryebashkiak i Tiran\u00ebs, dhe q\u00eb nga viti 2013 \u00ebsht\u00eb kryeminist\u00ebr.<\/p>\n<p>Sipas Lubonj\u00ebs, vitet e gjata n\u00eb pushtet e kan\u00eb ndryshuar shokun e tij t\u00eb dikursh\u00ebm: &#8220;Ai \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb nj\u00eb narcisist i keqdashur, nj\u00eb njeri shum\u00eb i zgjuar, por pa parime. Dit\u00ebn sillet si Dr. Jekyll, nat\u00ebn si Mr. Hyde, nj\u00eb person q\u00eb ka nevoj\u00eb p\u00ebr pushtetin ashtu si\u00e7 ka nevoj\u00eb p\u00ebr ajrin p\u00ebr t\u00eb jetuar.&#8221;<\/p>\n<p>Lubonja gjithashtu kritikon Per\u00ebndimin, ve\u00e7an\u00ebrisht familjen e partive socialiste t\u00eb Evrop\u00ebs, p\u00ebr mbylljen e syve ndaj realitetit t\u00eb zymt\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri. &#8220;Ajo \u00e7&#8217;ka \u00ebsht\u00eb nafta p\u00ebr vendet e tjera, n\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb e Ram\u00ebs jan\u00eb tregtar\u00ebt e drog\u00ebs me parat\u00eb e tyre,&#8221; thot\u00eb ish-disidenti.<\/p>\n<p>Gjat\u00eb nj\u00eb p\u00ebrballjeje t\u00eb fundit mes tyre, Lubonja e quajti Ram\u00ebn nj\u00eb &#8220;mashtrues&#8221;, por mendon se kjo nuk i b\u00ebn shum\u00eb p\u00ebrshtypje kryeministrit: &#8220;Sepse ai \u00ebsht\u00eb si nj\u00eb krokodil \u2013 flet shum\u00eb, por nuk d\u00ebgjon fare&#8221;, ose &#8220;shum\u00eb goj\u00eb, pak vesh.&#8221;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Der Spiegel &#8220;Ursula von der Leyen e quan at\u00eb &#8216;i dashur Edi&#8217;, q\u00eb \u00ebsht\u00eb tashm\u00eb nj\u00eb sinjal,&#8221; thot\u00eb Frauke Seebass nga zyra e Brukselit e Fondacionit p\u00ebr Shkenc\u00eb dhe Politik: &#8220;Duhet ta shoh\u00ebsh fenomenin Rama n\u00eb nj\u00eb kontekst m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb \u2013 nga k\u00ebndv\u00ebshtrimi i BE-s\u00eb, b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr nj\u00eb qasje pragmatike p\u00ebr t\u00eb stabilizuar &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":89012,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-89011","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-politike"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/89011","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=89011"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/89011\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/89012"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=89011"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=89011"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=89011"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}