{"id":90162,"date":"2024-10-02T10:27:04","date_gmt":"2024-10-02T10:27:04","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=90162"},"modified":"2024-10-02T10:27:04","modified_gmt":"2024-10-02T10:27:04","slug":"hapat-e-leninit-ne-tirane","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2024\/10\/02\/hapat-e-leninit-ne-tirane\/","title":{"rendered":"Hapat e Leninit n\u00eb Tiran\u00eb"},"content":{"rendered":"<p>Nga\u00a0<strong>Veton SURROI<\/strong><\/p>\n<p><strong>Debati rreth besimeve me \u201cVatikanin bektashi\u201d dhe burgosja e deputetit Salianji si nd\u00ebshkim i fjal\u00ebs s\u00eb lir\u00eb jan\u00eb probleme t\u00eb reja e krejt\u00ebsisht t\u00eb panevojshme p\u00ebr nj\u00eb shtet q\u00eb me probleme t\u00eb m\u00ebdha, si krimi i organizuar, do t\u00eb filloj\u00eb negociatat e an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb BE<\/strong><\/p>\n<p>1.<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria mund t\u00eb parafrazoj\u00eb titullin e librit t\u00eb librit t\u00eb V.I. Lenin nga fillimi i shekullit XX \u00a0\u201cNj\u00eb hap para, dy hapa prapa: kriza n\u00eb partin\u00eb ton\u00eb\u201d , me z\u00ebv\u00ebnd\u00ebsim t\u00eb fjal\u00ebs \u201cparti\u201d me at\u00eb \u201cshtet\u201d. Pra, disa dit\u00ebt e kaluara dhe t\u00eb ardhme mund t\u00eb tregojn\u00eb nj\u00eb \u00e7rregullim t\u00eb funksionimit t\u00eb shtetit, mbase edhe si paralajm\u00ebrim t\u00eb pak\u00ebndsh\u00ebm p\u00ebr t\u00eb ardhm\u00ebn.<\/p>\n<p>T\u00eb fillojm\u00eb nga hapi para.<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria n\u00eb mesin e muaj tetor pritet t\u00eb filloj\u00eb m\u00eb n\u00eb fund negociatat e an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb Bashkimin Evropian. Vendi \u00ebsht\u00eb mbajtur p\u00ebr nj\u00eb dhjet\u00ebvjet\u00ebsh n\u00eb status kandidati p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsim dhe p\u00ebrgjat\u00eb k\u00ebtyre dhjet\u00eb vjet\u00ebve nuk kishte ndonj\u00eb arsye q\u00eb lidhej me Shqip\u00ebrin\u00eb e q\u00eb do t\u00eb duhej t\u00eb pengonte hapjen e kapitujve negociator\u00eb. Shqip\u00ebria ishte mbajtur peng lidhur me \u00e7\u00ebshtjeve identitetare t\u00eb lindura nga zhb\u00ebrja e ish Jugosllavis\u00eb, duke qen\u00eb tashm\u00eb pjes\u00eb e Klubit t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor (n\u00eb shoq\u00ebri me 5 shtetet t\u00eb dala nga ish Jugosllavia).<\/p>\n<p>P\u00ebr dhjet\u00eb vjet vendi pagoi tagrin e problemeve identitare mes Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut dhe Greqis\u00eb e s\u00eb fundmi edhe Bullgaris\u00eb, relacionit mes Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb, paraliz\u00ebs kushtetuese t\u00eb Bosnje e Hercegovin\u00ebs dhe procesit t\u00eb kontestimit t\u00eb Malit t\u00eb Zi si komb e shtet.<\/p>\n<p>Nga mesi i tetorit nuk do t\u00eb jet\u00eb m\u00eb me r\u00ebnd\u00ebsi p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet me BE-n\u00eb se \u00e7far\u00eb shkruan n\u00eb librat maqedonas p\u00ebr heronjt\u00eb revolucionar\u00eb bullgar\u00eb, si mund t\u00eb duket Bashk\u00ebsia e komunave serbe n\u00eb Kosov\u00eb, pse Dodiku mund t\u00eb shpall\u00eb t\u00eb pavlefshme p\u00ebrmendjen e gjenocidit t\u00eb Srebrenic\u00eb apo \u00e7\u00ebshtja e ekzistenc\u00ebs t\u00eb Kish\u00ebs ortodokse malazeze t\u00eb njohur nga Patrikana e Stambollit. I t\u00ebr\u00eb ky konglomerat problemesh ishte aty \u00e7doher\u00eb kur debatohej p\u00ebr integrimin e Ballkanit Per\u00ebndimor dhe disi me n\u00ebnkuptueshm\u00ebri si pjes\u00eb e regjionit futej edhe Shqip\u00ebria.<\/p>\n<p>N\u00eb momentin e hapjes s\u00eb \u201cclusterit\u201d t\u00eb par\u00eb, Shqip\u00ebria do t\u00eb negocioj\u00eb n\u00eb baz\u00eb t\u00eb meritave t\u00eb veta.<\/p>\n<p>2.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb pik\u00eb, ende pa u hapur kapitujt e r\u00ebnd\u00eb p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb- si\u00e7 \u00ebsht\u00eb sundimi i ligjit- vendi kandidoi probleme q\u00eb jan\u00eb indikator\u00eb serioz\u00eb p\u00ebr shtetin.<\/p>\n<p>Kryeministri Rama ofroi argumente serioze p\u00ebr kritik\u00eb natyr\u00ebs s\u00eb shtetit kur doli me iniciativ\u00ebn e tij p\u00ebr \u201cVatikanin mysliman\u201d, gjegj\u00ebsisht \u201csovranitetin bektashi\u201d brenda territorit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Kryeministri shkeli me t\u00eb dyja k\u00ebmb\u00ebt rregullin baz\u00eb kushtetues me t\u00eb cilin mund t\u00eb krenohet Shqip\u00ebria, madje ball\u00eblart\u00eb pothuajse gjithandej Evrop\u00ebs, se \u201cshteti \u00ebsht\u00eb asnjan\u00ebs n\u00eb \u00e7\u00ebshtjet e besimit\u201d. Kryeministri shpjegoi \u00a0se \u201cndryshe nga komunitetet e tjera, t\u00eb cilat kan\u00eb avantazhin e natyrsh\u00ebm t\u00eb p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb n\u00eb komunitete shum\u00eb t\u00eb m\u00ebdha me shtrirje globale &#8211; pra kan\u00eb edhe mund\u00ebsi t\u00eb m\u00ebdha mb\u00ebshtetjeje t\u00eb pand\u00ebrprer\u00eb n\u00eb rrug\u00ebn e tyre &#8211; komuniteti bektashi \u00ebsht\u00eb si t\u00eb thuash \u201cjetim\u201d n\u00eb k\u00ebt\u00eb k\u00ebndv\u00ebshtrim. Prandaj af\u00ebrmendsh q\u00eb ngritja e statusit t\u00eb Kryegjyshat\u00ebs Bot\u00ebrore n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb nivelin e nj\u00eb entiteti sovran, jo vet\u00ebm do t\u00eb ulte ndjesh\u00ebm k\u00ebrc\u00ebnimin real t\u00eb tkurrjes s\u00eb atij komuniteti deri n\u00eb tretje n\u00eb harkun e disa dekadave, po do t\u00eb garantonte nj\u00eb vazhdim\u00ebsi t\u00eb q\u00ebndrueshme t\u00eb ekzistenc\u00ebs s\u00eb tij p\u00ebr breza t\u00eb t\u00ebr\u00eb\u201d. K\u00ebshtu, ai nd\u00ebrhyri n\u00eb fush\u00ebn e cila nuk i lejohet, asaj t\u00eb besimeve. Sepse shteti laik ndon\u00ebse fillimisht i nd\u00ebrtuar p\u00ebr ta mbrojtur shtetin prej religjionit ka edhe obligimin e mbrojtjes t\u00eb religjionit nga shteti.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, kryeministri i vendit po e hap nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje tashm\u00eb t\u00eb rregulluar juridikisht e praktikisht. Shqip\u00ebria ka njohur subjektivitetin dhe pluralizmin e krishter\u00eb e islamik- K\u00ebshilli i Ministrave dhe kat\u00ebr bashk\u00ebsit\u00eb fetare (Komuniteti Mysliman, Kisha Autoqefale Ortodokse, Kryegjyshata Bektashi, V\u00ebllaz\u00ebria ungjillore) kan\u00eb n\u00ebnshkruar Marr\u00ebveshje e cila i shnd\u00ebrron ato n\u00eb subjekte juridike. K\u00ebtyre u \u00ebsht\u00eb shtuar edhe Marr\u00ebveshja Shtet\u00ebrore me Vatikanin q\u00eb rregullon edhe materien e subjektivitetit t\u00eb Kish\u00ebs katolike n\u00eb vend.<\/p>\n<p>Nga aspekti juridik e praktik nuk ka gj\u00eb q\u00eb rrezikon besimin n\u00eb vend. Gjegj\u00ebsisht, nuk ka gj\u00eb q\u00eb rrezikon bashk\u00ebsit\u00eb fetare pos nd\u00ebrhyrjes krejt\u00ebsisht t\u00eb panevojshme politike t\u00eb njeriut m\u00eb t\u00eb fuqish\u00ebm politik n\u00eb Shqip\u00ebri. Pas iniciativ\u00ebs s\u00eb tij, reagimi i par\u00eb qe i komunitetit mysliman i cili pos q\u00eb u ndie i ofenduar p\u00ebr vler\u00ebsimet p\u00ebr islamin nga ana e kryeministrit, u ofrua po ashtu t\u00eb mohoj\u00eb subjektivitetin bektashi duke u ofruar si ombrella e \u201ct\u00eb gjitha tarikateve\u201d.<\/p>\n<p>3.<\/p>\n<p>Kryeministri n\u00eb dit\u00ebt n\u00eb vijim po ashtu mori nj\u00eb an\u00eb t\u00eb gabuar n\u00eb nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje tejet t\u00eb ndjeshme t\u00eb lirive politike me burgosjen e prij\u00ebsit t\u00eb Grupit parlamentar t\u00eb Partis\u00eb Demokratike, Ervin Salianji.<\/p>\n<p>Salianji po vuan q\u00eb nga kjo jav\u00eb d\u00ebnimin e plotfuqish\u00ebm me burg nj\u00ebvje\u00e7ar p\u00ebr di\u00e7ka q\u00eb n\u00eb \u00e7do vend evropian, p\u00ebrfshir\u00eb edhe Shqip\u00ebrin\u00eb, duhet t\u00eb jet\u00eb e drejt\u00eb e shprehjes s\u00eb lir\u00eb jo m\u00eb t\u00eb an\u00ebtarit t\u00eb Kuvendit, por edhe t\u00eb \u00e7do qytetari t\u00eb r\u00ebndomt\u00eb. Kjo e drejt\u00eb e shprehjes s\u00eb lir\u00eb n\u00ebnkupton edhe t\u00eb drejt\u00ebn p\u00ebr t\u00eb gabuar, sepse e drejta p\u00ebr t\u00eb gabuar \u00ebsht\u00eb thelbi i debatit demokratik. Pagabueshm\u00ebria \u00ebsht\u00eb e kund\u00ebrta e demokracis\u00eb andaj an\u00ebtar\u00ebt e Parlamenteve flasin pa druajtje se mos eventualisht po gabojn\u00eb e po futen n\u00eb burg. Korrigjimi i gabimeve n\u00eb t\u00eb shprehur b\u00ebhet n\u00eb Parlament dhe n\u00eb zgjedhje.<\/p>\n<p>Duke shfryt\u00ebzuar t\u00eb drejt\u00ebn e tij p\u00ebr t\u00eb folur, qoft\u00eb edhe gabimisht, Salianji nxori disa akuza publike p\u00ebr nj\u00eb minist\u00ebr t\u00eb Qeveris\u00eb Rama dhe v\u00ebllait t\u00eb tij i cili kishte qen\u00eb i d\u00ebnuar p\u00ebr krime. K\u00ebto akuza d\u00ebrguar \u201curbi et orbi\u201d, pra askujt konkretisht, jan\u00eb konstatuar si t\u00eb pamjaftueshme p\u00ebr inicim t\u00eb procedurave penale. N\u00eb nj\u00eb rend demokratik, \u00e7\u00ebshtja do t\u00eb mbyllej me kaq, dhe n\u00eb rastin m\u00eb t\u00eb keq, Salianji do t\u00eb paguante tagrin politik p\u00ebr nj\u00eb akuz\u00eb e cila qe e pamjaftueshme p\u00ebr prokurorin\u00eb.<\/p>\n<p>Por dy gjykata, nj\u00ebra e shkall\u00ebs s\u00eb par\u00eb dhe tjetra e apelit e d\u00ebrguan n\u00eb burg p\u00ebr nj\u00eb vep\u00ebr t\u00eb paqen\u00eb. Salianji u d\u00ebnua p\u00ebr \u201ckall\u00ebzim t\u00eb rrem\u00eb\u201d q\u00eb \u00ebsht\u00eb vep\u00ebr penale e cila konsumohet juridikisht kur personi paraqet gojarisht apo me shkrim denoncimin e tij p\u00ebr nj\u00eb vep\u00ebr penale pran\u00eb organeve t\u00eb hetimit, polici e prokurori dhe ai denoncim del t\u00eb jet\u00eb q\u00ebllimisht i pav\u00ebrtet\u00eb. Salianji k\u00ebt\u00eb veprim nuk e ka b\u00ebr\u00eb dhe tash \u00ebsht\u00eb n\u00eb burg si i d\u00ebnuari i par\u00eb p\u00ebr \u201cdelikt verbal\u201d n\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb post-komuniste e cila po i hap negociatat e an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb BE.<\/p>\n<p>Kryeministri Rama, i njohur n\u00eb fillet e aktivizmit t\u00eb tij publik si nj\u00ebra prej figurave m\u00eb t\u00eb spikatura liberale t\u00eb angazhuara p\u00ebr liri t\u00eb shprehjes, do t\u00eb b\u00ebnte mir\u00eb t\u00eb mbante an\u00ebn e duhur, at\u00eb t\u00eb mbrojtjes s\u00eb t\u00eb drejt\u00ebs s\u00eb shprehjes t\u00eb kund\u00ebrshtar\u00ebve t\u00eb tij politik. Jo vet\u00ebm q\u00eb \u00ebsht\u00eb vler\u00eb morale, por edhe praktike, p\u00ebr nj\u00eb vend me aspirata demokratike si Shqip\u00ebria s\u00eb cil\u00ebs i nevojitet opozita.<br \/>\nP\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, Kryeministri Rama ka mund\u00ebsi t\u00eb p\u00ebrdorimit t\u00eb nj\u00eb precedenti juridik n\u00eb mbrojtje t\u00eb t\u00eb drejt\u00ebs s\u00eb zotit Salianji. Nj\u00eb deputet tjet\u00ebr i opozit\u00ebs, Gazment Bardhi, akuzoi v\u00ebllan\u00eb e kryeministrit si njeri t\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb trafik droge. V\u00ebllai i kryeministrit paraqiti deklarimin mediatik t\u00eb deputetit Bardhi n\u00eb Prokurori me akuz\u00eb p\u00ebr \u201ckall\u00ebzim t\u00eb rrem\u00eb\u201d, por Prokuroria hodhi posht\u00eb k\u00ebt\u00eb denoncim, sepse fjal\u00ebt e deputetit Bardhi ishin t\u00eb shprehura n\u00eb medie e jo t\u00eb deponuara n\u00eb Prokurori. Sakt\u00ebsisht sikur n\u00eb rastin Salianji.<\/p>\n<p>4.<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria, e \u00e7liruar p\u00ebrtej problemeve identitare t\u00eb fqinj\u00ebve t\u00eb vet, po hyn me t\u00eb shpejt\u00eb n\u00eb hapjen e problemeve shtes\u00eb. Sikur t\u00eb mos mjaftonte \u201celefanti n\u00eb dhom\u00eb\u201d-prania jasht\u00ebproporcionale krahasuar me vendet evropiane t\u00eb krimit t\u00eb organizuar n\u00eb ekonomi dhe funksionimin institucional t\u00eb vendit &#8211; krijimi i problemeve t\u00eb reja nga ato deri m\u00eb dje inekzistente si \u00e7\u00ebshtja e besimeve apo e shprehjes s\u00eb lir\u00eb \u00ebsht\u00eb oguri m\u00eb i keq p\u00ebr ardhm\u00ebrin\u00eb e negociatave evropiane t\u00eb vendit.\/<a href=\"https:\/\/www.koha.net\/veshtrime\/hapat-e-leninit-ne-tirane?fbclid=IwY2xjawFp-Q1leHRuA2FlbQIxMQABHY9F36Jh7vyH7PnmbkSDmHq7XZyVGp42bcSu27GnSCE_20ImM30saJjZpw_aem_q_IrMNSskR_K_xsYhEEbRg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">KOHA<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga\u00a0Veton SURROI Debati rreth besimeve me \u201cVatikanin bektashi\u201d dhe burgosja e deputetit Salianji si nd\u00ebshkim i fjal\u00ebs s\u00eb lir\u00eb jan\u00eb probleme t\u00eb reja e krejt\u00ebsisht t\u00eb panevojshme p\u00ebr nj\u00eb shtet q\u00eb me probleme t\u00eb m\u00ebdha, si krimi i organizuar, do t\u00eb filloj\u00eb negociatat e an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb BE 1. Shqip\u00ebria mund t\u00eb parafrazoj\u00eb titullin e librit &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":90163,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44],"tags":[],"class_list":["post-90162","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-editorial"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90162","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=90162"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90162\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/90163"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=90162"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=90162"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=90162"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}