{"id":96339,"date":"2024-11-23T11:56:05","date_gmt":"2024-11-23T11:56:05","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=96339"},"modified":"2024-11-23T11:56:05","modified_gmt":"2024-11-23T11:56:05","slug":"dekomunistizimi-nevoja-per-te-crrenjosur-te-keqen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/2024\/11\/23\/dekomunistizimi-nevoja-per-te-crrenjosur-te-keqen\/","title":{"rendered":"Dekomunistizimi, nevoja p\u00ebr t\u00eb \u00e7rr\u00ebnjosur t\u00eb keqen"},"content":{"rendered":"<p><strong>Nga Klea DU\u00c7KA<\/strong><\/p>\n<p>Para pothuaj dy jav\u00ebsh, nj\u00eb ish-gazet\u00eb, tashm\u00eb e shnd\u00ebrruar n\u00eb portal, kishte publikuar deklarat\u00ebn e nj\u00eb ish- gjyqtari t\u00eb periudh\u00ebs s\u00eb diktatur\u00ebs, i cili, i ftuar n\u00eb emisionin e nj\u00eb gazetari t\u00eb njohur, rr\u00ebfente p\u00ebr aktivitetin e tij gjat\u00eb koh\u00ebs q\u00eb kishte qen\u00eb pjes\u00eb e Kolegjit Penal t\u00eb Gjykat\u00ebs s\u00eb Lart\u00eb. Gjakftoht\u00eb, por edhe tejet i kujdessh\u00ebm p\u00ebr t\u00eb justifikuar n\u00eb menyr\u00eb indirekte vendimet t\u00eb cilat pranonte se i kishte dh\u00ebn\u00eb, ish-funksionari i gjykat\u00ebsmundohej q\u00eb t\u00eb shfaj\u00ebsohej deri n\u00eb nj\u00eb far\u00eb mase duke sjell\u00eb si argument ligjet dhe represionin e eg\u00ebr t\u00eb diktatur\u00ebs, por edhe shprehur nj\u00eb lloj \u201cpengu\u201d n\u00eb dukje, vecan\u00ebrisht p\u00ebr nj\u00eb vendim me vdekje t\u00eb dh\u00ebn\u00eb prej tij ndaj dy personave t\u00eb akuzuar p\u00ebr nj\u00eb atentat t\u00eb mbetur n\u00eb tentativ\u00eb n\u00eb vitin 1983, ndaj kryetarit t\u00eb Presidiumit Popullor asokohe, Ramiz Alis\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt n\u00eb gjykimin e tij duhej t\u00eb ishin falur.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb gjith\u00eb rr\u00ebfimin e ish-gjyqtarit, p\u00ebr t\u00eb cilin \u00ebsht\u00eb ndoshta e kuptueshme se si dhe p\u00ebrse vendosi t\u00eb fliste pas kaq koh\u00ebsh publikisht n\u00eb nj\u00eb emision televiziv, nuk mbartet asnj\u00eb grimc\u00eb katarsisi, pendese apo keqardhjeje. N\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr t\u00eb relativizuar p\u00ebrmasat e makabritetit t\u00eb vet\u00eb(sipas perceptimit moral t\u00eb d\u00ebgjuesve, jo t\u00eb tij), mundohej q\u00eb gjat\u00eb bised\u00ebs t\u00eb theksonte se nuk kishte dh\u00ebn\u00eb shum\u00eb d\u00ebnime me vdekje. E gjith\u00eb biseda e zhvilluar mes k\u00ebtij ish-gjykat\u00ebsi dhe gazetarit q\u00eb po e intervistonte, nuk \u00ebsht\u00eb e para k\u00ebtij lloji n\u00eb studiot televizive t\u00eb debatit dhe aktualitetit politik n\u00eb Shqip\u00ebri. M\u00eb her\u00ebt, nj\u00eb tjet\u00ebr figur\u00eb aktive deri para pak koh\u00ebsh n\u00eb politik\u00ebn shqiptare, q\u00eb n\u00eb periudh\u00ebn e diktatur\u00ebs kishte qen\u00eb prokuror, pasi rr\u00ebfeu p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb p\u00ebr d\u00ebnimet makabre, duke refuzuar t\u00eb shfaqte pendes\u00eb, ashtu si ish-gjykatesi, i arsyetoi veprimet e veta me pretekstin e zbatimit t\u00eb ligjeve dhe sistemit juridik t\u00eb koh\u00ebs, duke mos kursyer madje as ironin\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebrdorimi i argumentit t\u00eb ligjshm\u00ebris\u00eb apo zbatimit t\u00eb urdh\u00ebrave \u00ebsht\u00eb nj\u00eb refren i njohur n\u00eb histori, i p\u00ebrs\u00ebritur disa here gjat\u00eb d\u00ebshmive t\u00eb gjeneral\u00ebve dhe dhe komandant\u00ebve t\u00ebSS, t\u00eb d\u00ebnuar p\u00ebr krime lufte gjat\u00eb procesit t\u00eb Nurembergut. Adolf Eichmann, nj\u00eb Obersturmbannf\u00fchrer i SS, (q\u00eb n\u00eb shqip i korrespondon grad\u00ebs s\u00eb toger kolonelit), i d\u00ebnuar me vdekje n\u00eb vitin 1962 nga nj\u00eb gjykat\u00ebn\u00ebJeruzalem, si i p\u00ebrfshir\u00eb direkt n\u00eb gjenocidin dhe aktet makabre ndaj popullsis\u00eb hebreje n\u00eb Austri dhe Gjermani gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, (praktikisht arkitekti i Holokaustit) i argumentonte krimet e tij me faktin se ai thjesht u ishte bindur urdhrave. Ky argument mund t\u00eb ishte marr\u00eb parasysh, sikur t\u00eb mos ishte p\u00ebr nj\u00eb psikolog nga Univerisiteti i Yale, Stanley Milgram, i cili pas nj\u00eb serie eksperimentesh provoi se cdo njeri i zakonsh\u00ebm \u00ebsht\u00eb i aft\u00eb, q\u00eb me vet\u00ebdije t\u00eb plot\u00eb t\u00eb kryej\u00eb akte barbare mbi persona t\u00eb tjer\u00eb, por n\u00eb kushtet e t\u00eb qenurit i urdh\u00ebruar p\u00ebr ta b\u00ebr\u00eb, ndjen nj\u00eb sens t\u00eb reduktuar p\u00ebrgjegj\u00ebsie. Kjo gjetje implikonte se shumica e t\u00eb d\u00ebnuarve p\u00ebr krime lufte, p\u00ebrfshir\u00eb arkitektin e Holokaustit, Eichmann, ishin plot\u00ebsisht t\u00eb bindur se kauza e tyre ishte e drejt\u00eb dhe se po b\u00ebnin gj\u00ebn\u00eb e duhur, vet\u00ebm se pesh\u00ebn e p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb k\u00ebrkonin ta ngarkonin mbi shpatullat e epror\u00ebve t\u00eb tyre dhe sistemit apo ideologjis\u00eb s\u00eb cil\u00ebs i sh\u00ebrbenin. Me pak fjal\u00eb, m\u00eb shum\u00eb se sa p\u00ebrbind\u00ebsha, k\u00ebta ishin njer\u00ebz tejet normal\u00eb dhe byrokrat\u00eb mesatar\u00eb, q\u00eb karakterizoheshin nga mungesa e empatis\u00eb sociale, duke e humbur aft\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb dikotomin\u00eb mes s\u00eb drejt\u00ebs dhe s\u00eb gabuar\u00ebs. Hannah Arendt, nj\u00eb politologe dhe filozofe judeo-gjermane, e p\u00ebrkufizoi k\u00ebt\u00eb si \u201cbanaliteti i s\u00eb keqes\u201d, duke e cil\u00ebsuar Eichmann si shembullin m\u00eb ilustrues t\u00eb tij.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst, e ashtuquajtura drejt\u00ebsi tranzicionale ka t\u00eb gjith\u00eb arsenalin dhe baz\u00ebn e duhur politike dhe morale p\u00ebr t\u2019i d\u00ebnuar dhe v\u00ebn\u00eb me p\u00ebrgjegj\u00ebsi t\u00eb plot\u00eb para drejt\u00ebsis\u00eb, personat, t\u00eb cil\u00ebt, n\u00eb em\u00ebr t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs supreme t\u00eb predikuar nga ideologji ekstreme dhe p\u00ebr t\u2019i sh\u00ebrbyer pushtetit represiv t\u00eb regjimeve diktatoriale si n\u00eb rastin e Shqip\u00ebris\u00eb, duke p\u00ebrdorur autoritetin e posteve apo funksioneve t\u00eb ushtruara, kan\u00eb d\u00ebnuar, persekutuar, apo ushtruar tortura ndaj individ\u00ebve t\u00eb konsideruar si kund\u00ebrshtar\u00eb politik\u00eb t\u00eb sistemit. Kjo lloj drejt\u00ebsie u aplikua me dy standarde p\u00ebr regjimet fashiste dhe komuniste dhe n\u00eb dy faza t\u00eb ndryshme t\u00eb historis\u00eb: Pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, me d\u00ebnimin e kriminel\u00ebve t\u00eb luft\u00ebs dhe ngritjen e tribunaleve nga Gjermania deri ne Izrael dhe pas R\u00ebnies s\u00eb Murit t\u00eb Berlinit dhe diktaturave komuniste t\u00eb lindjes n\u00eb form\u00ebn e ligjeve t\u00eb lustracionit dhe reformave t\u00eb sistemeve t\u00eb drejt\u00ebsis\u00eb t\u00eb vendeve t\u00eb ish-Bllokut.<\/p>\n<p>N\u00eb faz\u00ebn e par\u00eb, n\u00eb nj\u00eb periudh\u00eb kur bota kishte dal\u00eb nga dy luft\u00ebra t\u00eb pergjakshme me d\u00ebme t\u00eb konsiderueshme n\u00eb njer\u00ebz, si dhe ekonomike e materiale, gjakrat, sidomos n\u00eb Evrop\u00eb ishin ende t\u00eb nxehta. Pal\u00ebs humb\u00ebse do t\u2019i duhej t\u00eb paguante nj\u00eb cmim t\u00eb madh, n\u00eb menyr\u00eb t\u00eb menj\u00ebhershme. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb nevojitej nj\u00eb drejt\u00ebsi e shpejt\u00eb dhe e pam\u00ebshirshme, q\u00ebllimi i s\u00eb cil\u00ebs ishte nd\u00ebshkimi. Pas p\u00ebrmbushjes s\u00eb k\u00ebtij q\u00ebllimi, me evolimin e ideve dhe nj\u00eb qasje t\u00eb re ndaj s\u00eb shkuar\u00ebs dhe nocioneve t\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut, moralit, ligjshm\u00ebris\u00eb dhe rritjes s\u00eb bashkepunimit politik dhe ekonomik mes shteteve t\u00eb bot\u00ebs, ajo u trasnformua dal\u00ebngadal\u00eb n\u00eb nj\u00eb drejt\u00ebsi \u201calla Hugo\u201d, q\u00eb do t\u00eb synonte, edukimin, rehabilitimin dhe krijimin e normave t\u00eb reja sociale. Austria dhe Gjermania inkorporuan n\u00eb kushtetutat dhe kodet penale t\u00eb tyre, ligjin e famsh\u00ebm, NS-Verbotsgesetz, ne kuader t\u00eb denazifikimit, q\u00eb ndalonte, midis t\u00eb tjerash, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb kategorike p\u00ebrfshirjen n\u00eb politik\u00eb, t\u00eb personave q\u00eb kishin mbajtur poste t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme n\u00eb administrat\u00ebn e Hitlerit, policin\u00eb apo ushtrin\u00eb e tij, si dhe glorifikimin e figurave e propagand\u00ebs nazifashiste, apo edhe simboleve t\u00ebsaj. T\u00eb nj\u00ebjtin ligj, t\u00eb riem\u00ebrtuar me termin \u201cApologia del fascismo\u201d do ta aplikonte po ashtu edhe Italia.<\/p>\n<p>N\u00eb faz\u00ebn e dyt\u00eb, me p\u00ebrfundimin e Luft\u00ebs s\u00eb Ftoht\u00eb dhe R\u00ebnien e Murit t\u00eb Berlinit, ishte radha e vendeve t\u00eb dala nga diktaturat komuniste, (nd\u00ebr t\u00eb cilat, ajo e Shqip\u00ebris\u00eb, q\u00eb ishte padyshim m\u00eb e egra dhe m\u00eb cnjer\u00ebzorja), q\u00eb t\u00eb p\u00ebrballeshin me t\u00eb shkuar\u00ebn e tyre.Ndryshe nga periudha e post Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb, tashm\u00eb bota kishte evoluar politikisht. Akti final i Helsinkit i vitit 1975 p\u00ebr t\u00eb drejtat e njeriut, si dhe krijimi i entitetit konfederativ t\u00eb Bashkimit Europian kishin ndryshuar pikepamjet dhe perceptimin kolektiv mbi normat sociale, demokracin\u00eb dhe shtetin e s\u00eb drejt\u00ebs. K\u00ebto rrethana influencuan p\u00ebr rrjedhoj\u00eb edhe qasjen e vendeve t\u00eb ish-Bllokut ndaj regjimeve t\u00eb egra, prej t\u00eb cilave dol\u00ebn, si dhe metod\u00ebn e aplikimit t\u00eb drejt\u00ebsis\u00eb ndaj xhelat\u00ebve dhe detoksifikimin nga mend\u00ebsia qe kishin prodhuar k\u00ebto diktatura. K\u00ebshtu, pothuaj t\u00eb gjitha vendet ish-komuniste adoptuan praktika dekomunistizimi t\u00eb lidhura kryesisht me implementimin e paketave ligjore p\u00ebr lustracionin.<\/p>\n<p>Edhe n\u00eb Shqip\u00ebri, pas rr\u00ebzimit t\u00eb sistemit, Partia Demokratike, e para parti politike pluraliste, kishte t\u00eb parashikuar n\u00eb nenin 2 t\u00eb statutit t\u00eb saj, procesin e dekomunistizimit si nj\u00eb nga prioritetet kryesore. N\u00eb p\u00ebrpjekje serioze dhe t\u00eb vendosur p\u00ebr p\u00ebrmbushjen e k\u00ebtij q\u00ebllimi, PD propozoi nd\u00ebr vite gjat\u00eb mandateve t\u00eb qeverisjes dhe jo vet\u00ebm, nj\u00eb s\u00ebr\u00eb ligjesh dhe paketash ligjore, me propozime nga past\u00ebrtia e figur\u00ebs deri tek hapja e dosjeve, propozime k\u00ebto, shumica e t\u00eb cilave u kontestuan nga Partia Socialiste, e cila kishte ardhur n\u00eb sken\u00ebn politike si rezultat i transformimit t\u00eb PPSH n\u00eb vitin 1991 dhe q\u00eb kishte n\u00eb radhet e veta jo vet\u00ebm ish-funksionar\u00eb t\u00eb diktatur\u00ebs, por edhe figura ish-hetuesish apo ish-prokuror\u00ebsh.<\/p>\n<p>Nd\u00ebr ligjet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb propozuara dhe miratuara si inciativ\u00eb e PD n\u00eb vitet \u201990 mbeten padyshim ligji nr. 7514, dat\u00eb 30.09.1991 \u201cP\u00ebr pafaj\u00ebsin\u00eb, amnistin\u00eb dhe rehabilitimin e ish t\u00eb d\u00ebnuarve dhe t\u00eb p\u00ebrndjekurve politik\u00eb\u201d, ligji nr. 8001, dat\u00eb 22.09.1995 \u201cP\u00ebr genocidin dhe krimet kund\u00ebr njer\u00ebzimit kryer n\u00eb Shqip\u00ebri gjat\u00eb sundimit komunist p\u00ebr motive politike, ideologjike dhe fetare\u201d (Ligji p\u00ebr genocidin) dhe ligji nr. 8043, dat\u00eb 30.11.1995 \u201cP\u00ebr kontrollin e figur\u00ebs s\u00eb zyrtar\u00ebve dhe personave t\u00eb tjer\u00eb q\u00eb lidhen me mbrojtjen e shtetit demokratik\u201d (Ligji p\u00ebr verifikimin e figurave). Dy ligjet e vitit 1995, q\u00eb synonin pastertin\u00eb e jet\u00ebs parlamentare dhe demokratike n\u00eb Shqip\u00ebri, megjith\u00ebse t\u00eb legjitimuara nga Gjykata Kushtetuese n\u00eb vitin 1996, q\u00eb rr\u00ebzoi ankimimin e PS dhe PSD, u shfuqizuan me ardhjen n\u00eb pushtet t\u00eb PS n\u00eb vitin 1997. Me rikthimin e saj n\u00eb pushtet n\u00eb vitin 2005, PD d\u00ebnoi publikisht me an\u00eb t\u00eb nj\u00eb rezolute t\u00eb posacme, t\u00eb votuar n\u00eb parlament, krimet e komunizmit, nd\u00ebrsa ne vitin 2008 riktheu ligjin p\u00ebr past\u00ebrtin\u00eb e figur\u00ebs, i cili k\u00ebsaj radhe u rr\u00ebzua nga Gjykata Kushtetuese n\u00eb vitin 2010, pas ankimimit t\u00eb paraqitur nga PS me pretendimin se ligji synonte forcimin e pushtetit personal t\u00eb Sali Berish\u00ebs, asokohe kryeminist\u00ebr i vendit.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, frika m\u00eb e madhe e PS, ishte nj\u00eb hakmarrje e mundshme e opinionit publik dhe nj\u00eb zem\u00ebrim popullor ndaj pjes\u00ebs m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb element\u00ebve brenda saj, por edhe ndaj ish-elit\u00ebs komuniste t\u00eb mbetur ende gjall\u00eb, me t\u00eb cil\u00ebt PS kishte lidhje politike e deri diku ideologjike. Shum\u00eb prej anetar\u00ebve t\u00eb saj kishin madje edhe lidhje familjare, si pasardh\u00ebs t\u00eb tyre. Nd\u00ebrkoh\u00eb, precedenti i vendosur nga Rumania, ku ligjet e lustracionit u kthyen n\u00eb istrumente periferike nga qendra e djatht\u00eb p\u00ebr t\u00eb fshir\u00eb politikisht komplet lidhjet politike me totalitarizmin, e shtoi edhe me tep\u00ebr panikun se nj\u00eb skenar i till\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrs\u00ebritej n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n<p>Ajo q\u00eb ndodhi pas ardhjes n\u00eb pushtet t\u00eb PS dhe me t\u00eb cil\u00ebn p\u00ebrballemi aktualisht \u00ebsht\u00eb nj\u00eb hakmarrje e elit\u00ebs s\u00eb vjet\u00ebr p\u00ebrmes trash\u00ebgimtar\u00ebve dhe nj\u00eb ricklim i s\u00eb shkuar\u00ebs n\u00eb form\u00ebn m\u00eb t\u00eb sh\u00ebmtuar t\u00eb saj. Pas kontestimit dhe bllokimit m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb her\u00eb, t\u00eb nj\u00eb procesi serioz dekomunistizimi, PS, pas ardhjes n\u00eb pushtet ka treguar hapur me veprime konkrete se jo vet\u00ebm q\u00eb nuk ka nd\u00ebrmend t\u00eb d\u00ebnoj\u00eb t\u00eb shkuar\u00ebn, por duke shfryt\u00ebzuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb perverse mbetjet e indoktrinimit marksist n\u00eb subkoshienc\u00ebn kolektive shqiptare dhe faz\u00ebn post-traumatike t\u00eb represionit t\u00eb mendimit t\u00eb lir\u00eb, t\u00eb cil\u00ebn shoq\u00ebria jon\u00eb ende nuk e ka superuar plot\u00ebsisht (sepse nuk \u00ebsht\u00eb lejuar t\u00eb rikuperohet), kjo forc\u00eb politike, tashm\u00eb e shnd\u00ebrruar n\u00eb nj\u00eb sekt autokrat\u00ebsh, p\u00ebrpiqet t\u00eb ringjall\u00eb metodat e vjetra t\u00eb intimidimit p\u00ebr t\u00eb konsoliduar dhe mbajtur pushtetin e saj. Nga dekorimi i 100 veteran\u00ebve t\u00eb luft\u00ebs, n\u00eb mes tyre edhe e veja e diktatorit, Nexhmije Hoxha dhe ish-an\u00ebtar\u00eb t\u00eb Byros\u00eb Politike si Vito Kapo, tek tekstet e historis\u00eb n\u00eb shkolla, q\u00eb akoma helmojn\u00eb mendjet e gjeneratave t\u00eb lindura n\u00eb demokraci me narrativat e g\u00ebnjesht\u00ebrta t\u00eb shpikura nga regjimi komunist apo talljen me d\u00ebmshp\u00ebrblimet dhe pensionet e ish- t\u00eb p\u00ebrndjekurve politik\u00eb, pushteti ujit rr\u00ebnj\u00ebt e s\u00eb keqes s\u00eb ringjallur n\u00eb nj\u00eb komb q\u00eb po rrezikon t\u00eb shuhet. Aparati shtet\u00ebror, i transformuar nga reforma n\u00eb drejt\u00ebsi n\u00eb nj\u00eb avatar t\u00eb diktaur\u00ebs, me institucione q\u00eb praktikojn\u00eb nj\u00eb drejt\u00ebsi selektive dhe metoda t\u00eb njohura p\u00ebr t\u00eb intimiduar z\u00ebrat opozitar\u00eb, censura e p\u00ebrgjithshme ndaj liris\u00eb s\u00eb medias dhe fjal\u00ebs s\u00eb lir\u00eb si dhe propaganda q\u00eb kontrollon narrativ\u00ebn, manipulon opinionin dhe ushqen apatin\u00eb e p\u00ebrgjithshme kan\u00eb legjitimuar nj\u00eb konseguencializ\u00ebm t\u00eb p\u00ebrkohsh\u00ebm, q\u00eb p\u00ebrb\u00ebn baz\u00ebn e nj\u00eb fryme hakmarr\u00ebse ndaj t\u00eb gjith\u00eb atyre q\u00eb menduan se do t\u00eb ishte e leht\u00eb t\u00eb shk\u00ebputeshin nga e err\u00ebsira e s\u00eb shkuar\u00ebs.<\/p>\n<p>Drejt\u00ebsia tranzicionale nuk ka rezultuar plot\u00ebsisht e suksesshme n\u00eb disa prej vendeve komuniste t\u00eb linjdes, por n\u00eb rastin e Shqip\u00ebris\u00eb, ajo ka d\u00ebshtuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn m\u00eb spektakolare. P\u00ebrgjith\u00ebsisht\u00a0 shoq\u00ebrit\u00eb n\u00eb k\u00ebto vende, p\u00ebr shkak t\u00eb \u201cbut\u00ebsis\u00eb\u201d t\u00eb treguar ndaj represionit komunist n\u00eb metod\u00ebn e t\u00eb trajtuarit, krahasuar me nd\u00ebshkimin e ashp\u00ebr t\u00eb rezervuar ndaj nazifashizmit dhe demonizimin e tij, kan\u00eb r\u00ebn\u00eb pre shpeshher\u00eb e nj\u00eb \u201cromantizimi\u201d t\u00eb s\u00eb shkuar\u00ebs, si n\u00eb rastin e Gjermanis\u00eb Lindore pas r\u00ebnies s\u00eb Murit t\u00eb Berlinit, ku ky fenomen mori emrin \u201cOstalgia\u201d (nostalgjia per Lindjen). Megjithat\u00eb, kjo lloj nostalgjie \u00ebsht\u00eb manifestuar m\u00eb tep\u00ebr n\u00eb aspektin kulturor, apo t\u00eb flirtimit me ideologjit\u00eb e d\u00ebshtuara marksiste, se sa n\u00eb aspektin politik.<\/p>\n<p>N\u00eb Shqip\u00ebri, shoq\u00ebria e dal\u00eb nga izolimi total, i p\u00ebrngjan hebrenjve gjat\u00eb eksodit t\u00eb tyre n\u00eb shkret\u00ebtir\u00eb, kur t\u00eb lodhur nga endja 40-vjecare drejt Tok\u00ebs s\u00eb Premtuar, pa mundur ende ta shkelin, ata iu rikthyen nostalgjis\u00eb p\u00ebr tiranin\u00eb e faraonit dhe filluan t\u00eb adhuronin idhuj t\u00eb rrem\u00eb. N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn linj\u00eb, n\u00eb pamund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb mbyllur plot\u00ebsisht llogarit\u00eb me t\u00eb shkuar\u00ebn dhe shk\u00ebputur prej saj, vendi yn\u00eb \u00ebsht\u00eb riskllav\u00ebruar n\u00eb duart e nj\u00eb klike q\u00eb ka n\u00eb dor\u00eb t\u00eb shkuar\u00ebn dhe po shkat\u00ebrron t\u00eb tashmen, duke vrar\u00eb shpresat tek e ardhmja. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye \u00ebsht\u00eb detyra morale dhe misioni politik i s\u00eb djatht\u00ebs shqiptare, q\u00eb pas ardhjes n\u00eb pushtet, n\u00eb menyr\u00eb t\u00eb disiplinuar dhe me vendosm\u00ebri maksimale, t\u00eb coj\u00eb deri n\u00eb fund p\u00ebrpjekjen e nisur n\u00eb vitet \u201990, p\u00ebr ta shkulur t\u00eb keqen nj\u00eb her\u00eb e p\u00ebrgjithmon\u00eb me rr\u00ebnj\u00eb dhe p\u00ebr t\u00eb mbajtur gjall\u00eb kujtes\u00ebn. Hartimi i nj\u00eb pakete t\u00eb konstitucionalizuar, sipas modelit t\u00eb NS-Verbotsgesetz t\u00eb Gjermanis\u00eb dhe Austris\u00eb p\u00ebrb\u00ebn emergjenc\u00eb komb\u00ebtare. Efikasiteti i aplikimit t\u00eb menjehershem t\u00eb k\u00ebsaj pakete dhe nd\u00ebshkimi shembullor publik i t\u00eb gjith\u00eb ish-gjyqtar\u00ebve, hetuesve, prokuror\u00ebve, funksionar\u00ebve dhe bashk\u00ebpun\u00ebtor\u00ebve t\u00eb Sigurimit t\u00eb Shtetit, si dhe detyrimi ligjor i k\u00ebtyre t\u00eb fundit p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar falje publike p\u00ebr aktet makabre t\u00eb kryera prej tyre gjat\u00eb regjimit, shoq\u00ebruar edhe me anullimin e pensionit t\u00eb vecant\u00eb q\u00eb ata marrin, p\u00ebr t\u00eb derdhur m\u00eb shum\u00eb para n\u00eb fondin e d\u00ebmshp\u00ebrblimeve per t\u00eb p\u00ebrndjekurit, eshte hapi i par\u00eb kritik q\u00eb do t\u00eb leht\u00ebsoj\u00eb m\u00eb pas edhe procesin e detoksit nga indoktrinimi ideologjik, n\u00ebp\u00ebrmjet rishkrimit t\u00eb historis\u00eb n\u00eb tekstet shkollore dhe zbatimit t\u00eb rrept\u00eb t\u00eb ligjeve t\u00eb lustracionit n\u00eb administrat\u00ebn shtet\u00ebrore dhe n\u00eb stafet pedagogjike t\u00eb shkollave dhe universiteteve. Me interes, do t\u00eb ishte edhe propozimi p\u00ebr ngritjen e nj\u00eb taskforce q\u00eb do t\u00eb merrej me sekuestrimin e t\u00eb gjitha veprave t\u00eb diktatorit, imazheve t\u00eb tij apo simboleve t\u00eb PPSH n\u00eb qarkullim, si dhe monitorimin e tubimeve gjat\u00eb festave komb\u00ebtare apo dit\u00ebve p\u00ebrkujtimore, me q\u00ebllimin nd\u00ebshkimin e menj\u00ebhersh\u00ebm n\u00eb form\u00ebn e gjobave t\u00eb majme deri tek heqja e liris\u00eb ndaj kujtdo, q\u00eb n\u00eb k\u00ebto tubime do t\u00eb shfaqet me portrete t\u00eb elit\u00ebs komuniste apo simbole t\u00eb PPSH.<\/p>\n<p>Edukimi i shoq\u00ebris\u00eb dhe sidomos i t\u00eb rinjve me rrezikun q\u00eb paraqet ideologjia marksiste, e cila jo vet\u00ebm rezultoi e d\u00ebshtuar kudo ku u aplikua, por edhe mori jet\u00ebt e rreth 94 milion\u00eb njer\u00ebzve (rreth 15.6 her\u00eb m\u00eb shum\u00eb se sa kampet naziste) n\u00eb total, n\u00eb t\u00eb gjitha vendet e lindjes s\u00eb bashku, p\u00ebrfshir\u00eb vendin tone \u00ebsht\u00eb gjithashtu thelb\u00ebsor p\u00ebr t\u00eb evituar ri-indoktrinimin e gjenerat\u00ebs s\u00eb lindur n\u00eb liri.<\/p>\n<p>Divorci nga e shkuara dhe vrasja e s\u00eb keqes konstante q\u00eb varet sip\u00ebr kok\u00ebs son\u00eb, si shpata e Demokleut p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb domosdoshm\u00ebri p\u00ebr t\u00eb gjetur busull\u00ebn dhe dal\u00eb nga shkret\u00ebtira, n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn endemi prej 34 vjet\u00ebsh, p\u00ebr t\u2019u drejtuar s\u00eb fundmi drejt nj\u00eb t\u00eb ardhmeje nga e cila nuk kemi frik\u00eb, q\u00eb e shohim me shpres\u00ebn q\u00eb kishim kur rr\u00ebzuam idhujt dhe q\u00eb ofron mund\u00ebsi.<\/p>\n<p><strong>Shkruar n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Laboratorit t\u00eb Ideve t\u00eb Departamentit Brain Gain n\u00eb Partin\u00eb Demokratike<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Klea DU\u00c7KA Para pothuaj dy jav\u00ebsh, nj\u00eb ish-gazet\u00eb, tashm\u00eb e shnd\u00ebrruar n\u00eb portal, kishte publikuar deklarat\u00ebn e nj\u00eb ish- gjyqtari t\u00eb periudh\u00ebs s\u00eb diktatur\u00ebs, i cili, i ftuar n\u00eb emisionin e nj\u00eb gazetari t\u00eb njohur, rr\u00ebfente p\u00ebr aktivitetin e tij gjat\u00eb koh\u00ebs q\u00eb kishte qen\u00eb pjes\u00eb e Kolegjit Penal t\u00eb Gjykat\u00ebs s\u00eb Lart\u00eb. Gjakftoht\u00eb, &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44],"tags":[],"class_list":["post-96339","post","type-post","status-publish","format-standard","","category-editorial"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96339","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=96339"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96339\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":96345,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96339\/revisions\/96345"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=96339"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=96339"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rdnews.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=96339"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}