Gazeta RD
“Exxtra 24”
Vjenë/Tiranë – Kryeministri shqiptar Edi Rama ia paraqet veten publikut si një reformator i vendosur me një kurs të qartë drejt anëtarësimit në BE. Ndryshimet e fundit të personelit në qeverinë e tij u interpretuan zyrtarisht si një sinjal vendosmërie: tolerancë zero për korrupsionin e mundshëm, kontroll i plotë mbi aparatin shtetëror.
Por pas këtij imazhi të krijuar me kujdes, pyetjet pa përgjigje po shtohen – dhe bashkë me to, dyshimet rreth besueshmërisë së kësaj përpjekjeje për pastrim politik.
Deklaratat nga rrethi i ambasadorit të Shqipërisë në Austri, Fate Velaj, aktualisht po tërheqin vëmendje të veçantë. Siç exxtra24 ka mësuar nga disa burime, diplomati kontrovers thuhet se ka bërë pretendime të jashtëzakonshme për Edi Ramën para bashkëkombësve të tij në Vjenë.
Sipas këtyre raporteve, Rama thuhej se ishte “njeriu më i pasur në Shqipëri”, se zotëronte “koleksionin më të madh të orëve luksoze në vend” dhe se kontrollonte median në Shqipëri, në të cilën Fate Velaj ka qasje.
Nëse kjo është thjesht mburrje brenda komunitetit shqiptar apo një demonstrim i qëllimshëm i pushtetit dhe afërsisë mbetet e paqartë. Ajo që është e qartë, megjithatë, është se deklarata të tilla i shtojnë një dimension të ri debatit. Rasti ndërlikohet më tej nga deklaratat e biznesmenit të njohur vjenez Martin H., i cili personalisht konfirmoi për exxtra24 se Rama dyshohet se zotëron një orë luksoze nga marka J & Co. me vlerë të paktën 400,000 euro.
Një shumë e tillë ngre në mënyrë të pashmangshme pyetje. A është një dhuratë? Dhe nëse po, nga kush – dhe me çfarë motivi? Apo është blerë ora me fonde private? Edhe kjo do të kërkonte shpjegim, veçanërisht duke pasur parasysh se të ardhurat vjetore të raportuara zyrtarisht të Ramës thuhet se janë rreth 60,000-70,000 euro. Të dy skenarët janë politikisht të ndjeshëm dhe nxisin spekulime rreth origjinës, qëllimit dhe simbolikës së mallrave të tilla luksoze. Voxnews Albania raportoi gjithashtu se Rama mund të zotërojë një orë ‘Primordial Passion’ nga Pirro, që thuhet se vlen 1.4 milion euro, dhe një botim special Patek Philippe.
Raportet se Kryeministri shqiptar zotëron ora luksoze të spikatura kanë qarkulluar në të kaluarën. Megjithatë, deklaratat që po raportohen tani, të cilat thuhet se janë bërë para disa dëshmitarëve, i shtojnë një dimension të ri çështjes. Spekulime të mëtejshme nxiten nga fotot dhe videot që thuhet se tregojnë Ramën në shoqërinë e pronarëve të markave ndërkombëtare luksoze – disa madje edhe në kanalet e tij në mediat sociale. Në të njëjtën kohë, sipas exxtra24, informatorët po sugjerojnë gjithnjë e më shumë se lidhjet midis Ramës dhe Velajt mund të jenë më të ngushta sesa do të tregonte një njohje e thjeshtë e gjatë. Pjesa më e madhe e kësaj mbetet e pakonfirmuar, por numri i madh i indikacioneve po ushqen dyshime. Ndërkohë, një pamje krejtësisht e ndryshme po shfaqet pas skenave nga ajo që po i paraqitet publikut.
Ndërsa Rama e portretizon publikisht veten si një reformator të pakompromis, akuzat për pasuri, luks dhe rrjete të gjera dalin në sfond. Kjo ngre pyetjen qendrore nëse përpjekja për pastrim politik është vërtet e menduar – apo nëse është thjesht një shfaqje e organizuar për Brukselin dhe publikun ndërkombëtar.
Kritikët flasin për një sistem në të cilin besnikëria shpërblehet për aq kohë sa është e dobishme, dhe në të cilin edhe aleatët e hershëm mund të bëhen shpejt monedha negociuese sapo presioni të rritet.
Gjithashtu i rëndësishëm në këtë kontekst është tensioni në rritje rreth agjencisë antikorrupsion SPAK. Ndërsa SPAK po heton raste gjithnjë e më të ndjeshme, ai po përballet me kritika të përsëritura nga qarqet politike. Prandaj, vëzhguesit po vënë në pikëpyetje nëse hetimi ka të bëjë vërtet me një llogaridhënie të pavarur, të bazuar në sundimin e ligjit – apo më saktë me kontrollin e asaj që del në dritë dhe asaj që nuk del.
Në të njëjtën kohë, raportet e brendshme dhe deklaratat e informatorëve po shkaktojnë shqetësim të mëtejshëm. Informacioni shfaqet vazhdimisht duke sugjeruar një rrjet të ndërthurur ngushtë të politikës, ndikimit dhe interesave ekonomike. Pjesa më e madhe e kësaj mbetet e pavërtetuar, por të marra së bashku, këto indikacione janë politikisht shpërthyese.
Rama është gjithashtu larg të qenit i pakontestueshëm ndërkombëtarisht. Për shembull, revista gjermane Der Spiegel botoi një artikull kritik për Kryeministrin shqiptar në tetor 2024 me titull “A po i afrohen krerët e qeverive të Evropës njeriut te gabuar?” Autori Walter Mayr përshkroi një portret të një politikani që joshet në Perëndim pjesërisht sepse ai konsiderohet një partner i besueshëm në politikën e migracionit.
Në të njëjtën kohë, thuhet në raport, kundërshtarët e akuzojnë atë se e ka zhvilluar Shqipërinë në një strukturë pushteti të ndikuar nga paratë e drogës. Qeveria i hedh poshtë akuza të tilla, por vëmendja ndërkombëtare ishte megjithatë e rëndësishme.
