‘Kjo mazhorancë nuk ka as fytyrë dhe as moral t’u dalë përpara qytetarëve shqiptarë, sepse po uzurpon garancitë kushtetuese, po shpërdoron besimin e qytetarëve dhe po vepron kundër vullnetit të tyre’
Bardhi e quajti procesin antikushtetues, antiligjor në kundërshtim me frymën dhe angazhimet e Shqipërisë për t’u bërë pjesë e familjes europiane.
‘Reforma territoriale e njëanshme e Ramës, një goditje ndaj autonomisë vendore dhe vullnetit të qytetarëve’ nënvizoi ai.
Fjala e deputetit Bardh Spahia në Kuvend
Të nderuar qytetarë, kolegë deputetë,
Po ta analizojmë pak reformën e njëanshme të vitit 2014, sot ky Parlament na sjell përsëri një projektligj për reformën territoriale. Në vend që të korrigjonte apo të përpiqej të riparonte sadopak problematikat e jashtëzakonshme të reformës së vitit 2014, ky projektligj i thellon edhe më shumë ato.
Për hir të së vërtetës, këto problematika nuk lidhen vetëm me shërbimin ndaj qytetarëve. Përkundrazi, ato mbartin pasoja të rënda me të cilat përballet sot Shqipëria dhe që do të vazhdojnë të jenë një plagë e hapur për vendin tonë edhe në dekadat e ardhshme, siç është tkurrja demografike.
Të nderuar qytetarë,
Sot gjendemi përballë një paligjshmërie që bie ndesh me interesin e qytetarëve. Ky Parlament është vënë plotësisht në shërbim të një njeriu të vetëm: Edi Ramës.
Kjo nuk është reformë. Kjo është një copëtim i hartës territoriale për interesa elektorale të Edi Ramës. Ai ka frikë nga vota e qytetarëve. Ka frikë sepse, çdo ditë që kalon, po përbuzet gjithnjë e më shumë nga qytetarët, të cilët me të drejtë janë ngritur sot në protestë.
Jashtë këtyre mureve ndodhet vullneti i lirë dhe i vërtetë i qytetarëve të Republikës së Shqipërisë. Deputetët e mazhorancës nuk përfaqësojnë më qytetarët. Ata janë thjesht kartonmbajtësit dhe noterët e Edi Ramës, të cilët i shërbejnë legjitimimit të asaj që ne e konsiderojmë paligjshmëri: një akti të turpshëm dhe të paprecedentë në historinë e pluralizmit shqiptar.
Ajo që kërkoni të miratoni sot me forcën e kartonëve nuk bëhet për qytetarët, por vetëm për interesat tuaja.
Në fakt, të njëjtën gjë bëtë edhe 11 vite më parë, me të ashtuquajturën reformë të vitit 2014. Që në vitin e parë, ajo nuk përmbushi objektivat themelore: garantimin real të autonomisë vendore, decentralizimin e qeverisjes dhe pavarësinë financiare, ashtu siç i garanton Kushtetuta.
Prandaj, sot mund ta quani këtë proces si të doni, por kurrsesi nuk mund ta konsideroni një reformë territoriale në shërbim të qytetarëve të këtij vendi.
Ju refuzuat të dëgjonit zërin e qytetarëve të 15 bashkive që po kërkoni të shkrini. Nuk po i fshini ato vetëm nga harta territoriale, por po rrezikoni të fshini edhe historinë e tyre, po cenoni shërbimet për komunitetet, rrugët, qendrat shëndetësore, parqet, kopshtet dhe, mbi të gjitha, të ardhmen e këtyre qytetarëve.
Ju po shkelni autonominë vendore, një parim kushtetues i garantuar nga ligji themeltar i këtij vendi.
Neni 13 i Kushtetutës përcakton shprehimisht se qeverisja vendore në Republikën e Shqipërisë ngrihet mbi parimin e decentralizimit të pushtetit dhe ushtrohet sipas parimit të autonomisë vendore.
Ju po bëni pikërisht të kundërtën. Po shkrini 15 bashki për t’i përfshirë në bashki më të mëdha, duke e përqendruar edhe më shumë pushtetin. Po zhbëni një parim thelbësor, atë të autonomisë vendore, një parim që nuk jua japin as kartonët tuaj në këtë sallë dhe as vullneti apo dëshira e kryeministrit tuaj, por që garantohet nga vetë Kushtetuta e Republikës së Shqipërisë.
Ju kërkoni të zhdukni bashkitë e Fushë-Arrëzit, Klosit, Rrogozhinës, Dimalit, Poliçanit, Patosit, Divjakës, Selenicës, Maliqit, Këlcyrës, Memaliajt, Libohovës, Cërrikut, Belshit dhe Prrenjasit, nën maskën e një reforme që nuk është gjë tjetër veçse një rivizatimi elektoral i hartës territoriale të Republikës së Shqipërisë.
Me këtë akt, ju po u mohoni rreth 225 mijë banorëve që jetojnë sot në këto 15 bashki, ose afërsisht një të dhjetën e popullsisë së vendit, të drejtën e garantuar nga Kushtetuta për t’u dëgjuar lidhur me kufijtë e njësisë së tyre vendore.
Neni 108, pika 2, i Kushtetutës përcakton shprehimisht se kufijtë e njësive të qeverisjes vendore caktohen me ligj dhe nuk mund të ndryshohen pa marrë më parë mendimin e popullsisë që banon në to.
Ku është mendimi i qytetarëve në këtë të ashtuquajtur reformë? Pse nuk u dëgjuan ata?
Për javë të tëra, sheshet kryesore të këtyre bashkive kanë gumëzhitur nga zërat e qytetarëve që kundërshtojnë shkrirjen e tyre. Ju refuzuat t’i dëgjonit. Refuzuat të respektonit vullnetin e tyre.
Pse nuk u dëgjuan kërkesat legjitime të qindra këshilltarëve bashkiakë, të cilët, përtej përkatësive politike, kërkuan me forcë që këto bashki të mos ndryshohen dhe të mos shkrihen?
Ju refuzuat t’i dëgjonit edhe ata, ndonëse janë përfaqësues të qytetarëve në qeverisjen vendore.
Ju shkelët në mënyrë të paprecedentë parimet themelore të Kushtetutës për organizimin e qeverisjes vendore, të garantuara nga neni 108, pika 4, i cili përcakton se vetëqeverisja në njësitë vendore ushtrohet nëpërmjet organeve të tyre përfaqësuese dhe referendumeve vendore.
Ju injoruat vendimet e këshillave bashkiakë, ushtruat presion të hapur ndaj shumë anëtarëve të tyre dhe refuzuat t’u garantonit qytetarëve një të drejtë që parashikohet në Kushtetutë: mundësinë e referendumit vendor.
Secila prej këtyre 15 bashkive duhej të kishte mundësinë të shprehej pro ose kundër shkrirjes, përmes vullnetit të lirë të qytetarëve dhe jo përmes imponimit, në funksion të qëllimeve elektorale të asaj që ju e quani «Rilindje» dhe të kreut të saj, Edi Rama.
Ky është fundi i demokracisë lokale. Është fundi i respektimit të parimeve dhe standardeve ndërkombëtare. Është fundi i çdo modeli europian të qeverisjes vendore.
Ju po shkelni hapur parimet themelore të demokracisë, të të drejtave të njeriut dhe të shtetit të së drejtës. Po anashkaloni përfaqësuesit legjitimë vendorë. Po anashkaloni zërin e qytetarëve dhe vullnetin e tyre. Po u mohoni mundësinë që të shprehen përmes votës dhe referendumeve vendore.
Por, mbi të gjitha, po shkelni Kartën Europiane të Autonomisë Vendore të Këshillit të Europës, e cila është pjesë e sistemit tonë juridik dhe ka epërsi ndaj ligjeve vendase që nuk pajtohen me të.
Duke mos konsultuar autoritetet vendore dhe komunitetet e prekura përpara ndryshimit të kufijve të bashkive, ju po veproni, sipas qëndrimit tonë, në kundërshtim me nenin 4, pika 6, dhe nenin 5 të kësaj Karte, duke cenuar autonominë vendore dhe të drejtën e komuniteteve për t’u dëgjuar për vendimet që i prekin drejtpërdrejt.
Për këtë arsye, gjej rastin t’u bëj thirrje përfaqësive diplomatike të vendeve anëtare të Bashkimit Europian dhe Delegacionit të BE-së që të mos heshtin përballë një reforme që, sipas nesh, u mohon komuniteteve të drejtën për t’u dëgjuar dhe cenon autonominë vendore.
Kërkoni që institucionet shqiptare të përmbushin detyrimet për respektimin e Kartës Europiane të Autonomisë Vendore dhe të angazhimeve demokratike që Shqipëria ka marrë në kuadër të Marrëveshjes së Stabilizim-Asociimit (MSA).
Integrimi europian nuk mund të përdoret si fasadë për vendime të imponuara nga kjo mazhorancë. Përjashtimi i qytetarëve nga vendimmarrja përbën regres demokratik, që prek drejtpërdrejt përmbushjen e kushteve të grupkapitullit 1, «Themeloret», dhe dëmton rrugën e Shqipërisë drejt Bashkimit Europian.
Të nderuar qytetarë,
Përballë keni një mazhorancë me fuqinë e kartonëve, por që, sipas qëndrimit tonë, nuk po garanton të drejtat dhe liritë tuaja, të njohura nga Kushtetuta dhe ligjet e këtij vendi.
Kjo mazhorancë nuk ka as fytyrë dhe as moral t’u dalë përpara qytetarëve shqiptarë, sepse po uzurpon garancitë kushtetuese, po shpërdoron besimin e qytetarëve dhe po vepron kundër vullnetit të tyre.
Prandaj, ju bëj thirrje ta anuloni këtë proces, të cilin e konsiderojmë antikushtetues dhe antiligjor, në kundërshtim me frymën dhe angazhimet e Shqipërisë për t’u bërë pjesë e familjes europiane.
Qytetarët janë sot jashtë, në protestë, dhe kërkesat e tyre janë legjitime. Zëri i tyre duhet të dëgjohet. Vullneti i tyre duhet të respektohet.
Ju faleminderit!
Gazeta RD