Protestat në Shqipëri kanë hyrë në ditën e shtatë, duke u shoqëruar me përplasje të dhunshme mes protestuesve dhe forcave të policisë.
Në një reportazh të publikuar nga BBC, pasqyrohet situata e tensionuar në Tiranë, ku të rinjtë vijojnë të protestojnë kundër qeverisë së kryeministrit Edi Rama, duke kërkuar ndryshime dhe kushte më të mira në arsim.
Sipas raportimit të BBC-së, protestat janë nxitur nga pakënaqësitë për kushtet në universitete, akuzat për korrupsion dhe thirrjet për dorëheqjen e kryeministrit. Në demonstrata janë përfshirë kryesisht të rinj, studentë universitarë dhe nxënës të shkollave të mesme.
Sipas shifrave zyrtare të cituara në raportim, para përplasjeve të së hënës ishin plagosur 295 persona, mes tyre 186 efektivë policie.
Gjatë protestave janë sulmuar një komisariat policie dhe ndërtesa qeveritare në Tiranë. Ndërkohë, kryeministri Edi Rama ka deklaruar se protestat janë ndikuar nga forca që veprojnë jashtë vendit, duke pretenduar se Shqipëria është bërë objektiv i një sulmi të mirëorganizuar.
Në reportazhin e saj, BBC përshkruan skena nga Parku Rinia, ku disa protestues shkëputnin gurë nga kalldrëmi për t’i përdorur gjatë përplasjeve me policinë.
Sipas gazetarit të BBC-së, situata u përshkallëzua kur një autokolonë policie, e udhëhequr nga një automjet i blinduar që përdorte ujë me presion dhe gaz lotsjellës, përparoi përgjatë bulevardit. Efektivët e forcave të ndërhyrjes së shpejtë ndoqën protestuesit nëpër park, ndërsa disa prej tyre u strehuan në një kafene për t’i shpëtuar gazit.
Gazetari përshkruan gjithashtu praninë e vullnetarëve me jelekë reflektues, të cilët ndihmonin personat që kishin vështirësi në frymëmarrje për shkak të gazit lotsjellës.
Në një tjetër episod të përshkruar në reportazh, një i ri që po debatonte me një efektiv policie u spërkat në fytyrë me sprej piperi nga një distancë e afërt.
Avokati i të drejtave të njeriut, Gentian Sejrani, i tha BBC-së se veprimet e policisë gjatë protestave janë shpesh të çorganizuara dhe të pamenduara mirë.
Ai deklaroi se po ofron ndihmë ligjore për më shumë se 100 persona të arrestuar gjatë demonstratave.
Sipas Sejranit, në proceset gjyqësore policia shpesh nuk paraqet prova të mjaftueshme. Ai përmendi rastin e një personi që, sipas tij, u arrestua ndërsa po shkonte drejt një stacioni autobusi, pa pasur lidhje me protestat.
Avokati shtoi se personat që hedhin sende drejt policisë shpesh arrijnë të largohen pa u arrestuar, ndërsa të tjerë përfundojnë në pranga.
BBC ka intervistuar edhe aktivisten 27-vjeçare Sidorela Vatnikaj, studente në programin e masterit dhe pjesëmarrëse prej tetë vitesh në protesta kundër qeverisë.
Ajo shpjegoi se lëvizja nuk ka një drejtim të vetëm dhe se organizimi i përditshëm përfshin koordinimin mes grupeve të ndryshme, sigurimin e avokatëve, ndihmës së parë dhe pajisjeve të nevojshme për protestuesit.
Vatnikaj tha se një pjesë të madhe të ditës e kalon duke lëvizur nga një protestë në tjetrën dhe duke u larguar nga ndërhyrjet e policisë.
Ajo u shpreh se nuk e mbështet dhunën e ushtruar nga protestuesit, por e lidh zemërimin e tyre me pakënaqësitë e akumuluara dhe mënyrën se si, sipas saj, policia ndërhyn ndaj demonstruesve.
Aktivistja foli gjithashtu për emigracionin, duke theksuar se shumë të rinj vijnë nga familje që janë detyruar të largohen nga Shqipëria për të kërkuar një jetë më të mirë.
Sipas saj, brezi i ri ndihet i zhgënjyer nga mungesa e ndryshimeve dhe nga premtimet për një shoqëri demokratike, ku qytetarët të mund të jetojnë me dinjitet.
Çfarë kërkojnë protestuesit nëse Rama largohet nga pushteti?
Gjatë fundjavës, kryeministri Edi Rama ngriti pyetjen se çfarë do të ndodhte nëse ai do të largohej nga detyra.
Për këtë çështje, Vatnikaj u shpreh se vendi ka nevojë për një qeveri teknokratike për një periudhë njëvjeçare, e cila, sipas saj, do të përgatiste Shqipërinë për zgjedhje demokratike.
Ajo ka akuzuar më parë kryeministrin për manipulim të zgjedhjeve dhe për lidhje të ngushta me investitorë të pasur të huaj dhe grupe të krimit të organizuar. Këto janë pretendime të saj dhe nuk paraqiten në reportazh si fakte të provuara.
BBC vëren se të rinjtë shqiptarë po frymëzohen edhe nga protestat e Gjeneratës Z në vende të tjera të botës, ku brezi i ri po kërkon më shumë përgjegjshmëri nga qeveritë dhe institucione më funksionale.
Edi Rama është në pushtet prej vitit 2013 dhe ka qenë një nga figurat kryesore të politikës shqiptare gjatë më shumë se një dekade. Ai ka premtuar se Shqipëria do të anëtarësohet në Bashkimin Evropian deri në vitin 2030, duke e paraqitur këtë si një nga objektivat kryesore të qeverisë së tij.
Protestat e fundit tregojnë se pakënaqësitë e një pjese të të rinjve nuk kufizohen vetëm te arsimi, por përfshijnë edhe shqetësimet për korrupsionin, emigracionin, mundësitë e punësimit dhe besimin te institucionet.
Gazeta RD