Çfarë parashtrova në takimin me misionin faktmbledhës të Reporterëve të PPE

Ylli ASLLANI

Në takimin me misionin fakt mbledhës të Reporterëve PPE të Parlamentit Evropian!
Në këtë takim, bashke me koleget e shoqates se bashkive demokrate, parashtruam shqetësimet kryesore të të zgjedhurve vendorë dhe kërkuam vëmendjen e Parlamentit Europian dhe Kongresit të Autoriteteve Lakale të KE me qëllim monitorim dhe mbështetje të vetqeverisjes, decentralizimt dhe autonomisë vendore në Shqipëri.
1. Në mënyrë të përmbledhur theksova se:
• Qeverisja vendore është nën kontroll të plotë qeverisë qendrore.
• Uzurpimi i kompetencave ka paralizuar demokracinë vendore dhe decentralizimin.
• Reforma administrative dhe centralizimi i fondeve kanë rezultuar në braktisjen e 2/3 të territorit.
• Procesi i qeverisjes vendore është autokratik dhe i politizuar.
• Shkeljet ligjore kanë minuar parimet e Kartës Evropiane të Vetëqeverisjes Vendore.
Pasojat Kryesore
• Dobësim i demokracisë vendore
• Centralizim i kompetencave
• Shërbime publike të pambuluara financiarisht
• Shpopullim i zonave rurale
• Zvogëlim i autonomisë financiare dhe administrative
________________________________________
2. Parashtruam Problemet Kryesore të Vetqeverisjes dhe Demokracisë Vendore:
2.1 Rënimi i Autonomisë dhe Decentralizimit
• Reforma e vitit 2014 ka çuar në centralizim të kompetencave.
• Reduktim të njësive vendore dhe varësi nga fondet qeveritare.
• Dobësim të transparencës dhe llogaridhënies ndaj qytetarëve.
2.2 Vendosja e Kontrollit të Qeverisë mbi Bashkitë
• Ligji 139/2015, Neni 13 pika 4, kontroll financiar të plotë.
• Politizim i buxheteve dhe investimeve vendore.
• Reduktim i pavarësisë funksionale dhe administrative.
2.3 Centralizimi i Shërbimeve Publike
• Ujësjellës-kanalizime, mbetje urbane dhe planifikim urban nën kontroll qendror.
• Shkelje të nenit 4 të Kartës Evropiane.
• Zvogëlim i rolit vendimarrës të bashkive.
2.4 Financimi i Pamjaftueshëm dhe Politizimi
• Bashkitë marrin vetëm rreth 1% të GDP-së kombëtare.
• Fondet shpërndahen politikisht dhe mbi 70% shkojnë për paga të punonjësve të emëruar politikisht.
• Shumica e bashkive operojnë me buxhete deficitare.
• Tabela ilustrative mund të shtohet për të treguar shpërndarjen e fondeve sipas bashkive dhe prioriteteve.
2.5 Ndërhyrje Politike në Administratën Vendore
• Emërime dhe shkarkime sipas interesave politike.
• Ndikim në vendimmarrjen administrative.
• Intimidim dhe presion ndaj stafit drejtues.
• Shkelje të autonomisë institucionale (neni 7 i Kartës).
________________________________________
3. Evidentuam kush jane shkeljet Ligjore, Kushtetuese si ato te Kartes Evropiane te Autonomise Vendore
Ligjet kryesore të shkelura:
1. Ligji 139/2015 “Për Vetëqeverisjen Vendore”, Neni 13 pika 4
2. Ligji për ndarjen administrativo-territoriale të njësive vendore
3. Ligji 107/2014 “Për Planifikimin dhe Zhvillimin e Territorit”
4. Ligji 139/2015, Neni 75 pika 2
5. Ligji “Për Zhvillimin Rajonal dhe Kohezionin”
Efektet e shkeljeve:
• Cënojnë autonominë dhe decentralizimin
• Kufizojnë përfaqësimin proporcional të opozitës
• Zhvendosin kompetencat e shërbimeve vendore në qendër
• Shmangin aksesin e drejtpërdrejtë në fondet evropiane.