Si Pentagoni po përshkallëzon luftën e Trump kundër karteleve të drogës

“Wall Street Journal”

Një vit pasi nisi të godiste varkat e dyshuara se transportonin drogë, Pentagoni po zgjeron në mënyrë të ndjeshme rolin e ushtrisë amerikane në gjurmimin e karteleve të drogës në të gjithë Amerikën Latine dhe Karaibet. SHBA-ja po vendos dronë të teknologjisë së lartë për të hartëzuar rrjetet e kontrabandës dhe po dërgon trupa amerikane për të ndihmuar në operacionet tokësore.

Gjenerali kryesor që drejton këtë përpjekje, një gjeneral marine me katër yje që ka kaluar vite duke goditur rrjetet terroriste në Lindjen e Mesme, tha në një intervistë të fundit se synimi është të ndihmohen vendet e rajonit të forcojnë operacionet kundër drogës me mbështetjen e SHBA-së.

Zyrtarë të tjerë amerikanë thanë se këto dislokime janë pjesë e një përpjekjeje më të gjerë të administratës për të goditur rrjetet e trafikut të paligjshëm në mbarë botën, duke përdorur teknologji të avancuar ushtarake dhe mjete të tjera të luftës kundër terrorizmit.

“A i shoh sulmet tokësore si një mundësi? Po. Ne duam që të gjitha mundësitë të jenë në tryezë”, tha gjenerali Francis Donovan, kreu i Komandës Jugore të SHBA-së, e cila mbikëqyr trupat amerikane në rajon.

“Këto veprime mund të jenë sulme, arrestime ose marrja nën kontroll e një shtëpie të përdorur si bazë. Mund të jetë edhe diçka aq rutinë sa rritja e përdorimit të skanerëve të ngarkesave në pikat kufitare”, tha Donovan, duke shtuar se synimi është t’u krijohet karteleve “fërkim total sistemik”.

Bashkëpunimi i ushtrisë amerikane me partnerët në Amerikën Latine është zgjeruar me shpejtësi muajt e fundit. Javën e kaluar, rreth 50 trupa amerikane dhe pjesëtarë të forcave të rendit iu bashkuan policisë ekuadoriane në bastisje para agimit kundër një rrjeti të dyshuar trafiku kokaine, të lidhur me një kartel meksikan, sipas zyrtarëve ekuadorianë dhe amerikanë.

Sipas zyrtarëve ekuadorianë, operacioni shënoi herën e parë që trupat amerikane morën pjesë drejtpërdrejt në bastisje policore në vend. Operacioni u mbështet nga pajisje të avancuara ushtarake amerikane, përfshirë dronë dhe pajisje për bllokimin e sinjaleve.

Ky është një model që zyrtarët e administratës Trump planifikojnë ta zgjerojnë në të gjithë rajonin. Vetëm gjatë këtij viti, ushtria amerikane ka ndihmuar Ekuadorin të bombardojë një kamp të dyshuar për trafik droge, ka bashkëpunuar me Venezuelën në një sulm ku u vra lideri i bandës Tren de Aragua dhe ka ofruar mbështetje me inteligjencë për operacionet në Kolumbi.

Të hënën, forcat kolumbiane arrestuan një drejtues të dyshuar të një bande droge, pasi e gjurmuan me ndihmën e agjencive amerikane të zbatimit të ligjit dhe dronëve të furnizuar nga SHBA-ja, të pajisur me sensorë infra të kuq, sipas autoriteteve lokale.

Rritja e rolit operacional shënon një ndryshim të rëndësishëm për Komandën Jugore, e cila tradicionalisht ka mbajtur një prani të kufizuar ushtarake amerikane në rajon dhe është përqendruar kryesisht te shkëmbimi i inteligjencës, ndalimi i trafikut të paligjshëm, trajnimi dhe ndihma në raste fatkeqësish.

Donovan tha se nevojiten një sërë sistemesh të teknologjisë së lartë, pasi Amerika Latine, me kurorat e dendura të pyjeve tropikale, kushtet e vështira atmosferike dhe terrenin malor, paraqet sfida shumë më të mëdha për gjurmimin e objektivave sesa terreni i thatë dhe i hapur i Lindjes së Mesme.

“Është jashtëzakonisht sfiduese”, i tha ai The Wall Street Journal. “Kur shton rrjetet e lumenjve, prurjet e tyre të përditshme dhe ndryshimet e baticës deri në 20 këmbë, krijohet një problem unik gjeografik dhe topografik me të cilin thjesht nuk jemi përballur më parë.”

Disa nga dronët që po përdoren, përfshirë varka pa ekuipazh që mund të lëshojnë dronë të vegjël me katër helika, do të operojnë përgjatë lumenjve dhe thellë në xhungël, ku kontrabandistët e drogës mund t’i fshehin aktivitetet e tyre nën disa shtresa të dendura të kurorës së pyjeve.

“Kjo na lejon të shohim nën kurorën e pyjeve dhe direkt në vijën e ujit. Aty gjejmë laboratorët e drogës dhe aty ata ndërtojnë këto platforma të mëdha gjysmë-zhytëse, thellë në xhungël”, tha Donovan.

Për të mbështetur zgjerimin e operacioneve, Pentagoni po shqyrton zhvendosjen e dronëve MQ-9 Reaper nga Afrika drejt Amerikës Qendrore dhe Jugore, sipas zyrtarëve amerikanë të njohur me planet. Donovan nuk pranoi të komentonte mbi zhvendosjen e propozuar të këtyre mjeteve.

MQ-9, të cilët mund të kapin komunikime elektronike, të zbulojnë shenja termike dhe të kryejnë sulme me precizion, kanë qenë thelbësorë në operacionet amerikane kundër terrorizmit. Gjatë vitit të fundit, këta dronë janë përdorur gjithashtu në disa sulme ndaj varkave që dyshohet se transportonin drogë. CNN kishte raportuar më herët për dislokimin e dronëve Reaper në rajon.

Kjo përpjekje vjen gjithashtu në një kohë kur ushtria amerikane po shqyrton mënyrën se si këto rrjete veprojnë në kontinente të ndryshme. Zyrtarë nga disa prej komandave luftarake të ushtrisë amerikane u takuan javën e kaluar në Uashington për të diskutuar një përpjekje globale kundër karteleve të drogës, thanë zyrtarë amerikanë.

Në takim morën pjesë drejtuesit e Komandës Evropiane të SHBA-së, Komandës së Afrikës, Komandës Jugore, Komandës Veriore dhe Komandës së Operacioneve Speciale, thanë zyrtarët.

“Departamenti është i përqendruar në koordinimin e komandave tona, partnerëve ndërinstitucionalë dhe partnerëve ndërkombëtarë për të shkëmbyer informacion, për të mbyllur boshllëqet operacionale dhe për të ushtruar presion të vazhdueshëm mbi këto rrjete”, tha në një deklaratë zëdhënësi i Pentagonit, Sean Parnell.

Fushata e përshkallëzuar vjen në një kohë kur administrata Trump po ndjek një qasje më të fortë ndaj Amerikës Latine, duke shpallur më shumë se 20 grupe organizata terroriste të huaja dhe duke ndërtuar një aleancë të gjerë ushtarake në të gjithë rajonin për të luftuar aktivitetin e karteleve.

Zgjerimi i operacioneve ushtarake amerikane, përtej sulmeve ndaj varkave dhe drejt operacioneve tokësore, mund të sjellë një shqyrtim më të madh ligjor. Zyrtarët e administratës Trump kanë argumentuar se SHBA-ja është e përfshirë në një konflikt të armatosur me kartelet e drogës, duke i krahasuar ato me grupet terroriste islamiste. Ky pretendim është kundërshtuar nga ekspertë ligjorë dhe ligjvënës, të cilët thonë se Kongresi nuk ka autorizuar një luftë të tillë.

Departamenti i Shtetit njoftoi Kongresin në fillim të këtij muaji se planifikon të ridrejtojë 52 milionë dollarë nga fondet për financimin e ushtrive të huaja, të destinuara fillimisht për Sllovakinë, Maqedoninë e Veriut, Tunizinë dhe Irakun, drejt Kolumbisë, Ekuadorit, Perusë dhe Panamasë. Ky veprim mund t’i ndihmojë vendet e Amerikës Latine të blejnë më shumë pajisje dhe shërbime ushtarake amerikane.

Muajt e fundit, Kolumbia, Paraguai dhe Xhamajka kanë nënshkruar marrëveshje që zgjerojnë mundësinë e forcave amerikane për të operuar, trajnuar dhe dislokuar përkohësisht trupa në këto vende.

Edhe presidenti i Ekuadorit, aleat i Trumpit, tentoi t’i ofronte ushtrisë amerikane një bazë në territorin e vendit, por votuesit e rrëzuan këtë propozim.

Donovan tha se numri në rritje i vendeve që po bashkëpunojnë me SHBA-në është dëshmi e kërcënimit që bandat e drogës paraqesin në të gjithë rajonin. Ai tha se synimi është që këto vende të marrin drejtimin në zbatimin e operacioneve kundër trafikut të drogës.

“Ata jo vetëm që janë të ngopur me këtë situatë, por janë nën një presion të jashtëzakonshëm për shkak të ndikimit që këto organizata narkoterroriste kanë pasur mbi shoqëritë e tyre”, tha ai. “Shumica prej tyre janë të gatshëm të përdorin forcat e tyre ushtarake dhe të zbatimit të ligjit për t’i arritur këto objektiva.”