Gazeta RD
Komisioni për Punët e Jashtme të Parlamentit Europian ka zbardhur draft-raportin për Shqipërinë, duke vënë theksin te problemet reale që shqetëojnë shqiptarët, si pasojë e keqqeverisjes së Edi Ramës.
Gjatë vizitës 2 ditore, në 17-18 shkurt, një delegacion i nivelit të lartë nga Parlamenti Evropian, i kryesuar nga eurodeputeti gjerman dhe kreu i Komisionit për Punët e Jashtme, David McAllister, e përmbylli vizitën në Tiranë me një mesazh të qartë për qeverinë e Edi Ramës dhe zhvillimet politike në Shqipëri, duke e quajtur dosjen ‘Balluku’ si një test kritik.
Në draft-raportin e publikuar ditën e sotme, temat e veçuara kanë të bëjnë me procesin e anëtarësimit, demokracia dhe farsa zgjedhore, drejtësia dhe lufta ndaj korrupsionit, liria e medias etj.
Duke u ndalur te secila prej tyre, në draft-raport theksohet rëndësia e procesit të anëtarësimit dhe kryerja e reformave reale, jo vetëm në ligje, nevoja e një reforme zgjedhore duke respektuar rekomandimet e OSBE/ ODIHR pas evidentimit të shkeljeve të rënda që i bënë zgjedhjet e fundit një farsë, siç ishin mungesa e barazisë në kushteve për një garë të barabartë mes palëve politike, përdorimi i burimeve shtetërore, blerja e votave dhe presioni ndaj votuesve.
Gjithashtu një tjetër pikë e nxehtë është edhe korrupsioni qeveritar, ku kërkohet konsolidim i rezultateve konkrete në hetime dhe dënime, veçanërisht në nivele të larta.
Më poshtë gjeni draft-raportin e Komisionit për Punët e Jashtme të Parlamentit Europian për Shqipërinë:
1. Konteksti i përgjithshëm dhe ecuria e procesit të anëtarësimit
Parlamenti Evropian:
Vlerëson se zgjerimi i BE-së është një investim strategjik për paqen, sigurinë dhe stabilitetin në Evropë.
Përshëndet orientimin e qartë strategjik të Shqipërisë drejt anëtarësimit në BE dhe përafrimin e plotë me politikën e përbashkët të jashtme dhe të sigurisë të BE-së.
Thekson se Shqipëria është vend kandidat që nga viti 2014, ka nisur negociatat në korrik 2022, ka përfunduar procesin e “screening” në nëntor 2023 dhe ka hapur të gjitha kapitujt/klasterat e negociatave midis tetorit 2024 dhe nëntorit 2025.
Nënvizon se procesi duhet të bazohet në meritë dhe në zbatim real të reformave, jo vetëm në miratimin formal të ligjeve.
Përshëndet ambicien e Shqipërisë për të përmbyllur negociatat deri në fund të vitit 2027.
2. Demokracia, zgjedhjet dhe funksionimi i institucioneve
Vlerësohet se kuadri zgjedhor është përgjithësisht i përshtatshëm për zgjedhje konkurruese.
Megjithatë, shprehen shqetësime për:
mungesë të barazisë së kushteve,
përdorim të burimeve shtetërore,
pretendime për blerje vote dhe presion ndaj votuesve.
Kërkohet reformë zgjedhore gjithëpërfshirëse, në bashkëpunim me shoqërinë civile dhe zbatimi i rekomandimeve të OSBE/ODIHR dhe Komisionit të Venecias.
Shprehet shqetësim për polarizimin politik dhe diskursin përçarës, që dëmtojnë funksionimin e institucioneve demokratike.
Kërkohet forcim i rolit mbikëqyrës të Kuvendit dhe rritje e transparencës në proceset ligjvënëse.
3. Shteti i së drejtës, drejtësia dhe lufta kundër korrupsionit
Përshëndetet vazhdimi i reformës në drejtësi dhe procesi i rivlerësimit (vetting).
Megjithatë, theksohen sfida të vazhdueshme si:
vonesat dhe mbingarkesa me çështje,
mungesa e qëndrueshmërisë në jurisprudencë,
përpjekje për ndikim të padrejtë.
Kërkohet forcim i organeve të qeverisjes së sistemit gjyqësor dhe investime në infrastrukturë dhe digjitalizim.
Korrupsioni mbetet shqetësim serioz; kërkohet konsolidim i rezultateve konkrete në hetime dhe dënime, veçanërisht në nivele të larta.
Theksohet nevoja për luftë më efektive kundër krimit të organizuar, përfshirë pastrimin e parave dhe trafikun e drogës, si dhe bashkëpunim më i ngushtë me agjencitë e BE-së.
4. Të drejtat themelore dhe liria e medias
Kërkohen masa për mbrojtjen e lirisë së shprehjes dhe pluralizmit mediatik.
Nevojitet transparencë mbi pronësinë e mediave dhe mbrojtje e gazetarëve nga presioni politik apo ekonomik.
Inkurajohet forcimi i mbrojtjes së pakicave dhe grupeve vulnerabël (romë, egjiptianë, persona me aftësi të kufizuara, punëtorë migrantë, komuniteti LGBTIQ+).
Shprehet shqetësim për retorikën anti-gjinore në diskursin politik.
Theksohet nevoja për përmirësim të aksesit në drejtësi për grupet e margjinalizuara.
