Letër e hapur/ Drejtuar bashkëkryetarit të Komisionit të Posaçëm të Reformës Territoriale

Si mund të propozohen vetëm tre data takimi dhe të synohet mbyllja e Reformës Territoriale me urdhër nga lart, pa një proces real pune dhe konsultimi?! Reforma Territoriale, e cila deri më sot ka dështuar të prodhojë rezultatet e pritura, po tentohet të mbyllet pa një analizë të thelluar dhe pa përfshirjen reale të aktorëve vendas dhe ndërkombëtarë. Sfidat reale mbeten:

 Decentralizimi real i pushtetit vendor.

 Afrimi i shërbimeve sa më pranë qytetarëve.

 Pavarësia financiare e njësive vendore.

 Rritja e autonomisë vendore. Ne i përmbahemi modelit evropian të qeverisjes vendore, i cili mbështetet mbi disa parime themelore:

• Subsidiaritetin; • Autonominë vendore;

• Demokracinë lokale;

• Transparencën dhe llogaridhënien;

• Decentralizimin fiskal;

• Zhvillimin rajonal të balancuar. Ndërkohë, ju, zoti Mazniku, keni promovuar një qasje të kundërt:

Centralizimin dhe krijimin e bashkive të mëdha (“të forta”), të cilat shpesh bien ndesh me standardet e Bashkimit Evropian dhe me nevojat reale të qytetarëve. Ne, përfaqësuesit e opozitës në Komisionin e Posaçëm të Reformës Territoriale, kemi kërkuar që në krye të herës:

 Të përfshihen në komision të gjithë aktorët e pushtetit qendror dhe vendor: ministritë përkatëse, Drejtoria e Tatimeve, Thesari, INSTAT, drejtoritë qendrore të delegimit të kompetencave etj.

 Të zhvillohen takime në terren me qytetarët dhe grupet e interesit në të gjitha zonat që kërkojnë rikonfigurim të bashkive ose krijimin e bashkive të reja, ku disponojmë 94–116 bashki të propozuara që duhet të dëgjohen.

 Të zhvillohet një proces real konsultimi me qytetarët që nuk pranojnë bashkime të imponuara, duke shmangur praktikat centralizuese të ngjashme me modele të së kaluarës.

 Të shmangen “eksperimentet” institucionale dhe klienteliste, siç kanë qenë praktika të tjera të kontestuara në të kaluarën (inceneratorët, investimet strategjike klienteliste, ndërtimet në zonat e mbrojtura, paketat e maleve etj.) dhe të ndërtohet një reformë sipas standardeve të BE-së.

 Të merret në konsideratë modeli i asistencës dhe monitorimit nga Kongresi i Autoriteteve Lokale dhe Rajonale të Evropës, si garanci çertefikuese për një reformë të qëndrueshme dhe evropiane.

Kemi paraqitur qindra kërkesa dhe shkresa institucionale, për të cilat ende nuk kemi marrë përgjigje, në shkelje të afateve ligjore, megjithëse ato përbëjnë bazën e një reforme të mirëfilltë.

 Ndërkohë, procesi është devijuar nga standardet e një reforme gjithëpërfshirëse, duke u kufizuar në takime formale dhe selektive:

 Takime me ministrinë përgjegjëse për pushtetin vendor, pa një platformë pune.

 Takime me një pjesë të kryetarëve të bashkive, ndërsa një pjesë tjetër nuk është përfshirë ose nuk është denjuar të marrë pjesë.

 Takime formale në qarqe, të karakterizuara nga një qasje e njëanshme politike dhe me moderatorë politikisht të pozicionuar. Në këto kushte, kërkoj që të braktiset qasja partiake dhe e mbyllur në këtë proces kaq të rëndësishëm për qytetarët shqiptarë dhe për një Shqipëri evropiane. Roli i bashkëkryetarit nuk duhet të ngatërrohet me funksione politike apo organizative elektorale, pasi kjo e dëmton rëndë thelbin e reformës dhe besueshmërinë e saj.

Ne nuk bëjmë pazar me parimet që na çojnë drejt Bashkimit Evropian, e mbi të gjitha me interesat e qytetarëve shqiptarë. Në këtë kuadër, kërkoj zbatimin e të gjithë hapave të sipërpërmendur dhe zgjerimin e procesit, me qëllim ndërtimin e një reforme reale në shërbim të qytetarëve dhe në përputhje me standardet evropiane, të sanksionuara në:

Kongresin e Autoriteteve Lokale dhe Rajonale të Këshillit të Evropës;

Kartën Evropiane të Vetëqeverisjes Vendore;

Komitetin Evropian të Rajoneve;

Politikën e Kohezionit të Bashkimit Evropian.