Gazeta RD
Nga Jens Blankennagel
BERLINER ZEITUNG
Çfarë duhet ta karakterizojë një ministre në një demokraci? Ajo duhet t’i shërbejë vetëm popullit, të mos përfitojë nga posti, të mos jetë e korruptuar dhe natyrisht të jetë e zgjuar. Të gjitha këto i mishëron ministrja shqiptare e quajtur Diella. Por një ministre duhet të ketë edhe bindjet e veta, personalitetin e vet – dhe fytyrën e vet. Të gjitha këto Diella nuk i ka. Fytyra e saj është vjedhur: nga Anila Bisha.
Ajo është aktore dhe po padit qeverinë. Të martën, Gjykata Kushtetuese në Tiranë pritet të vendosë për këtë rast të pazakontë. Sepse Diella – që në shqip do të thotë “diell” – nuk është një grua prej mishi e gjaku, por ministrja e parë në botë e krijuar nga inteligjenca artificiale.
Anila Bisha ka ndërtuar për 30 vite një reputacion si aktore për interpretimin e figurave komplekse femërore në teatër dhe film. Në Shqipëri, 58-vjeçarja është yll, por emri i saj u bë i njohur ndërkombëtarisht vetëm pasi kryeministri Edi Rama njoftoi në shtatorin e kaluar, mes shumë buje mediatike, se përveç 17 ministrave realë të qeverisë së tij socialiste, do të emëronte në kabinet edhe një chatbot virtual.
Ideja pas kësaj ishte se në Shqipëri 80 për qind e buxhetit të shtetit shpërndahet përmes tenderëve publikë, ndërsa vendi konsiderohet thellësisht i korruptuar. Sipas kryeministrit, kjo do të merrte fund, sepse Diella, si ministre e administratës, do të ishte një “shërbëtore e pakorruptueshme e prokurimeve publike”.
Diella madje mbajti edhe një fjalim inaugurues
Aktorja Anila Bisha ishte vërtet e punësuar nga qeveria: për faqen e administratës u krijua një chatbox dialogu. Fytyra e saj u filmua dhe ajo regjistroi tekste që do t’i ndihmonin qytetarët të orientoheshin në labirintin burokratik të aplikimeve. Për këtë ajo dha fytyrën e saj, por më pas Rama e emëroi Diellën ministre.
Aktorja thotë: “Askush nuk më kërkoi miratim. Unë kam nënshkruar vetëm një kontratë për përdorimin e regjistrimeve të mia si asistente digjitale e e-Albania, por jo si ministre.”
Ministrja Diella më pas – e veshur me kostum tradicional shqiptar – mbajti edhe një fjalim inaugurues nga ekrani, ku tha: “Dua t’ju kujtoj se rreziku i vërtetë për Kushtetutën nuk kanë qenë kurrë makinat, por vendimet çnjerëzore të pushtetarëve.”
Nëse këtë fjali e shpiku vetë inteligjenca artificiale apo ishte produkt i inteligjencës njerëzore, kjo nuk dihet.
