Gazeta RD
Shqipëri–Maqedoni e Veriut: Pse nafta kushton kaq ndryshe?
Në Shqipëri, çmimi i naftës është aktualisht rreth 215 lekë për litër, ose afërsisht 2.20 euro. Ndërkohë, në Maqedoninë e Veriut, Eurodieseli është rreth 87 denarë për litër, që korrespondon me afërsisht 1.49 euro. Kjo do të thotë se një litër naftë në Shqipëri kushton rreth 80 cent më shumë se në Maqedoninë e Veriut.
Për 50 litra, diferenca shkon në rreth 40 euro. Arsyeja kryesore nuk është madhësia e tregut. Në fakt, Shqipëria ka një treg më të madh se Maqedonia e Veriut. Diferenca lidhet me strukturën e taksave dhe mënyrën se si ndërtohet çmimi final i karburantit.
Në Shqipëri, mbi naftën rëndojnë disa taksa: akciza, taksa e qarkullimit, taksa e karbonit dhe TVSH-ja 20%. Sipas një analize të publikuar në mars 2026, vetëm taksat dhe tarifat mund të përbëjnë rreth 50–60% të çmimit final të karburantit.
Në llogaritje përfshihen rreth 40 lekë akcizë, 27 lekë taksë qarkullimi dhe komponentë të tjerë fiskalë, ndërsa TVSH-ja llogaritet edhe mbi taksat e tjera.
Maqedonia e Veriut ka një strukturë tjetër. Për më tepër, gjatë vitit 2026 qeveria ka ndërhyrë edhe përmes uljes së përkohshme të TVSH-së për karburantet, nga 18% në 10%, me synim frenimin e rritjes së çmimeve. Çmimet maksimale përcaktohen nga rregullatori dhe pikat e karburantit lejohen të shesin edhe nën çmimin maksimal.
Pra, edhe pse çmimi ndërkombëtar i naftës është faktor i përbashkët për të dy vendet, ajo që paguan konsumatori në pompë varet shumë nga taksat kombëtare, TVSH-ja, akciza, kostot e importit dhe marzhet e tregtimit. Diferenca bëhet veçanërisht e dukshme kur krahasojmë dy litra naftë:
