Gazeta RD
Dy ditë pas humbjes së thellë në zgjedhjet presidenciale, në Brazil po shtohej të martën në mbrëmje paqartësia për vendndodhjen e Flavio Bolsonaros. Kandidati i së djathtës, i cili kishte kryesuar në sondazhe, por humbi përballë presidentit në fuqi të së majtës, Luiz Inácio Lula da Silva, ka kundërshtuar ta njohë humbjen.
Të hënën, Gjykata Supreme e Brazilit urdhëroi që ai të dorëzonte pasaportën, për shkak të frikës se mund të largohej nga vendi ndërsa po hetohet për korrupsion.
Megjithatë, deri të martën në mbrëmje, pasi kishte kaluar afati i caktuar, autoritetet braziliane njoftuan se ai nuk e kishte zbatuar urdhrin dhe se pasaportat e tij ishin anuluar. Pak më vonë, mediat braziliane, duke cituar burime, përfshirë persona të afërt me Bolsonaron, raportuan se ai ishte larguar drejt Shteteve të Bashkuara. Më pas, një zyrtar amerikan i tha agjencisë Reuters se Bolsonaro ishte rrugës për në SHBA.
Raportimet për largimin e Bolsonaros drejt Shteteve të Bashkuara erdhën pasi zyrtarë të Policisë Federale të Brazilit deklaruan më herët të martën se po përpiqeshin ta lokalizonin.
Mes spekulimeve dhe raportimeve se ai mund të ishte përpjekur të largohej nga vendi përmes rrugëve tokësore drejt Argjentinës, ku është në pushtet aleati i tij politik, presidenti i djathtë Javier Milei, autoritetet argjentinase thanë se nuk kishin asnjë të dhënë për hyrjen e Bolsonaros në vend. Ndërkohë, ndihmësit e tij ose refuzuan të tregonin se ku ndodhej, ose thanë se nuk e dinin. Shtetasit brazilianë mund të hyjnë në Argjentinën fqinje vetëm me kartë identiteti kombëtare, pa pasur nevojë për pasaportë.
Deklarata e qeverisë argjentinase erdhi pas raportimeve të mediave vendase më herët të martën se një avion privat ishte ulur në Aeroportin Ndërkombëtar të Iguazús, pranë kufirit mes Argjentinës dhe Brazilit.
Autoritetet kontrolluan avionin dhe ekuipazhin e tij, por nuk gjetën asnjë plan fluturimi ku të figuronin anëtarë të familjes Bolsonaro. Një zëdhënës i Mileit, i cili ende nuk e ka uruar Lulën për fitoren, tha se “nuk ka asnjë kërkesë për azil”, duke refuzuar të jepte hollësi të tjera. Një zyrtar i lartë i Policisë Federale të Brazilit deklaroi se Bolsonaro nuk ishte larguar nga vendi përmes ndonjë pike zyrtare kufitare.
Paulo Figueiredo, një influencues i së djathtës në rrjetet sociale, i cili shërben si zëdhënës jozyrtar i familjes Bolsonaro, refuzoi të martën pasdite t’u përgjigjej pyetjeve për vendndodhjen e politikanit. Në një deklaratë, ai shkroi: “Pas muajsh pune intensive, e cila është penguar padrejtësisht, nuk jam në gjendjen e duhur për të folur me shtypin. Nëse do të kem ndonjë koment për ndonjë çështje, do të kontaktoj vetë.”
Një tjetër burim i afërt me Bolsonaron tha se nuk kishte arritur të komunikonte me të. “U përpoqa të flisja me Flavion në telefon këtë mëngjes”, tha burimi. “Telefoni ra e ra, por ai nuk u përgjigj.”
Një film, 12 milionë dollarë dhe një afat 24-orësh i shkelur
Bolsonaro konsiderohej favorit për të fituar balotazhin vendimtar të së dielës në zgjedhjet presidenciale të Brazilit, duke kryesuar ndaj Lulës me 1 deri në 2 pikë përqindjeje në sondazhet e opinionit. Por, pas numërimit të votave, ai humbi me një diferencë prej më shumë se 3,5 pikësh përqindjeje, duke marrë 48,21% të votave, kundrejt 51,79% të Lulës.
Numërimi filloi me vonesë, pas një vendimi për ta zgjatur votimin me dy orë. Kjo e shtyu Bolsonaron të pretendonte se kishte pasur parregullsi dhe të njoftonte se nuk do t’i njihte rezultatet, njësoj si babai i tij, Jair Bolsonaro, i cili kishte vepruar në të njëjtën mënyrë pasi humbi ngushtësisht ndaj Lulës në zgjedhjet presidenciale të vitit 2022. Megjithatë, të hënën, partia e Bolsonaro më të ri njoftoi se e njihte fitoren e Lulës.
Të hënën, Gjykata Supreme i dha Flavio Bolsonaros 24 orë kohë për të dorëzuar pasaportat, në kushtet e disa hetimeve që po zhvillohen ndaj tij. Mes tyre është një çështje komplekse që lidhet me korrupsionin, pastrimin e parave dhe evazionin fiskal, në të cilën ai ka pranuar se kishte kërkuar rreth 12 milionë dollarë nga ish-bankieri Daniel Vorcaro për të financuar një film mbi jetën e të atit.
Bolsonaro më i ri mohon çdo shkelje dhe kishte premtuar se do t’i dorëzonte pasaportat, por deri të martën në mbrëmje u bë e qartë se nuk e kishte zbatuar urdhrin, duke bërë që autoritetet t’i anulonin dokumentet.
Urdhri për dorëzimin e pasaportave, që synonte t’ia vështirësonte largimin nga Brazili, u dha mes frikës se ai mund të ndiqte shembullin e të atit, Jairit, i cili u nis drejt Shteteve të Bashkuara pasi refuzoi të pranonte humbjen katër vjet më parë dhe qëndroi atje për një periudhë të gjatë. Bolsonaro i moshuar u kthye përfundimisht në Brazil, ku më vonë u arrestua dhe u dënua me 27 vjet burg për komplot për grusht shteti.
Kërkesa për konfiskimin e pasaportave të Flavio Bolsonaros erdhi gjithashtu pas një deklarate të vëllait të tij më të vogël, Eduardo Bolsonaro, i cili jeton në Shtetet e Bashkuara dhe tha se humbja në zgjedhje do ta detyronte Flavion të largohej nga Brazili. “Nëse vëllai im nuk fiton, jam pro që ai të largohet nga vendi”, i tha Eduardo podkasterit Steven Crowder më 23 tetor.
Të hënën, pas humbjes në zgjedhje dhe urdhrit për dorëzimin e pasaportave, Flavio Bolsonaro deklaroi në një video të publikuar në Instagram: “Nuk e kam menduar kurrë largimin nga vendi. Do t’i dorëzoj pasaportat dhe do të mbrohem kundër kësaj padrejtësie, e cila qartazi është një përpjekje për të më frikësuar, por askush nuk do të më heshtë.”
Edhe presidenti amerikan Donald Trump, aleat i familjes Bolsonaro, reagoi të hënën për zgjedhjet në Brazil, duke iu bashkuar përpjekjeve për të vënë në dyshim rezultatet dhe duke pretenduar, pa paraqitur prova, se votimi ishte manipuluar.
“M’u duk e tmerrshme”, u tha Trump gazetarëve përpara se të hipte në avionin presidencial Air Force One. “Nuk mbajta anë, por, sinqerisht, dukej si një tjetër zgjedhje e manipuluar.” Ai shtoi se zgjedhjet duhet të jenë përtej çdo dyshimi dhe se votimi në Brazil i ishte dukur shumë i keq.
Gjatë gjithë fushatës, Flavio Bolsonaro kishte premtuar se do të forconte marrëdhëniet me Shtetet e Bashkuara nëse zgjidhej president. Humbja e tij këtë javë përbën një goditje për synimet e Trumpit për të zgjeruar më tej ndikimin e tij në Amerikën Latine, ku Brazili është vendi më i madh si për nga sipërfaqja, ashtu edhe për nga popullsia. Kjo vjen pas një serie fitoresh të politikanëve të djathtë në rajon, përfshirë Kilin, Perunë dhe Kolumbinë.
Lula, i cili ka mbajtur qëndrime shumë kritike ndaj Izraelit, përplaset shpesh me Trumpin dhe e ka akuzuar atë për ndërhyrje të papërshtatshme në zgjedhjet e Brazilit. Në fjalimin e fitores të dielën, Lula i drejtoi presidentit amerikan një mesazh të qartë, duke premtuar se nën udhëheqjen e tij, “Brazili nuk është oborri i askujt”.
